Mobiele betalingen

Peking pakt financieel-technologische reuzen als Alibaba stevig aan

 Een groenteverkoper in Shanghai wacht op klanten. hij zit achter de QR-codes van Alipay en WeChat . Beeld EPA
Een groenteverkoper in Shanghai wacht op klanten. hij zit achter de QR-codes van Alipay en WeChat .Beeld EPA

De Chinese centrale bank neemt maatregelen tegen machtige financiële bedrijven als WeChat of AliPay.

Vrijwel niemand in China rekent zijn boodschappen nog contant af. Zo’n 56 biljoen euro wordt jaarlijks per mobieltje betaald, in het overgrote deel van de gevallen via WeChat (Tencent) of AliPay (Alibaba). Samen hebben die bedrijven zo’n 95 procent van de markt voor mobiele betalingen in handen. Dat is te veel, vindt de Chinese centrale bank, die aankondigt te gaan optreden tegen het monopolie.

Er kan een mededingingsonderzoek worden begonnen tegen de bedrijven, zo klinkt het dreigement vanuit de bank. Een van de maatregelen kan zijn dat het bedrijf zichzelf moet opknippen. De centrale bank houdt nog wel een slag om de arm. Mocht die besluiten online betalingen via reguliere banken mee te tellen, dan valt het wel mee met dat monopolie van Alibaba en Tencent.

China telt een handvol megabedrijven met wortels in de big tech, maar met vertakkingen in diverse richtingen. Zo werd Tencent groot in de spelindustrie en met de allesomvattende app WeChat. De digitale warenhuizen JD.com en Alibaba creëerden ook betaaldiensten en verstrekten leningen.

Dit zijn private bedrijven, wat betekent dat ze tot nu toe vrijer waren in hun bewegingen dan de banken, die vrijwel allemaal eigendom zijn van de Chinese staat. De nationale kampioenen, uithangborden voor Chinese innovatiekracht, maken het voor nieuwe ondernemers erg moeilijk om ertussen te komen. In China’s centraal gestuurde economie is het nu aan de overheid om de drempel voor nieuwkomers te verlagen, oftewel de groei van de giganten wat af te remmen.

Dat doet ze niet alleen om de concurrentie te stimuleren. De innovaties van de financial technology-giganten (fintech) hebben de maatschappij de afgelopen jaren blijvend veranderd. Zonder de betaalfunctie van WeChat of AliPay is het tegenwoordig moeilijk om in China rond te lopen. Dat geeft dit soort bedrijven veel macht.

Ingetrokken beursgang

De mededingingswetgeving is slechts één van de instrumenten die de financiële autoriteiten tot hun beschikking hebben om die macht aan te pakken. Eerder al werd duidelijk dat Peking strenger gaat optreden tegen bedrijven die wel financiële diensten aanbieden, maar géén banken zijn.

Zo is Ant Financial, het financiële bedrijf onder Alibaba, allang niet meer slechts een betaaldienst. Het bedrijf voorziet consumenten en ondernemers van kleine leningen, maar financiert daar zelf slechts 2 procent van. De rest komt van banken. De financiële toezichthouder wil nu dat Ant zijn aandeel in die leningen verhoogt naar 30 procent, in lijn met de verplichting voor banken. Dat oprichter Jack Ma de stroperige bankensector publiekelijk bekritiseerde, zou voor de Chinese president Xi Jinping de doorslaggevende reden zijn geweest om toestemming voor de beursgang van Ant in te trekken.

Databergen

Het is in China gebruikelijk dat bedrijven eerst groeien, de markt onderzoeken en die zo goed mogelijk bedienen. De autoriteiten bekijken de reacties van de samenleving en maken dan pas regelgeving. Nu is het tijd om de bezem door de fintechsector te halen. De autoriteiten pakken ook hun slordige omgang met data aan.

Met de enorme berg gegevens die ze verzamelen, kunnen de bedrijven bijvoorbeeld kredietscores berekenen van hun klanten. Ook die praktijk leggen de autoriteiten nu aan banden. Het gebruik van de data is voortaan niet toegestaan zonder nadrukkelijke toestemming van de centrale bank.

In de komende jaren moet de nieuwe Chinese economie vorm krijgen en China rekent daarbij op big tech. Een aangescherpt juridisch kader moet ervoor zorgen dat Peking de controle in die sector weer stevig in handen krijgt.

Lees ook:

Spoorloos verdwenen miljardair Jack Ma duikt plots weer op, maar voor hoe lang?

Heel even was Jack Ma weer te zien. Maar het blijft onduidelijk of de Chinese miljardair zijn straf nu heeft uitgezeten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden