Verkiezingsuitslag Argentinië

Sterke vrouw achter nieuwe Argentijnse president maakt beleggers nerveus

Alberto Fernandez en zijn ‘running mate’, de voormalige president Cristina Fernandez de Kirchner (tweede van rechts) vieren de verkiezingswinst in Buenos Aires. Beeld REUTERS

De keuze voor Fernández en Kirchner bij de Argentijnse presidentsverkiezingen zorgt voor onzekerheid. Daarom neemt de centrale bank meteen maatregelen.

De ochtend na het overwinningsfeest van de nieuwe president Alberto Fernández volgde de financiële ontnuchtering. Want onmiddellijk heeft de Argentijnse centrale bank de valutaregels aangescherpt. Individuen kunnen voorlopig maximaal 200 dollar per maand kopen. Wie meer nodig heeft, moet toestemming krijgen van de centrale bank. Sinds september bedroeg dat plafond nog 10.000 dollar.

Argentinië heeft midden in een diepe economische crisis een politieke ruk naar links gemaakt. De centrale bank vreest nu dat mensen hun spaargeld in dollars omzetten en naar het buitenland brengen. Dat zou de koers van de Argentijnse peso verder verzwakken en het schuldprobleem van de overheid vergroten. Veel leningen zijn namelijk in dollars afgesloten.

Risico

Meteen na de verkiezingsuitslag was de bank gaan vergaderen, vertelt president Guido Sandleris van de centrale bank BCRA maandag op een persconferentie. “Eind vorige week signaleerden we een significante toename in de vraag naar dollars, vooral van individuen. Gezien het risico dat dit verschijnsel deze week zou doorzetten, besloten we de beperkingen uit te breiden.”

De maatregelen zijn niet gericht tegen de nieuwe regering, benadrukt Sandleris. Integendeel. Ze moeten de voorraad internationale valuta beschermen zodat Fernández de ruimte krijgt om zijn economisch beleid vorm te geven. Sandleris erkent dat het een strenge maatregel is die veel mensen raakt.

Typisch Argentijns

Dat Argentinië linksaf slaat, en de rechtse Mauricio Macri inwisselt voor de centrum-linkse Fernández, zorgt volgens de centrale bank voor onzekerheid. Helaas is het typisch Argentijns dat de machtsovergang tussen regeringen zoveel onzekerheid en beweeglijkheid genereert, zegt Sandleris. In veel andere landen in de regio bestaat volgens hem meer overeenstemming over de economische regels, zegt hij, en dat zorgt daar voor rust.

Een cultureel verschijnsel dus. Toch gaat het ook over de poppetjes. Fernández, die de lonen wil verhogen en een socialer beleid belooft, brengt de voormalige president Cristina Fernández de Kirchner (2007-2015) terug in het machtscentrum als vicepresident. Zij was niet bang voor onorthodoxe maatregelen en ging onder meer te keer tegen Amerikaanse hedgefunds, die ze aasgieren noemde. Dat zijn internationale investeerders nog lang niet vergeten.

Macri was sinds 2015 president. Bij zijn aantreden beloofde de liberale ondernemer de economie van het Zuid-Amerikaanse land uit het slop te halen, maar dat is hem niet gelukt. De problemen groeiden exponentieel toen de peso vorig jaar kelderde. Hierdoor werd de schuldenlast loodzwaar.

Vaste grond

In augustus verergerde de situatie toen Fernández de presidentiële voorronde won. Dat maakte investeerders nerveus. De beursindex en de koers van de peso zakten weg. Sinds die voorverkiezing is Argentinië 20 miljard dollar aan buitenlandse reserves kwijtgeraakt, berekende persbureau Reuters. Zwakkere economieën trekken investeerders met een hoge rente. Maar als de onzekerheid te groot wordt, zoeken ook die vaste grond onder de voeten. Dan halen ze hun geld weg.

Begin september maakte Argentinië bekend zijn schulden niet te kunnen terugbetalen en kwamen er kapitaalbeperkingen. Die zijn nu dus aangescherpt. De rente bedraagt 68 procent en de inflatie was in september 53,5 procent vergeleken met een jaar eerder. Voor een dollar betalen Argentijnen nu 60 pesos en op de zwarte markt nog meer. Argentinië is de derde economie van Latijns-Amerika, na Brazilië en Mexico.

Sinds vorig jaar zijn drie miljoen Argentijnen onder de armoedegrens beland. Fernández geeft daarvan mede het Internationaal Monetair Fonds de schuld. Macri heeft het fonds vorig jaar in huis gehaald om een ramp te voorkomen. Maar volgens Fernández zorgen de eisen van het IMF voor een ‘sociale catastrofe’.

Lees ook:

De Argentijnse president Mauricio Macri is rijp voor de geschiedenisboeken

Macri erfde van zijn voorganger een land met een economie die piepend tot stilstand was gekomen. Zijn opvolger Fernández erft een blut Argentinië.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden