Huizenmarkt

Niemand is echt blij met tijdelijk huurcontract, behalve de ‘pandjesbaas’

Het woonprotest in Amsterdam van september 2021 was onder meer gericht tegen huisjesmelkers. Beeld Joris van Gennip
Het woonprotest in Amsterdam van september 2021 was onder meer gericht tegen huisjesmelkers.Beeld Joris van Gennip

De wet die tijdelijke huurcontracten mogelijk maakt, werkt slecht, zeggen betrokkenen. Toch zijn er nog voorstanders.

Hanne Obbink

Wie is er eigenlijk nog wél voor? Sinds 2015 mogen huizenbezitters hun huurders een tijdelijk contract geven, voor twee jaar of zelfs nog korter. Een nieuwe wet moest de huurmarkt flexibeler maken en het aanbod van woningen vergroten. Maar uit een evaluatie bleek vorig jaar al: dat pakte anders uit.

Een rondetafelgesprek erover, gisteren in Tweede Kamer, ging niet door – te veel Kamerleden met verplichtingen elders. Maar wat de betrokkenen van tevoren op papier hadden gezet, was duidelijk genoeg. Bijna niemand is enthousiast over die nieuwe wet.

Het duidelijkst is de belangenbehartiger van huurders, de Woonbond. Een ‘cadeautje voor huisjesmelkers’, zegt die over tijdelijke huurcontracten. Het was destijds de bedoeling dat een contract voor onbepaalde tijd de norm zou blijven. Maar van de contracten die particuliere huiseigenaren aanbieden, is nu al de helft tijdelijk. Bij elke nieuwe huurder heeft zo’n eigenaar de kans om de huur te verhogen. En dat gebeurt ook: in 2021 ging de huur bij een bewonerswissel gemiddeld met 7,2 procent omhoog.

In conflicten staan tijdelijke huurders niet sterk. De Woonbond citeert uit klachten van huurders die onder druk gezet zijn: contractverlenging oké, maar dan wel 200 euro huurverhoging. Of: stap je naar de huurcommissie, dan zet ik je het huis uit.

Minder goede binding met de buurt

Ook de vereniging van gemeenten VNG neemt een helder standpunt in: tijdelijke contracten zijn ‘ongewenst', dus schaf ze af. Gemeenten zijn gebaat bij ‘rust op de woningmarkt', stelt de VNG. Die tijdelijke huurders krijgen een minder goede binding met hun buurt, en dat komt de leefbaarheid niet ten goede.

VNG en Woonbond weten zich gesteund door bureau Companen, dat de evaluatie van de tijdelijke-huurwet uitvoerde. Meer huuraanbod? Niet aan te tonen, bleek al uit hun rapport. En een flexibele huurmarkt? Ja, voor verhuurders wel. Maar huurders worden opgezadeld met onzekerheid, want twee jaar is gezien de krapte op de woningmarkt erg kort om ‘vervolghuisvesting’ te vinden. En dat nieuwe huis is dan meestal opnieuw tijdelijk, met nog langer durende onzekerheid én verhuiskosten.

De verhuurders dan? Woningcorporaties maken nauwelijks gebruik van tijdelijke contracten, stelt hun vereniging Aedes, en dat zal ook zo blijven. Maar bijvoorbeeld als een woning slechts voor een bepaalde duur beschikbaar is, kan zo’n contract nuttig zijn. Schaf die mogelijkheid dus niet af, maar pak uitwassen aan, onder meer door te hoge huren ook in de particuliere sector tegen te gaan.

Vlees in de kuip

Dat laatste is tegen het zere been van de beleggers in huurwoningen. Die ‘politieke drang naar steeds verdere regulering’, daar moeten we vanaf, stelt de IVBN, de club van grote beleggers zoals pensioenfondsen – die naar eigen zeggen trouwens ook bijna altijd met contracten voor onbepaalde tijd werken.

Maar de echte voorstanders van tijdelijke contracten zijn de kleinere beleggers – de categorie die zich voortdurend te weer moet stellen tegen het imago van ‘huisjesmelker’ of ‘pandjesbaas’. Nee, om die extra kansen voor huurverhoging is het hen niet te doen, zegt voorzitter Jack de Vries van hun vereniging, Vastgoed Belang – die vanwege een positieve covid-test toch al niet naar de Kamer kon komen.

Volgens De Vries zijn tijdelijke contracten geschikt voor bijvoorbeeld mensen die net gescheiden zijn of in between jobs zitten. Inderdaad, ook huiseigenaren zijn er blij mee: 80 procent van De Vries’ achterban gebruikt ze. “Vooral als een soort proeftijd, om te kijken wat voor vlees ze in de kuip hebben”, zegt hij. “De excessen bepalen het beeld. Maar die moeten er niet toe leiden dat we het kind met het badwater weggooien.”

In hoeverre het pleidooi voor afschaffing van de tijdelijke huurcontracten gehoor vindt in de Kamer, zal later moeten blijken. Vorig jaar nog besloot de Kamer op voorstel van de VVD zelfs om de regels verder te verruimen. Dat voorstel sneuvelde in de Eerste Kamer.

Lees ook:

Huurders kunnen vaak slechts voor bepaalde tijd in een huis terecht. ‘Ze kennen hun rechten niet’

Tijdelijke huurcontracten zijn allang geen uitzondering meer. Veel eigenaren verhuren hun woningen voor slechts twee jaar.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden