Wetsvoorstel

UWV en SVB maken meer kosten, en ouders mogen het betalen

De kinderbijslag zou in 2022 en 2023 niet moeten meestijgen met de inflatie, stelt het kabinet voor. In 2024 wordt de kinderbijslag wel weer geïndexeerd, maar met een iets lager percentage dan de inflatie. Beeld Thinkstock
De kinderbijslag zou in 2022 en 2023 niet moeten meestijgen met de inflatie, stelt het kabinet voor. In 2024 wordt de kinderbijslag wel weer geïndexeerd, maar met een iets lager percentage dan de inflatie.Beeld Thinkstock

Er komen bezuinigingen aan op de kinderbijslag, omdat de organisaties UWV en SVB meer geld nodig hebben.

De extra kosten die de uitkeringsorganisaties SVB en UWV de komende jaren maken, wil het demissionair kabinet laten betalen door ouders van minderjarige kinderen. Er ligt een wetsvoorstel klaar van Bas van ’t Wout – tot voor kort staatssecretaris van sociale zaken, nu demissionair minister van economische zaken – om drie jaar te korten op de kinderbijslag.  

Het kabinet wil vanaf 2022 elk jaar 100 miljoen euro meer uitgeven aan de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV). Dat is nodig, zo schrijft Van ’t Wout in een toelichting, voor een goede dienstverlening aan burgers, bedrijven en instellingen. “En de kwaliteit van de dienstverlening van deze uitvoeringsorganisaties is medebepalend voor het vertrouwen in de overheid.”

‘Geen politieke windvaan’

Dat geld moet ergens vandaan komen. Het kabinet stelt voor om de kinderbijslag in 2022 en 2023 niet te indexeren. In 2024 stijgt de hoogte van de kinderbijslag wel, maar ietsje minder hard dan de inflatie. Volgens Gijsbert Vonk, hoogleraar sociale zekerheid aan de Rijksuniversiteit Groningen, is het ‘niet de bedoeling’ dat de kinderbijslag voor zo’n doel wordt afgeroomd. Vonk: “Ik vind het opportunistisch als het wordt gedaan om kosten elders te dekken. Dat gaat mij te ver. Kinderbijslag moet geen politieke windvaan worden.” 

Ook het extra bedrag aan kinderbijslag waarvoor alleenstaanden of alleenverdienende ouders met een thuiswonend kind dat intensieve zorg nodig heeft in aanmerking komen, wordt niet geïndexeerd. Door deze voorgestelde maatregel blijft het bedrag dat mensen aan kinderbijslag krijgen in de periode tussen januari 2022 en december 2023 gelijk.

Halfjaarlijkse indexering

Vonk: “Op grond van de Wet koppeling en afwijkingsbevoegdheid (WKA) moet er een halfjaarlijks een indexering plaatsvinden. Daar kan alleen van afgeweken worden als er bovenmatig veel uitkeringsgerechtigden bijkomen of bij grote veranderingen in de werkgelegenheid.” Dat gebeurt niet zo vaak, zegt Vonk, al komen aanpassingen van de hoogte van de kinderbijslag toch wel vaker voor. 

In 2012 en 2013 was er geen indexatie van de kinderbijslag als reactie op de grote financiële crisis destijds, vertelt de hoogleraar. In 2019 ging de kinderbijslag juist weer extra omhoog omdat het kabinet besloot dat iedereen mocht profiteren van de economische groei. 

Van ’t Wout schrijft in de toelichting dat ouders het nauwelijks zullen merken. Kinderbijslag is maar een klein deel van de inkomsten van mensen, en het gaat om bijna 1,9 miljoen gezinnen die gezamenlijk jaarlijks 3,6 miljard euro aan kinderbijslag ontvangen, waarover de last wordt gedeeld. Het inkomen van ouders met jonge kinderen zal door deze maatregel met gemiddeld 0,1 procent dalen. Dat noemt het kabinet aanvaardbaar. Omdat het geen gevolgen heeft voor mensen zonder kinderen, is het totale effect op alle huishoudens afgerond nul procent.

‘Niets onoorbaars’

Volgens Joop Schippers, hoogleraar economie aan de Universiteit Utrecht, gebeurt het vaker dat de hoogte van de kinderbijslag wordt aangepast om een begroting rond te krijgen. “Daar is niet onoorbaars aan”, zegt hij.  Maar niet vaak wordt een rechtstreekse link gelegd met een departement. “Dat wekt verbazing. Hiermee maak je wel duidelijk dat het geld kost als je een goed functionerende overheid wilt, en dat de belastingplichtigen dat moeten opbrengen. Soms wordt de rekening bij de ene en dan weer bij de andere groep gelegd. In elke situatie zijn er andere ‘getroffenen’ en andere politieke stromingen die voor of tegen zullen zijn.”

Door het bedrag van de kinderbijslag twee jaar niet te verhogen, haalt het kabinet vanaf 2024 jaarlijks 127 miljoen euro binnen. Het wetsvoorstel is momenteel opengesteld voor internetconsultatie.

Lees ook:

Ouders van studerende kinderen tot 18 jaar hebben voortaan recht op kinderbijslag

Ouders met studerende kinderen tot 18 jaar krijgen vanaf 2020 ook recht op kinderbijslag en kindgebonden budget. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden