AnalyseProductiecijfers

Nederlandse industrie is minder somber over de toekomst; hoop op economisch herstel in 2021

Koning Willem-Alexander op werkbezoek bij Nedschroef in Helmond en DAF Trucks in Eindhoven. De vorst ging in Brabant langs om te kijken wat voor impact de coronacrisis heeft op de automotive-industrie.Beeld ANP

De economische teruggang gaat minder hard en dat is goed nieuws voor de Nederlandse productiebedrijven.

Inkopers van bedrijven zijn de aanjagers van de economie. Als zij meer contracten in de markt zetten, hebben leveranciers het drukker. Maar ze kunnen ook op de rem trappen, waardoor het juist stiller wordt. Om een beeld te krijgen van de economische activiteiten in de Nederlandse industrie vullen 350 inkoopmanagers maandelijks een vragenlijst in. Uit dat onderzoek blijkt dat de bedrijvigheid in de productiesector in juli opnieuw is gekrompen. 

De afname is minder sterk dan een maand eerder. De verslechtering van de bedrijfsomstandigheden is bescheiden, en dat is weer positief. “Het lijkt erop dat de Nederlandse industrie de bodem bijna bereikt heeft”, zegt Albert Jan Swart, sectoreconoom industrie bij ABN Amro. 

Wat zijn de productiecijfers? Hoeveel nieuwe orders kwamen er bij? Inkoopprijzen? Voorraden? Werkgelegenheid? Uit alle antwoorden van de inkopers rolt de inkoopmanagersindex, in het Engels afgekort tot PMI. Een cijfer boven de 50 wijst op een stijgende trend, een positieve economische verwachting. Een PMI onder de 50 betekent een negatief marktgevoel. Deze veelgebruikte balans is verschoven van ruim 45 in juni naar bijna 48 in juli, meldt de Nederlandse Vereniging van Inkoopmanagers (Nevi) maandag. Dit komt doordat de productie en de nieuwe orders wel daalden, maar minder hard dan in juni. 

Toenemende exportorders

De Nederlandse industrie draait momenteel in een lagere versnelling, zegt Swart van ABN Amro. Dat komt ook doordat de buitenlandse vraag achterblijft. De nieuwe exportorders daalden voor de achtste keer in negen maanden, en de daling was in juli aanzienlijk. Aangezien de industrie in Duitsland en de rest van de eurozone voorzichtig opkrabbelt, zouden de nieuwe exportorders in augustus licht kunnen toenemen, verwacht Swart.

De Duitse industrie is dieper gevallen dan de Nederlandse. Duitsland heeft onder meer een grote auto-industrie en die werd hard getroffen toen de Europese fabrieken tijdelijk werden gesloten wegens gebrek aan onderdelen uit China. De productie daalde er in april met 25 procent vergeleken met dezelfde maand in 2019. In Nederland was dat 11 procent. 

Sindsdien herstelt de Duitse productie zich ook sneller dan de Nederlandse, schrijft Swart in zijn analyse. Waarschijnlijk komt dat door Nederlandse overproductie in de eerste maanden van de crisis. De fabrieken draaiden redelijk door, maar de vraag viel terug. Daardoor ontstonden grotere voorraden. Dat verklaart waarom de Nederlandse inkoopmanagersindex nog altijd op krimp staat en in Duitsland en in de eurozone op groei. Swart: “Het dal was voor de Nederlandse industrie veel minder diep, maar daardoor klimt de sector er ook langzamer uit.” 

Banen onder druk

De banen staan onder druk in de Nederlandse industrie. Bijvoorbeeld bij ijzergieterij Cirex in Almelo, dat grote series stalen onderdelen maakt voor de auto-industrie. Het bedrijf zei vorige week dat in Almelo zeventien banen moeten verdwijnen door de sterk dalende omzet, van ruim 30 procent dit jaar.

In maart werden in de industrie vooral uitzendkrachten en tijdelijke contracten afgestoten, zegt Swart. “In juli moesten ook medewerkers met een vast contract eraan geloven. Gedwongen ontslagen, reorganisaties en werktijdverkorting zijn aan de orde van de dag. Vooral bij producenten van kapitaalgoederen neemt de werkgelegenheid in hoog tempo af.”

Nederlandse ondernemers zijn wel optimistischer geworden over de productie over twaalf maanden. Ze verwachten, of hopen op, economisch herstel in 2021.

Lees ook:

De industrie worstelt, maar verwacht een opleving

De Nederlandse industrie produceerde in mei veel minder dan in mei vorig jaar. Maar betere tijden zijn op komst

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden