Stikstofimpasse

Rabobank is niet van plan om boeren hun leningen kwijt te schelden

Een archieffoto van Rabobank-topman Wiebe Draijer (l) en financieel directeur Bas Brouwers. Beeld ANP /  ANP
Een archieffoto van Rabobank-topman Wiebe Draijer (l) en financieel directeur Bas Brouwers.Beeld ANP / ANP

Er is te weinig perspectief voor boeren die door willen, vindt Rabobank, maar de bank is niet bereid zelf in de buidel te tasten. ‘Dat zou slecht zijn voor de economie.’

Dirk Waterval

Het kabinet biedt momenteel te weinig perspectief aan boeren die graag door willen gaan met hun bedrijf. Dat zei Rabobank-topman Wiebe Draijer tijdens de presentatie van de halfjaarcijfers van de bank. Draijer erkent dat de totale stikstofuitstoot van boeren omlaag moet, maar zegt dat er ook genoeg gebieden in Nederland zijn waar de agrarische sector nog kan groeien.

Volgende week zal hij aanschuiven bij Johan Remkes, die is aangesteld als bemiddelaar tussen boeren, het kabinet en andere partijen, zoals de banken. Draijer vindt dat alle partijen – boeren en bedrijven – in gesprek moeten met het kabinet. Enkele grote veevoerbedrijven en ook zuivelconcern Friesland Campina weigeren.

Rabobank werd onlangs verweten te veel te hebben bijgedragen aan de huidige problemen. Volgens Tweede Kamerleden, milieuorganisaties en boeren zelf zou de bank goed hebben verdiend aan de agrarische schaalvergroting, die er nu voor zorgt dat kwetsbare natuurgebieden te veel belast worden.

Moeten banken opdraaien?

Rabobank zei in Trouw dat die schaalvergroting juist door de overheid was ingezet. Desondanks vroeg de Tweede Kamer in juni aan het kabinet om te onderzoeken of onder andere banken moeten opdraaien voor een deel van de kosten van de stikstofcrisis, door bijvoorbeeld leningen kwijt te schelden.

Dat is niet aan de orde, herhaalde Draijer donderdag. Banken van ‘hogerhand’ verplichten om bedrijfskrediet af te schrijven, ‘moet je echt niet willen’, aldus de topman. “Dat zou slecht zijn voor de werking van de financiële sector en ook voor de Nederlandse economie.”

Het is volgens Draijer ook helemaal niet nodig. De meeste bedrijfsschuld zit bij de bedrijven die de afgelopen tijd veel hebben geïnvesteerd in innovatie, zei hij. Met andere woorden: in de bedrijven die nog doorgaan – mits er voor die bedrijven een plek wordt gevonden, en zij door innovatie minder zullen uitstoten.

De agrariërs die ‘met opgeheven hoofd’ willen stoppen, bijvoorbeeld omdat ze geen opvolger kunnen vinden, zouden relatief weinig schuld hebben om kwijt te kunnen schelden, zei Draijer.

Een ingewikkelde puzzel

Volgens Rabobank moet nu op detailniveau bekeken worden hoe de boeren die nog wel door willen, door kunnen gaan. Draijer denkt aan een soort nieuwe ruilverkaveling. Een ingewikkelde puzzel waar de bank graag over meedenkt, liet hij weten.

Verder vindt Draijer dat consumenten ‘een eerlijker prijs’ moeten betalen voor duurzaam geproduceerd eten. Duurzame landbouw kost de boer meer geld, maar Rabobank ziet nog te vaak dat daar nog geen vergoeding tegenover staat. “Die stimulans ontbreekt.”

Witwascontroles nog niet op orde

Mede vanwege de sancties tegen Rusland krijgt Rabobank zijn antiwitwasbeleid niet op orde. De bank heeft toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) om uitstel gevraagd van de deadline, die DNB eind vorig jaar opgelegde. Banken zijn volgens de Wet ter voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme (Wwft) verplicht om geldstromen te controleren op criminaliteit. Rabobank heeft inmiddels zo’n 6,5 duizend mensen in dienst die daarop moeten toezien. Eind 2023 moeten oude tekortkomingen zijn weggewerkt, gaf DNB te verstaan.

Dat gaat niet lukken, meldt Rabobank nu. Het is moeilijk om aan gekwalificeerd personeel te komen in de krappe arbeidsmarkt, en juist de sancties tegen Russische personen, bedrijven en overheidsinstellingen vereisen grote expertise. Het is nog niet duidelijk of DNB meegaat in dat verhaal.

In de eerste helft van dit jaar maakte Rabobank bijna 1,6 miljard euro winst, een paar miljoen minder dan de 2,2 miljard winst in de eerste helft van 2021.

Lees ook:

Rabobank zag de milieuproblemen, maar bewoog nauwelijks

Rabobank weet al heel lang dat de agrarische sector milieuproblemen veroorzaakt, waaronder een te hoge uitstoot van stikstof. Met die kennis heeft de top van de organisatie weinig gedaan.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden