Arbeidsmigranten

Twaalf uur asperges steken en slapen op een vies matras in een onveilige kamer – het is geen incident

Een medewerker van een aspergekweker aan het werk. Beeld Robin van Lonkhuijsen, ANP
Een medewerker van een aspergekweker aan het werk.Beeld Robin van Lonkhuijsen, ANP

Dat vijftig Roemeense arbeiders in Linne in zeer slechte omstandigheden woonden, is helaas geen incident, weet de Inspectie SZW.

Tralies voor de ramen zien de inspecteurs niet vaak. Zo mensonterend als de Roemenen woonden bij een aspergekweker in Linne, waar de Limburgse gemeente Maasgouw woensdag over berichtte, is een uitzondering. Maar dat er op het erf bij tuinders in schuren of caravans veel te veel Oost-Europeanen wonen op te weinig vierkante meters in vieze ruimtes, en dat zij veel te veel uren werken, dat gebeurt best vaak, meldt de Inspectie SZW.

Eigenlijk elk jaar is het wel raak. Vorig jaar bleken op een aspergekwekerij ergens in Noord-Brabant 44 werknemers, afkomstig uit Polen en Roemenië, al zes weken lang iedere dag asperges te steken, zo’n acht tot veertien uur per dag. In 2019 ontdekte de Inspectie SZW ernstige misstanden bij een aspergekweker in de Peel. Werknemers moesten elke dag zo’n twaalf uur werken en verbleven onder erbarmelijke omstandigheden in caravans.

Vorige maand nog trof de arbeidsinspectie tijdens een controle bij een aspergekweker in Brabant vier Oekraïense werknemers aan die niet in Nederland mogen werken. Hun werkgever had geen werkvergunning voor hen. Van een vijfde aspergesteker was het niet mogelijk om de identiteit te achterhalen. Hoe het met de woonruimte zat, meldt het dossier niet.

Wel kan de Inspectie SZW vertellen dat er bij seizoensarbeid in de land- en tuinbouw de grootste risico’s bestaan op overtredingen van de Arbeidstijdenwet – dus dat mensen te lange werkdagen maken. De controles op huisvesting doet de Inspectie SZW niet, maar als inspecteurs onveilige woonruimtes zien, doen ze melding bij de betreffende gemeente.

Vies, oud en onveilig

De gemeente Maasgouw maakte in Linne direct een einde aan de situatie en droeg de eigenaar op de arbeidsmigranten elders te huisvesten, ergens waar het niet vies, oud en onveilig is.

Er moeten nu ook landelijk stappen worden gezet om arbeidsmigranten beter te beschermen, vindt de voorzitter van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten, Emile Roemer. Dat team kwam vorig jaar met aanbevelingen om de positie van arbeidsmigranten te verbeteren. Het adviseerde het kabinet onder meer flink hogere eisen te stellen aan uitzendbureaus. Die moeten zaken als huisvesting en zorgverzekeringen fatsoenlijk regelen.

Minister Wouter Koolmees van sociale zaken stelde destijds dat een volgend kabinet besluiten moet nemen over oplossingen voor de arbeidsmigranten. Maar Roemer vindt dat daar niet op moet worden gewacht. Het gaat immers al jarenlang verkeerd.

De bekendste zaak is die van aspergeteelster José J. uit Someren. Zij kreeg in 2012 drie jaar celstraf voor uitbuiting van tientallen werknemers. Ze liet werknemers zeven dagen per week tien tot veertien uur per dag werken voor een salaris onder het minimumloon. De huisvesting van de Poolse, Roemeense en Portugese arbeiders was te klein en niet brandveilig en het sanitair was vies. ’s Avonds was er geen warm water en de werknemers mochten na tien uur ’s avonds niet meer naar buiten.

Lees ook:

Keurmerk voor huisvesting arbeidsmigranten werkt niet

Het keurmerk SNF dat arbeidsmigranten moet beschermen tegen onleefbare woonruimtes, zegt in de praktijk heel weinig over de kwaliteit van de huisvesting.

In het migrantenhuis: vochtplekken en rotte kozijnen, en tóch een keurmerk aan de wand

De arbeidsmigrant uit Polen wandelt door de hoge gangen van de verlaten villa. Dit was ooit een huis van prestige. Nu is de tuin bezaaid met onkruid, lopen kan er niet meer. Binnen bladdert het behang van de muren. Delen van de wand en het plafond ontbreken. Het ruikt muf. “107 euro per week betaal ik voor mijn bed”, vertelt de 48-jarige Jarek Cerski.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden