Mierda jobs

Nieuwe contracten moeten een einde maken aan Spaanse ‘shitbanen’

Alejandra de la Fuente, oprichter van het blog en twitteraccount Mierda Jobs (‘shitbanen’) in Spanje. Beeld Alex Tieleman
Alejandra de la Fuente, oprichter van het blog en twitteraccount Mierda Jobs (‘shitbanen’) in Spanje.Beeld Alex Tieleman

Ook in Spanje willen de overheid en de bevolking af van de vele flexibele banen. Op het blog ‘Mierda Jobs’ stromen de meest absurde voorbeelden van arbeidscontracten binnen.

Na een telefoontje razendsnel komen opdraven om bergen afgeknipt haar bij de kapper op te ruimen. Zwart bijles geven. En voor 20 uur per week de receptie van een psychologenpraktijk bemannen met een contract voor schoonmaakster, voor een schamele 300 euro per maand. Het waren voor de universitair geschoolde Alejandra de la Fuente (26) haar eerste kennismakingen met de Spaanse arbeidsmarkt.

Toen de Madrileense een baan kreeg aangeboden als receptionist voor 48 uur per week bij een rijschool voor maandelijks 600 euro, kon ze maar tot één conclusie komen: dit zijn gewoon ongelooflijke shitbanen. ‘Mierda Jobs’ doopte De la Fuente daarom haar blog en later een gelijknamig Twitter-account, waar vooral jonge Spanjaarden zich melden met de meest absurde arbeidsvoorwaarden die ze krijgen aangeboden.

Inmiddels heeft Mierda Jobs op Twitter al meer dan 100.000 volgers. Tijdens de coronapandemie loopt het volgens De la Fuente helemaal storm met ‘oneerbare’ werkvoorstellen. Maar Spanje krijgt door de pandemie ook een kans. Via het coronaherstelfonds kan het land de slepende problemen van de Spaanse arbeidsmarkt op de schop nemen.

Hete hangijzers

Spanje is een van de beter bedeelde landen van de enorme geldpot van 750 miljard euro: na Portugal kreeg Spanje woensdag als tweede EU-land groen licht van de Europese Commissie voor de ingediende economische hervormingsplannen ter waarde van 69,5 miljard euro. Dat bedrag zal in delen tot 2026 worden uitgekeerd. Naast vergroening en digitalisering zijn de hervorming van de Spaanse pensioenen en arbeidsmarkt een heet hangijzer.

Premier Sánchez zei eerder af te willen van te veel flex- en tijdelijk werk. Om dit voor elkaar te krijgen moeten er in de toekomst nog maar drie soorten contracten bestaan: een vast contract, een tijdelijk contract voor bijvoorbeeld seizoenswerk, en een opleidingscontract. Inmiddels zouden er ook plannen liggen om werkgevers te verplichten om werknemers die al meer dan een jaar tijdelijk werken een vast contract te geven.

Een versimpeling van de Spaanse contracten zal de arbeidssituatie van Spanjaarden ten goede komen, denkt econoom Matilda Mas van de Universiteit van Valencia en adviseur van de Spaanse minister van economie Nadia Calviño. “Die tijdelijkheid was goed om de werkloosheidcijfers na de vorige crisis te laten dalen. Dat deed het goed in de pers. Maar tijdens deze nieuwe crisis vallen we weer hard. Het heeft ons laten zien dat dit soort werk niet duurzaam is”, zegt Mas.

Spanjes grote plaag

Spanjes economie kromp vorig jaar met 11 procent; de werkloosheid is met 15 procent een van de hoogste van de Oeso-landen. Mas ziet de coronamiljarden als een unieke mogelijkheid om Spanjes ‘grote plaag’ – de historisch hoge werkloosheid – en de arbeidsmarkt aan te pakken. “Als we deze kans niet grijpen, moeten we maar in de rivier springen”, zegt Mas. Al moeten politiek en vakbonden het er nog over eens worden en zal Brussel zich later over de verder uitgewerkte plannen moeten buigen.

Ook Mierda Jobs-oprichter De La Fuente denkt dat minder tijdelijk en minder flexibel werk goed is voor werkende Spanjaarden. Probleem is volgens haar dat jonge Spanjaarden er nu aan wennen dat werkgevers slecht met hen omspringen. “Beter iets dan niets, is de gedachte. Zij zijn gewend geraakt aan straffeloosheid. Daarom hebben wij ook veel meer en strengere controles op werkgevers nodig.”

Nieuwe crisisgeneratie

Ze vreest dat veel Spanjaarden het moeilijk gaan krijgen als de Spaanse versie van de NOW-regeling (loonkostensubsidie voor bedrijven met flinke omzetverliezen), die nu tot september is verlengd, definitief afloopt. Dan is er volgens haar weer een nieuwe crisisgeneratie geboren, die net enigszins aan het bekomen was van de financiële crisis van ruim tien jaar gelden.

De la Fuente had geluk en kwam uiteindelijk door Mierda Jobs als journalist terecht bij de online krant Público waar ze een vast contract heeft. Maar ze is onder haar vrienden de grote uitzondering. Of haar huis buiten de ring van Madrid, waar ze met haar vriend woont en nu al meer dan een jaar thuiswerkt, een koophuis is? De La Fuente moet hartelijk lachen om de suggestie.

Lees ook:

Spanje is Europees kampioen jeugdwerkloosheid: ‘Als het niet anders kan, vertrek ik’

De Spaanse economie kromp vorig jaar met 11 procent, de grootste krimp sinds de jaren dertig. En de jeugdwerkloosheid in Spanje loopt op tot bizarre hoogtes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden