Europese Centrale Bank

November wordt een slechte maand, zegt de ECB

Christine Lagarde, president van de Europese Centrale Bank. "Het economisch herstel van de eurozone verliest momentum."Beeld AFP

Of de economie in het laatste kwartaal krimpt, hangt af van het succes van de coronamaatregelen, zegt Christine Lagarde. 

Nu landen zoals Duitsland en Frankrijk de teugels aantrekken en strengere maatregelen nemen tegen het coronavirus, betrekken de vooruitzichten voor de Europese economie. Vooral november wordt een slechte maand, voorspelt Christine Lagarde, die zondag een jaar president van de Europese Centrale Bank (ECB) is.

Er zijn veel signalen die erop wijzen dat het economische herstel van de eurozone sneller dan verwacht momentum verliest, zei Lagarde donderdag tijdens de persconferentie in Frankfurt. “De stijging van het aantal Covid-19-besmettingen en de intensivering van de beperkende maatregelen drukken op de activiteiten. Dat leidt tot een duidelijke verslechtering op de korte termijn.”

Terwijl Lagarde zich klaarmaakte voor haar persconferentie, kwam vanuit de Verenigde Staten het bericht dat de economie daar in het derde kwartaal goed heeft gedraaid. Vrijdag komt Brussel zelf met het groeicijfer van het derde kwartaal. “Dat kan een positieve verrassing worden”, zei Lagarde. Maar het cijfer voor het vierde kwartaal zal tegenvallen, waarschuwt ze. “Daar zijn we vrijwel zeker van.” 

Opkopen schuldpapieren

Al sinds september verliest de Europese economie vaart, zegt Lagarde. Dat blijkt bijvoorbeeld uit het dalende consumentenvertrouwen en de moeilijkheden van de dienstensector. ING waarschuwt in een analyse voor een ‘dubbele dip’: waarbij de economie in het vierde kwartaal krimpt, zoals ook in het tweede kwartaal is gebeurd. “Of dat gebeurt weten we niet”, zegt Lagarde. Dat hangt namelijk af van het effect van de coronamaatregelen. 

De zorgen over de tweede golf groeien dus, maar voor de ECB is dat nog geen reden om maatregelen te nemen. In december, dan worden de scenario’s en de monetaire instrumenten mogelijk bijgesteld, zegt Lagarde. Tot die tijd loopt het bestaande programma door. Zoals het opkoopprogramma PEPP, het pandemic emergency purchase programme. Dat heeft een waarde van 1350 miljard euro en wordt tot juli 2021 voortgezet.

Het opkopen van schuldpapieren brengt rust op de financiële markten en maakt lenen goedkoper. Zo stroomt er meer geld in de economie en dat dempt de crisis, luidt de gedachte. Naar eigen zeggen hebben de crisismaatregelen van de ECB 1 miljoen banen gered.

Deflatie tot begin volgend jaar

Verder is het essentieel dat overheden hun financiële vangnetten, zoals de steunpakketten voor bedrijven en werknemers, niet te snel weghalen, zei Lagarde eerder deze maand bij de vergadering van het Internationaal Monetair Fonds, haar vorige werkgever.

ING noemt het scenario waarmee de centrale bank werkt ‘gedateerd’. “Hernieuwde onzekerheid, lockdown-vermoeidheid, banenverlies en faillissementsvrees kunnen deuken slaan in het vertrouwen, de uitgaven en de investeringen”, waarschuwde de bank donderdag.

De ECB-doelstelling van een inflatie van zo’n 2 procent, ligt ver achter de horizon. In augustus en september was de inflatie negatief, en waarschijnlijk houdt die deflatie aan tot begin volgend jaar, zegt Lagarde. Tot de oorzaken behoren een btw-verlaging in Duitsland, de gedaalde energieprijzen, de tegenvallende vraag en lagere lonen.

Ondertussen speelt ECB met het idee om een ‘bad bank’ op te richten, waar Europese banken hun slechte leningen kunnen onderbrengen als de gevreesde faillissementsgolf er daadwerkelijk komt, en de banken met kredieten blijven zitten die nooit meer worden afgelost.

Lees ook:

Ook zonder maatregelen krijgt de economie harde klappen

Er is geen sprake van een keuze tussen gezondheid en economie, zegt DNB-president Klaas Knot. Ook zonder maatregelen zal de economie hard geraakt worden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden