Coronaleven

Nederlanders zijn opmerkelijk positief over hun leven in coronatijd

null Beeld Werry Crone
Beeld Werry Crone

Ook in coronatijd zijn Nederlanders tevreden met hun leven. Sterker nog, sommigen geven het eigen welzijn een hoger cijfer dan voor de komst van het virus, meldt het CBS.

Het is verrassend voor een crisisjaar, maar de nieuwste cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) zijn helder: veel Nederlanders zijn hartstikke tevreden met hun leven. Dat blijkt uit een jaarlijks terugkerend onderzoek, waarvoor vorig jaar achtduizend Nederlanders boven de 18 zijn ondervraagd over hun persoonlijk welzijn.

Dat welzijn zit ’m in een combinatie van factoren, zoals de mate van tevredenheid over de financiën, de werksituatie, de gezondheid, de woonsituatie en de sociale contacten. Het aantal ondervraagden dat het eigen welzijn een hoog cijfer geeft, een zeven of hoger, steeg vorig jaar met 2 procent, naar 66 procent. Het aantal dat zichzelf een vier of lager geeft, daalde licht, van 2,8 procent in 2019 naar 2,6 procent vorig jaar.

Vooral met geld zit het vaak wel goed

Dat komt onder meer doordat de ondervraagden in toenemende mate tevreden zijn over hun financiële situatie, zo valt te lezen. Vorig jaar heeft 80 procent de eigen geldzaken een dikke voldoende gegeven, dat was een jaar daarvoor nog 77 procent.

Dat valt deels te verklaren doordat het inkomen van huishoudens vorig jaar hoger lag dan een jaar eerder. Het inkomen steeg sneller, doordat werknemers meer verdienden, onder meer doordat cao-lonen stegen. Bovendien kregen veel werknemers hun volledige loon doorbetaald dankzij de steunmaatregelen van de overheid.

Ruim acht op de tien ondervraagden zijn blij met de woon- en werksituatie. En ondanks – of wellicht vanwege – berichten over oplopende besmettingscijfers en overbezette IC’s, zijn bijna zeven op de tien zeer tevreden met de lichamelijke gezondheid.

“We beoordelen ons welzijn door onze situatie te vergelijken met die van onze directe omgeving”, legt Tanja Traag, hoofdsocioloog bij het CBS, de uitkomsten uit. “Als je buurman werkloos thuiszit en je hoort van vrienden dat zij heel ziek zijn geworden door het coronavirus, dan oordeel je sneller positief over je eigen financiële situatie en gezondheid. Het zou goed kunnen dat ondervraagden zo tevreden zijn, juist omdat ze beseffen dat het in deze tijd veel erger kan.”

Het blijft subjectief

De hoofdsocioloog benadrukt dat het gaat om een subjectieve beoordeling. “Het onderzoek geeft een beeld over de tevredenheid van de gemiddelde Nederlander. Het kan goed dat een horeca-ondernemer die het water aan de lippen staat, zich hier niet in herkent.”

Er is ook gevraagd naar het vertrouwen in de samenleving en instituties zoals de politie, rechters en de Tweede Kamer. Dat is flink toegenomen, vooral het vertrouwen in de Tweede Kamer, van 39 procent in 2019 naar 52 procent vorig jaar. Traag: “Al sinds 2014 neemt het vertrouwen in instituties toe. Dat mensen vorig jaar veel vertrouwen hadden in de overheid, is opvallend, omdat je in de media vaak de mensen hoort die dat vertrouwen juist niet hebben. In ons onderzoek is dat maar een marginale groep.”

Of iemand wel of geen vertrouwen heeft in de overheid, wordt vaak al op jonge leeftijd bepaald. “Kinderen die van huis uit meekrijgen dat de overheid niet te vertrouwen is, veranderen daarover ook op latere leeftijd vaak niet meer van mening. Politiek falen, zoals de toeslagenaffaire, heeft op die algemene overtuiging vaak ook geen grote invloed”, zegt Traag.

Nog best tevreden over sociale contacten

Wat verder opvalt, is dat de tevredenheid over het sociale leven slechts beperkt is afgenomen, van 83 procent naar 80 procent. Het gaat dan om de relaties en contacten met vrienden, familie of buren. Dat valt deels te verklaren doordat de regel dat je per huishouden één bezoeker mag ontvangen pas sinds dit jaar geldt. Bovendien kan een contactmoment ook online of via de telefoon. “Iemand die sinds maart vorig jaar amper fysiek bezoek heeft ontvangen, kan alsnog tevreden zijn met het bel- of appcontact”, zegt Traag.

Eerdere crises lieten zien dat de brede welvaart – hoe blij we zijn met ons werk, onze woning, onze sociale contacten et cetera – vaak later wordt geraakt en zich trager herstelt dan de economische groei, weten onderzoekers van de Universiteit Utrecht en Rabobank. Zo bereikte de welvaart pas in 2018 het niveau van voor de grote financiële crisis van 2008. De onderzoekers roepen beleidsmakers op daar nu aandacht aan te besteden, zodat de brede welvaart niet alsnog instort na de crisis.

Lees ook:

Wat zegt het CBS-onderzoek over het persoonlijk welbevinden van Nederlanders?

Gemiddeld is de Nederlander prima door de coronapandemie gekomen. Maar een gemiddelde zegt niet alles.

Een huis kopen zonder makelaar? Je komt er gewoon niet tussen

Wie makelaars niet vertrouwt, kan ook zelfstandig een huis kopen of verkopen. Maar dat is lang niet altijd en overal eenvoudig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden