ReportageVoedselbank

Sparen is passé, flexbanen nemen toe, en dat merken ze bij de Voedselbank

Beeld Werry Crone

De Voedselbank ziet het aantal klanten groeien, omdat het aantal flexbanen toeneemt en sparen passé is.

Het liefst sluit ze de tent. Cieka Galenkamp zwaait met haar armen als ze zegt: “Ik wil de boel liever opheffen!” Maar Voedselbank Amersfoort is harder nodig dan ooit, weet het hoofd intake en casuïstiek ook. Alleen dit jaar al meldden 94 nieuwe huishoudens zich bij haar en haar collega’s aan. “In totaal zitten we op 494 huishoudens.”

Het zijn uitkeringsgerechtigden, nieuwe Nederlanders, maar ook steeds vaker mensen met kleine baantjes die bij de Voedselbank aankloppen. Ze werken vijf keer drie uur in de week bijvoorbeeld. Of in het gunstigste geval 28 uur. “Dit zijn mensen met een nette baan hè, zonder schulden. En toch loopt het uit de klauwen”, vertelt ze. Galenkamp doelt op thuiszorgmedewerkers, winkelpersoneel, buschauffeurs met flexibele roosters, postbodes. Soms ook zzp’ers. “Ik heb deze maand geen omzet, maar wel vaste lasten”, vertellen ze Galenkamp dan.

Nieuw type voedselbankganger

Die flexibele krachten zijn stuk voor stuk mensen die niet kunnen sparen, niet op vakantie gaan en voor wie een kapotte wasmachine of fikse tandartsrekening al een financieel drama kan zijn. Mensen die hun huur, hun energierekening en ook hun zorgkosten de afgelopen jaren hebben zien stijgen. “Op hun bankafschriften staan hele basale dingen. Ze doen hun boodschappen bij Aldi en Hoogvliet, prullaria kopen ze bij Action en bijna nooit kopen ze kleding. Op vakantie gaan ze al helemaal niet.”

Galenkamp ziet nog een nieuw type voedselbankganger: de Nederlander die niet met geld om kan gaan. Hij eet buiten de deur, begint elke ochtend met een koffie van Starbucks en moet per se elk jaar op vakantie. “Vroeger waren Nederlanders een spaarzaam volkje. Nu leven we bij de dag. Je moet je tegenwoordig zelfs verantwoorden als je niet op vakantie gaat.” Sparen zoals Galenkamps grootmoeder dat deed in verschillende voorraadpotten – een voor de kolen, weer een voor de aardappelen, en nog een derde voor extraatjes – dat doet een deel van de Nederlanders niet meer. Veel liever kopen ze een grotere auto.

In de wachtruimte van het pand aan de Argonweg 10 in Amersfoort zit Roelof Laurens, 70 jaar oud. Of hij zo iemand is die het de laatste jaren veel te breed heeft laten hangen? Nee. Maar zijn vorig jaar overleden vrouw was ziek, en had ook een koopziekte, zegt Laurens. “Liep ze langs een winkel en zag ze iets wat ze leuk vond, dan moest ze het hebben.” Hij plukt er nu de wrange vruchten van, vertelt hij terwijl zijn zoon een voedselpakket bij elkaar zoekt. Hij leeft van een paar tientjes in de week. De rest van zijn geld gaat vooral op aan het aflossen van schulden, de huur en de stadsverwarming. “Soms tank ik vijf euro aan benzine. Ik ben slecht ter been en kan niet zonder auto.”

Stijgende kosten, schamele inkomsten

Maar veel verhalen over koopzucht vind je niet in de wachtruimte. Veel vaker hebben de mensen het, terwijl ze de nog lege plastic zakken tegen hun lijf klemmen, over hun stijgende kosten en schamele inkomsten. Neem de 39-jarige Ahmed Dahly. Hij vluchtte vier jaar geleden met zijn vrouw en vier kinderen vanuit Syrië naar Nederland. Hij wijst naar zijn tanden. Binnenkort krijgt hij een kunstgebit. “Was de voedselbank er niet geweest, dan had ik niet geweten hoe ik het had gered met mijn gezin.” Dahly was in Syrië kleermaker en leeft nu van een uitkering, maar wil binnenkort aan de slag als automonteur. “Ik ben al in opleiding en ik hoop dat het gaat lukken.”

Net voor ze aan de beurt is, wil ook Henriëtte de Jong (57) wat vragen­­ beantwoorden. Ook zij houdt weinig over. Door haar nekhernia en artrose is ze maandelijks honderden euro’s kwijt aan zorgkosten. Werken? Dat gaat al jaren niet meer. In de bus zitten? Dan krijgt ze last van haar nek en moet ze de rest van de dag plat. Ze heeft door de hoge kosten haar huis moeten verkopen, krabbelt nu eindelijk weer een beetje op. Met dank aan de Voedselbank. De zoemer gaat. De Jong is aan de beurt.

Lees ook:

De voedselbank barst uit haar voegen en is op zoek naar mensen met honger

Voedselbanken beschikken over steeds meer voedsel en zijn naarstig op zoek naar ‘mensen met honger’. Omdat dat ook meer werk betekent, is er een tekort aan vrijwilligers met leidinggevende capaciteiten. Maar hoe vind je die?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden