null

Dekkingsgraad

Pensioenfondsen boeren goed, maar nog niet goed genoeg voor een hogere uitkering

Het was een heel goed jaar voor de grote pensioenfondsen, maar een pensioenverhoging zit er voor velen nog niet in.

Dirk Waterval

De grote pensioenfondsen zijn er financieel gezien fors op vooruit gegaan in 2021. Toch zit een verhoging van de maandelijkse pensioenopbouw en -uitkering er voorlopig nog niet in voor miljoenen werkenden en gepensioneerden.

Daarvoor moeten ambtenarenfonds ABP, zorgfonds PFZW en de metaalfondsen PME en PMT van te ver komen. “In een tijd dat de boodschappen steeds duurder worden en de energieprijzen snel stijgen, is dat een harde constatering”, zegt bestuursvoorzitter Joanne Kellermann van PFZW daarover.

Kellermann hoopt daarom dat het herstel bij haar fonds snel doorzet. Later dit jaar zal het ministerie van sociale zaken waarschijnlijk met soepelere regels komen, zodat er straks wel ruimte lijkt voor pensioenverhoging.

Uitzonderlijk grote stijging

Dat hangt dan af van de zogeheten dekkingsgraad van een fonds. Dat is de verhouding tussen wat een fonds aan bezittingen op de balans heeft staan, en wat het nu en in de toekomst aan beloofde pensioenuitkeringen heeft lopen.

Een dekkingsgraad van 100 procent betekent dat er precies genoeg in kas is om aan alle verplichtingen te voldoen. Bij ABP steeg de dekkingsgraad in 2021 van 93,5 procent naar 110,2 procent, zo maakte het fonds woensdag bekend. Dat is een uitzonderlijk grote stijging. Het betekent dat ABP nu ruim 110 cent in kas heeft voor elke euro die het aan pensioen heeft toegezegd aan de 3,1 miljoen werkende en gepensioneerde deelnemers.

Bij zorgfonds PFZW, goed voor bijna 3 miljoen deelnemers, steeg de dekkingsgraad van 92,6 naar 106,6 procent. Het zat de fondsen op twee vlakken mee. Ten eerste de gunstige stand op de beurzen. Vooral op de aandelenmarkten ging het goed, maar ook de investeringen in vastgoed leverden ABP veel op. Het fondsvermogen steeg in één jaar van 495 miljard euro naar 550 miljard euro.

Toch geen pensioenverhoging

Tegelijkertijd was 2021 het jaar waarop de rente op staatsleningen omhoog kroop, en ook dat is gunstig voor pensioenfondsen. Bij een hogere rentestand hoeven zij minder vermogen aan te houden om hun toegezegde pensioenen af te dekken. ABP heeft er sinds 2011 niet meer zo goed voorgestaan als nu.

Maar waarom dan geen pensioenverhoging voor de miljoenen mensen die hun koopkracht achteruit zien gaan door de hoge inflatie? Op dit moment mogen fondsen de uitkering van hun deelnemers pas verhogen als de dekkingsgraad boven de 110 procent uit komt.

Daarbij gaat het om het gemiddelde percentage van de afgelopen twaalf maanden. Die zogeheten beleidsdekkingsgraad is bij de grote fondsen een stuk lager dan de huidige, ‘actuele dekkingsgraad’. Bij ABP bedraagt de beleidsdekkingsgraad nu bijvoorbeeld 102,8 procent, bij PFZW is dat 99,7 procent.

Soepeler regime

Op verzoek van de Tweede Kamer komt er vanaf juli waarschijnlijk een soepeler regime. Vanaf dat moment mogen fondsen al verhogen vanaf een beleidsdekkingsgraad van 105 procent. De fondsen hopen daar tegen die tijd aan te kunnen voldoen.

Ondertussen zitten gepensioneerden in onzekerheid, ziet bestuursvoorzitter Eric Uijen van metaalfonds PME. Dat komt doordat de AOW losgekoppeld dreigt te worden van het stijgende minimumloon, iets waarover nu veel discussie is.

“Voor onze gepensioneerden is de AOW meestal het belangrijkste deel van het maandelijks inkomen, dat aangevuld wordt met een pensioenuitkering van PME”, zegt Uijen in een verklaring. “Wij begrijpen de teleurstelling van de gepensioneerden en de steeds luider wordende roep om indexatie dan ook heel goed.”

Van de vijf grote fondsen is er één die de pensioenen nu al wél kon verhogen, en dat is die voor de bouw. Bpf Bouw wist voor dit jaar een indexatie door te voeren van 1,76 procent. Het bouwfonds staat er al jaren beter voor dan de andere grote fondsen omdat het zich het afgelopen decennium beter heeft ingedekt tegen dalende rentes. Dat betekent ook dat het minder zal profiteren van de nu stijgende rente.

Lees ook:

Ilse Overweg (67) merkt sinds haar pensioen in september dat armoede je wereld heel snel heel klein maakt

Nederland krijgt een minister voor armoedebestrijding. Met welke problematiek krijgt zij te maken? Die vraag legt Trouw voor aan iemand die zelf armoede ervoer.In aflevering 2 Ilse Overweg en haar man, die van één pensioen moeten zien rond te komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden