Gespannen sfeer

Volksbank hield kritisch rapport over verziekte bestuurscultuur onder de pet

null Beeld ANP
Beeld ANP

De Volksbank blijkt al in 2019 te zijn gewezen op een verziekte sfeer binnen de bestuurstop, maar meldde dit destijds niet aan de enige aandeelhouder, de Staat.

De Volksbank, moederbedrijf van banken als ASN en SNS, verzuimde in 2019 om bevindingen uit een kritisch rapport over de verziekte verhoudingen binnen het bankbestuur aan de overheid te melden. Dat ligt gevoelig, want de door ruzies geplaagde bank is sinds 2013 in handen van de staat. Het kabinet heeft altijd gezegd de bank zodra dat kan weer van de hand te doen, maar juist de interne ruzies van de afgelopen jaren lijken die verzelfstandiging in de weg te staan.

Toch wist demissionair minister van financiën Wopke Hoekstra niets over dat kritische rapport, destijds opgesteld door toezichthouders De Nederlandsche Bank en de Europese Centrale Bank. Ook de stichting die de aandelen in de Volksbank namens de staat beheert, NL Financial Investments (NLFI), was niet ingelicht over de kritische bevindingen. Hoekstra meldt dat in antwoord op Kamervragen van PvdA-lid Henk Nijboer, die in de pen klom nadat RTL Nieuws vorige maand over het bestaan van het geheime rapport had bericht.

De minister zegt er nog bij dat het ‘niet gebruikelijk’ is om dit soort vertrouwelijke informatie van toezichthouders te delen met aandeelhouders (in dit geval dus hijzelf). Maar evengoed wordt de Volksbank wel geacht om hem op hoofdlijnen te informeren over dit soort rapporten, en dat is dus niet gebeurd. De raad van commissarissen (rvc) zegt dit niet te hebben gedaan omdat de informatie daar te vertrouwelijk voor was. Ook zou de rvc in 2019 coaching hebben geregeld voor het bestuur, en in die zin wel iets hebben gedaan met de conclusies uit het rapport.

Toch vraagt Hoekstra nu van de rvc om met NLFI af te spreken hoe de raad in het vervolg wél hierover gaat rapporteren aan de staat, mocht er weer zo’n rapport bij de bank op de mat vallen. Een woordvoerder van de Volksbank kan nog niet zeggen of daar al concrete ideeën over zijn.

Gebrek aan samenwerking

De gespannen sfeer, die in 2019 dus al door DNB en de ECB was beschreven in het geheime rapport, kwam vorig jaar tot uiting in het afscheid van meerdere bestuursleden. Zo moest financieel topman Pieter Veuger afgelopen zomer het veld ruimen vanwege een gebrek aan ‘constructieve samenwerking’. Niet veel later stapte ook bestuurslid Mirjam Verhoeven op.

Een paar maanden hierna, in februari van dit jaar, verscheen er een onafhankelijk onderzoek naar hoe het zover kon komen binnen het bestuur. Er zou sprake zijn van pestgedrag en intimidatie. Jan van Rutte, voorzitter van de rvc, maakte daarop bekend dat hij zijn huidige termijn niet zal uitzitten: hij rekent zichzelf de pijnlijke conclusies uit het nieuwe onderzoek aan. Zodra er een vervanger is gevonden stapt hij op. Twee andere commissarissen van wie de termijn dit voorjaar afloopt zullen ook niet beschikbaar zijn voor herbenoeming.

‘Passieve’ houding

Hoekstra zegt nu dat hij zijn zorgen over de gang van zaken bij de bank persoonlijk aan Van Rutte heeft geuit. Verder vindt hij het vooral aan de bank om de problemen op te lossen. Kamerlid Nijboer is niet gecharmeerd van die ‘passieve’ houding. “Wat moet er nog meer misgaan voordat u een meer actieve positie inneemt?”, legt hij Hoekstra voor in zijn Kamervragen.

De minister wil echter eerst afwachten hoe de nieuwe strategie uitpakt die de Volksbank onlangs heeft gepresenteerd. De (eveneens net aangetreden) directievoorzitter Martijn Gribnau vertelde bij de presentatie dat zijn bank nog meer wil inzetten op ‘maatschappelijke impact’ en ‘persoonlijke klantrelatie’. Daarin zou de Volksbank zich kunnen onderscheiden van de concurrentie.

En als de bank dan beter in de markt ligt, zou het ook makkelijker worden voor de bank om op eigen benen te staan. Dat kan via een beursgang, via een overname door een andere partij of door er een coöperatie van te maken. Minister Hoekstra onderzoekt op dit moment welke opties het geschiktst zijn.

Lees ook:

Nieuwe strategie moet door ruzies geplaagde Volksbank verstevigen

De Volksbank komt met een nieuwe strategie die de positie van de bank in het bankenlandschap moet verstevigen, met een hoogopgelopen ruzie op de achtergrond.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden