UWV

Terugvorderingen van het UWV voelen vaak heel oneerlijk

Een brief op de mat: u heeft te veel uitkering ontvangen, u moet een deel terugbetalen.Beeld Nanne Meulendijks

Het klinkt bizar: een bruto-uitkering terugbetalen als je - om wat voor reden dan ook - een te hoge netto-uitkering hebt gekregen. Toch is het legaal.  ‘Dit kan alleen de wetgever veranderen.’

Arbeidsongeschikten of werklozen die ten onrechte te veel uitkering hebben ontvangen, moeten in veel gevallen meer terugbetalen dan dat ze hebben gekregen. De uitkeringsgerechtigde ontvangt namelijk een netto bedrag, maar moet bij een terugvordering vaak de bruto-uitkering terugbetalen. Dit kan mensen in behoorlijke financiële problemen brengen.

Juristen waarschuwen dat bijna niemand weet dat er een speciale aftrekpost is bij de Belastingopgave. Mensen mogen het bruto deel namelijk opvoeren bij hun belastingopgave als ‘negatief inkomen’ en dan hoeven zij –afhankelijk van hun inkomen dat jaar mogelijk minder inkomstenbelasting en premies te betalen. Daarmee kunnen de cliënten van UWV een groot deel, of zelfs alles, en heel soms zelfs meer dan er door UWV aan loonheffing is betaald, terug krijgen.

“Maar ik denk niet dat veel betrokkenen zonder hulp gebruik maken van deze mogelijkheid”, reageert Jaap van Wingerde, tot voor kort toezichtmedewerker bij het ministerie van sociale zaken. “Voor zover ik weet wijzen uitkeringsinstanties niet actief op de mogelijkheid negatief inkomen op te voeren in de belastingaangifte.”

Het UWV laat weten dat zij in de brieven aan de debiteuren altijd meedelen of het een bruto- of nettobedrag is en ook dat de cliënt geld terug kan vragen bij de Belastingdienst. Maar ze zegt niet hoe. Het UWV adviseert daartoe de mensen contact met de Belastingdienst op te nemen. “Ik wijs mijn cliënten er ook altijd op als het teruggevorderde bedrag een bruto-bedrag is”, vertelt Angelique Stoop, jurist bij vakbond CNV. Dat kan immers duizenden euro’s schelen.

‘Ik zie hier een taak voor de regering’

De terugvordering betreft een brutobedrag als het gaat over een uitkering in een eerder jaar. Het UWV kan dan namelijk zelf de te veel betaalde loonheffing niet meer terugvragen bij de Belastingdienst, staat ook te lezen op de website van het UWV.  “Het is volkomen legaal wat UWV doet, en dit kan alleen de wetgever veranderen. Ik zie hier dus een taak voor de regering”, reageert Natascha Schenk, jurist sociaal verzekeringsrecht bij BrandMR. 

“Want wat mij uit de praktijk duidelijk wordt, is dat uitkeringsgerechtigden in een zeer moeilijke positie worden gebracht wanneer zij het brutobedrag terug moeten betalen. Mensen met een uitkering hebben doorgaans een laag inkomen. Iedere terugvordering is dan lastig op te brengen. Wanneer je dan ook nog eens méér moet terugbetalen dan je feitelijk hebt ontvangen, brengt dat veel mensen in grote financiële problemen met alle gevolgen van dien.”

Ook als de te hoge uitkering komt door een (berekenings)fout van het UWV mag, nee móet, de uitkeringsorganisatie dat terugvorderen. Schenk: “Veel van mijn cliënten vinden dat het UWV geen geld terug mogen vragen als het de schuld van UWV is dat er te veel is betaald. Gevoelsmatig kan ik mij dat voorstellen. Juridisch zit het helaas anders.”

Lees ook: 

‘De overheid is een machine geworden’

De overheid is een machine geworden, vindt de Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen.‘De burger krijgt een overheid die hij niet meer kent.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden