Steunpakket

Noodpakket aangepast: de ontslagboete blijft toch (maar dan anders), meer steun voor bedrijven

Minister Wouter Koolmees van sociale zaken.Beeld ANP

De sociale partners hebben na lang overleg toch een nieuw compromis weten te sluiten met minister Koolmees over de ontslagboete. Werkgevers krijgen ook fors meer steun voor hun vaste lasten.

De ontslagboete blijft in een nieuwe vorm tóch bestaan en vakbonden krijgen meer zeggenschap bij bedrijven waar grote ontslagrondes vallen. Dat kwamen de sociale partners woensdagavond na lang overleg overeen met minister Wouter Koolmees van sociale zaken. Ook verlengt de minister het tweede steunpakket, dat volgende maand ingaat, met een maand tot 1 oktober.

Koolmees botste vorige week met de bonden over het verdwijnen van de ontslagboete. Het kabinet wilde ondernemers met loonkostensubsidie vanaf juni vrijwaren van strafmaatregelen als zij moesten reorganiseren om niet failliet te gaan. De vakbonden toonden zich woedend en zijn woensdag opnieuw in Den Haag om de tafel gaan zitten.

Minder en meer dan twintig ontslagen

Voor bedrijven die afscheid nemen van minder dan twintig mensen verdwijnt de ontslagboete vanaf volgende maand alsnog. Nieuw is dat een ondernemer die méér dan twintig personeelsleden wil ontslaan, eerst een deal zal moeten sluiten met de vakbonden. Dan valt te denken aan het opstellen van een sociaal plan, eventueel hogere transitievergoedingen of een terugkeergarantie. Meldt de ondernemer het collectief ontslag zónder de vakbonden hierbij te betrekken, dan betaalt hij 5 procent boete over álle loonkostensubsidie die hij ontvangt. 

Voor grote bedrijven is dat een fors hogere boete dan die in het eerste steunpakket, dat eind deze maand afloopt. Een ondernemer moest bij het ontslaan van werknemers niet alleen de loonkosten terugbetalen waarover hij subsidie kreeg, maar daar bovenop nog 50 procent extra, de boete. In het geval van een ontslag van dertig personeelsleden bedroeg die boete dus de helft van het loon van die dertig werknemers. 

In het tweede steunpakket zal de ondernemer 5 procent moeten betalen over de subsidie binnen zijn hele bedrijf, dat zo uit honderden personeelsleden kan bestaan. Ook al ontslaat hij bijvoorbeeld dertig van de driehonderd personeelsleden, de eventuele boete bedraagt dan 5 procent van het loon van al die driehonderd medewerkers samen. 

5 procentboete ‘makkelijker uitvoerbaar’

De minister gaat zelf over de inrichting van het tweede steunpakket voor bedrijven die geraakt worden door de coronacrisis, maar wil daarvoor wel zo veel mogelijk draagvlak van de sociale partners. Ook oppositiepartijen als de PvdA, GroenLinks, SP en de PVV waren op zijn zachtst gezegd niet blij met het kabinetsplan om af te zien van de ontslagboete. Vandaag debatteert de Tweede Kamer hierover, en moet blijken hoeveel steun er is voor de tweede ronde aan steun en het nieuwe compromis daarover.

Volgens vakbondsvoorzitter Piet Fortuin van het CNV, die woensdag samen met de andere sociale partners meer dan twaalf uur heeft overlegd met de minister, is deze 5 procentboete makkelijker uitvoerbaar dan de oude regeling. “Bij uitkeringsinstantie UWV komen de collectieve ontslagaanvragen binnen, en vanuit daar kunnen ze relatief simpel een boete opzetten als er geen toestemming is meegekomen vanuit de vakbonden.”

Van 4000 naar 20.000 naar 50.000 euro steun

Minister Koolmees verhoogt ook de tegemoetkoming aan bedrijven voor vaste lasten als huur en onderhoudscontracten. In het eerste steunpakket bedroeg dat 4000 euro per bedrijf, vorige week kondigde het kabinet een verhoging aan naar 20.000 euro. Werkgeversorganisatie VNO-NCW meldde vervolgens dat dat voor grotere mkb-bedrijven te weinig zal zijn. Koolmees heeft dit bedrag woensdag opgehoogd naar 50.000 euro. De hele steunoperatie gaat nu 4,5 miljard euro extra kosten, boven op de vorige week aangekondigde 13 miljard euro.

Verder zullen de sociale partners met een zogeheten Perspectief Agenda aan de slag gaan deze zomer, samen met het kabinet. “Daarin zullen we verder kijken dan steunpakketten van telkens een paar maanden”, zegt Fortuin. “We gaan concreet kijken naar deeltijd WW, van-werk-naar-werk-regelingen en een versnelde uitwerking van het advies van de Commissie Borstlap.” Dat laatste slaat op een zwaarwegend advies van voormalig topambtenaar Hans Borstlap, die eerder dit jaar problemen aankaartte over onder meer de grote groep mensen met een onzekere positie op de arbeidsmarkt.

Lees ook:

Hoe de vakbonden de ontslagboete toch zagen sneuvelen

De vakbeweging komt hard in botsing met het kabinet over het verdwijnen van de ontslagboete. Wat gebeurde er achter de schermen? Hoop en wanhoop tot het allerlaatste moment.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden