Dierenwelzijn

Nederlandse pensioenfondsen investeren 3,4 miljard euro in bedrijven die plofkippen fokken

Kippen in een stal bij een pluimveebedrijf. Beeld ANP

Er is voor Nederlandse pensioenfondsen nog een wereld van 3,4 miljard euro aan dierenwelzijn te winnen, blijkt uit onderzoek van het Eerlijk Pensioenlabel.

Zoveel investeren grote fondsen gezamenlijk in bedrijven die plofkippen en kooivarkens fokken dan wel inkopen. Met die miljardeninvloed kunnen de fondsen heel wat dieren een beter leven geven.

Dat stelt althans het Eerlijk Pensioenlabel. De jonge coalitie van maatschappelijke organisaties, waaronder World Animal Protection en Oxfam Novib, deed onderzoek en vond dat de tien grootste fondsen van Nederland in minstens 22 bedrijven beleggen die slecht met kippen en varkens omgaan.

Denk aan grote vleesproducenten uit Amerika en Azië, maar ook aan fastfoodketens als McDonald’s en supermarktconcerns als Tesco en Ahold Delhaize. Volgens woordvoerder Dirk-Jan Verdonk zijn die 22 bedrijven wereldwijd verantwoordelijk voor een groot deel van alle problemen met dierenwelzijn. “Laat ik het zo zeggen: als al deze 22 producenten en retailers hun beleid aanpassen, wordt de wereld in een klap een heel stuk diervriendelijker.”

In Noord- en Zuid-Amerika en Azië worden plofkippen volgens Verdonk nog veel gefokt. Datzelfde geldt voor zeugen die hun hele leven vastzitten in een kooi.

Retailers hebben veel macht

Van de tien grootste fondsen van Nederland – zoals overheidsfonds ABP en zorgfonds PFZW – geven er zes precies aan hoeveel geld ze beleggen in welk bedrijf. Opgeteld gaat het bij die zes om 3,4 miljard euro.

Daar zitten dus ook retailers bij als Ahold Dehaize, die zelf geen kippen en varkens houden. “Maar uit gesprekken die wij voeren met producenten blijkt wel hoeveel macht deze retailers hebben. Producenten willen vaak best beter voor hun dieren zorgen, maar dan moet een afnemer als Ahold wel beter betalen.”

Eerlijk Pensioenlabel zet pensioenfondsen niet in de beklaagdenbank, zegt woordvoerder Verdonk. “We willen ze juist wijzen op hun invloed. Niet elke vermogensbeheerder kent het dierenwelzijnsbeleid van de bedrijven waarin hij investeert. Die bedrijven zijn daar vaak niet open over.” 

Fondsen weten nu op welke aandeelhoudersvergaderingen ze tegen de bedrijfskoers kunnen stemmen. Of, als dat niet blijkt te helpen, waar ze hun geld kunnen weghalen.

Eerder dit jaar bracht het label zijn eerste onderzoek uit, over duurzaam beleggen in het algemeen. Daarin kregen alle grote fondsen dikke onvoldoendes, geen enkele scoorde hoger dan 3 op een schaal van 10. Het is volgens Verdonk nog te vroeg om te zien of pensioenfondsen zich iets aantrekken van die kritiek. Ook de impact van het convenant over maatschappelijk verantwoord beleggen, dat zeventig fondsen eind vorig jaar tekenden, is nog niet terug te zien, zegt hij. “Al ben ik ervan overtuigd dat dit vruchten zal afwerpen.”

De wensen van deelnemers

Overheidsfonds ABP laat weten voorlopig te focussen op andere speerpunten, te weten klimaat, mensenrechten en de duurzame ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties. “Dat zijn de grootste wensen van onze deelnemers”, zegt een woordvoerder. Ze zegt dat een fonds pas echt slagkracht heeft als het focust en dat het dus keuzes moet maken. “Wat niet betekent dat wij het onderwerp dierenwelzijn nooit bespreken met de bedrijven waarin wij investeren.”

“Institutionele beleggers zoals pensioenfondsen hebben meer oog voor duurzaam beleggen”, zegt Rients Abma, directeur van belangenbehartiger van institutionele beleggers Eumedion. Onder meer omdat de achterban meer belang hecht aan duurzaam beleggingsbeleid, aldus Abma.

Het maakt voor de invloed van de belegger wel uit waar het bedrijf waarin hij investeert gevestigd is, zegt hij. In Engeland en Amerika kunnen aandeelhouders onder voorwaarden resoluties inbrengen, bijvoorbeeld over dierwelzijnsbeleid. “Maar in Nederland, Duitsland en Frankrijk kun je dit soort dingen niet in stemming brengen. Daar heeft het bestuur, onder toezicht van de raad van commissarissen, over elk beleidsonderdeel nog altijd het laatste woord.”

Lees ook:

Club van rijke Nederlanders belooft niet meer te beleggen in olie, kolen of gas

22 vermogende Nederlanders beloven dat ze binnen vijf jaar hun beleggingen in fossiele energie zullen afstoten.

Beloven is een ding, maar welk bedrijf durft aandeelhouders écht niet langer te verwennen?

Amerikaanse bedrijven beloven meer om te kijken naar klanten en werknemers. De vraag is wat dat inhoudt. Walmart en Amazon liggen al lang onder vuur vanwege de lage lonen die ze betalen. Wat is er nu anders?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden