Arbeidsmarkt

Voor een cultureel diverse arbeidsmarkt is actie nodig, zeggen CPB en SCP

null Beeld
Beeld

Overheden en werkgevers kunnen meer mensen met een migratieachtergrond aan een baan helpen. Maar dan moet er wel actie worden ondernomen, zeggen het Centraal Planbureau en het Sociaal en Cultureel Planbureau.

Discriminatie, bewust of onbewust, is al jaren een hardnekkig probleem op onze arbeidsmarkt. Op dit moment heeft 61 procent van de mensen met een niet-westerse migratieachtergrond een baan. Bij mensen zonder migratieachtergrond ligt dat percentage bijna 10 procent hoger.

En die verschillen worden door de coronacrisis alleen maar groter. Mensen met een migratieachtergrond werken relatief vaak op tijdelijke en flexibele contracten. Als werkgevers door de coronacrisis moeten reorganiseren, zijn flexwerkers vaak de eersten die eruit vliegen.

Om te voorkomen dat de ongelijkheid op de arbeidsmarkt daardoor verder toeneemt hebben het Centraal Planbureau (CPB) en het Sociaal en Cultureel Planbureau onderzoek gedaan naar maatregelen die werkgevers, de landelijke overheid en gemeenten kunnen nemen om arbeidsdiscriminatie tegen te gaan en meer mensen met een migratieachtergrond aan een baan te helpen. De maatregelen die bewezen effectief zijn, presenteren ze vandaag in een rapport.

Prikkels

De twee planbureaus pleiten voor grofweg drie grote maatregelen. Te beginnen met een aantal financiële prikkels, zoals een verhoging van de arbeidskorting. Dat is een heffingskorting waardoor werkenden minder belasting betalen over hun loon. Dit zal er, zeker in lager betaalde beroepen, voor zorgen dat meer mensen met een migratieachtergrond een baan vinden, stellen SCP en CPB in het rapport.

Het verhogen van de kinderopvangtoeslag helpt ook. Daardoor zal met name de arbeidsparticipatie onder vrouwen met een niet-westerse migratieachtergrond sterk stijgen. Daarnaast zou het helpen als bijstandsgerechtigden meer mogen bijverdienen. Eerder heeft een aantal gemeenten in Nederland dit al getest, en volgens CPB en SCP gaan daardoor vooral moeders met een migratieachtergrond meer werken.

Verder moet het voor nieuwkomers makkelijker worden om de arbeidsmarkt te betreden. Op dit moment krijgen asielmigranten pas ondersteuning bij het zoeken naar werk als ze statushouder zijn geworden en die ondersteuning laat nog wel eens te wensen over. Mensen moeten de weg naar werk en taalonderwijs voor een groot deel zelf uitzoeken. Wanneer nieuwkomers eerder aan het werk kunnen en daarbij meer en betere begeleiding krijgen, vinden ze ook sneller een baan. Dit kan door meer duale trajecten aan te bieden: taallessen in combinatie met een stage of werk.

CPB en SCP pleiten er ook voor dat nieuwkomers worden geplaatst in een gemeente waar werk is dat past bij de kennis en vaardigheden die zij al hebben. Het is dan wel aan gemeenten om ook meer verantwoordelijkheid te nemen als het gaat om de begeleiding naar passend werk. Nu wordt die verantwoordelijkheid nog te veel bij de mensen zelf neergelegd, staat in het rapport.

Eerlijker selecteren

Als laatste ligt er een grote taak bij werkgevers. Bij gelijke opleiding en werkervaring hebben personen met een migratieachtergrond nog altijd minder kans op werk door bewuste en onbewuste discriminatie. Om dit te bestrijden moeten werving- en selectieprocedures eerlijker, zeggen de onderzoekers.

Dit kan bijvoorbeeld door anoniem solliciteren of het vooraf duidelijk vaststellen van criteria op grond waarvan iemand wordt beoordeeld of geselecteerd. Ook is het aan werkgevers om te zorgen voor een inclusieve organisatiecultuur en een goede doorstroom van mensen met een migratieachtergrond naar de betere posities binnen een bedrijf.

Het rapport is bedoeld als een advies, benadrukt een van de onderzoekers. Wat werkgevers, gemeenten en de landelijke overheid ermee doen is nu aan hen. Als er niets veranderd aan de ongelijkheid op de arbeidsmarkt, waarschuwt het rapport wel, heeft dat niet alleen effect op de inkomenspositie van mensen met een migratieachtergrond, het heeft ook een negatief effect op hun gezondheid.

Lees ook:

De gemiddelde kantoormedewerker is nog altijd wit. Hoe kan dat toch?

De Nederlandse arbeidsmarkt is nog altijd weinig cultureel divers. Cultureel bepaalde studiekeuzes, financiële tegenslagen en een tekort aan slagvaardig beleid zitten in de weg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden