Arbeidsvoorwaarden

Nederlander ruilt dit jaar graag de salarisverhoging in voor extra vakantie

Campinggasten op Glamp Outdoor Camp, een luxecamping op de Veluwe. Veel werknemers ruilen dit jaar de salarisverhoging in voor extra vrije dagen. Beeld ANP
Campinggasten op Glamp Outdoor Camp, een luxecamping op de Veluwe. Veel werknemers ruilen dit jaar de salarisverhoging in voor extra vrije dagen.Beeld ANP

Loonsverhoging? Werknemers nemen nu net zo lief een extra dagje vrij. Uit solidariteit.

Driekwart van de werkende Nederlanders is bereid dit jaar de salarisverhoging in te ruilen voor extra vrije dagen. Dat blijkt uit een nieuwe enquête van vacaturesite Indeed onder 1200 werknemers uit allerlei sectoren.

Dat de ondervraagde werknemers bereid zijn de loonsverhoging in te ruilen, komt doordat ze ‘aanvoelen dat een pandemie niet de tijd is om daarom te vragen’, blijkt uit hun antwoorden. Ze doen het dus uit solidariteit met de werkgever. Tegelijkertijd hebben de werknemers nu ook andere behoeften. Een aanzienlijk deel wil graag wat vaker vrij zijn. Arjan Vissers, manager strategie en operaties bij Indeed, is ervan overtuigd dat de uitkomsten van het onderzoek er anderhalf jaar geleden nog heel anders uit zouden zien.

Tegelijkertijd is hij niet verrast. “Nederlanders hechten steeds meer waarde aan hun mentale gezondheid, dat is een trend die we in dit onderzoek terugzien”, zegt hij. “Het gros van de werknemers werkt nu vanuit huis en daardoor is de werk-privébalans van velen behoorlijk verstoord. Door meer vakantiedagen op te nemen, zijn mensen in staat toch wat afstand te nemen van het werk, met positieve invloed op de mentale gezondheid.”

Veel sectoren draaien juist goed

Toch moeten werknemers niet te snel concessies doen, vindt vakbond FNV, die eerder al stelde dat sommige werkgevers misbruik maken van de crisis. “Veel werkgevers zeggen dat er niets mogelijk is, terwijl veel sectoren wél goed draaien”, liet FNV-bestuurslid Zakaria Boufangacha in een interview met Trouw weten.

Werknemers bij wie een jaarlijkse loonsverhoging is afgesproken in de collectieve arbeidsovereenkomst, hebben daar recht op. “Zij hoeven die niet op te geven of in te ruilen”, aldus de bestuurder. Aan de andere kant weet de vakbond dat er bedrijven zijn waar het aantoonbaar slecht gaat. “Daar zijn we bereid genoegen te nemen met minder loonsverhoging of zelfs een nullijn, maar dan wel in ruil voor afspraken over hogere lonen en meer vaste banen als het weer beter gaat”, zei Boufangacha eerder.

De cao in de motorvoertuigenbranche, die vorig jaar werd afgesloten, is daarvan een goed voorbeeld. Als werkgevers daar kunnen aantonen dat het slecht gaat met het bedrijf, dan kunnen ze de afgesproken loonsverhoging uitstellen in ruil voor extra vrije dagen.

Het zijn niet alleen vrije dagen die in trek zijn. Een op de drie ondervraagde werknemers blijkt bereid een salarisverhoging af te slaan in ruil voor meer mogelijkheden tot thuiswerken of het ontvangen van een thuiswerkvergoeding. Vissers: “Dit hangt natuurlijk samen met de nieuwe realiteit die is ontstaan. Mensen sorteren in hun contractonderhandelingen alvast voor op het feit dat zij meer vanuit huis willen en blijven werken.”

Hogeropgeleiden gaan vaker voor extra vakantiedagen

De verschillen tussen hoger- en lageropgeleiden zijn wel groot, blijkt uit de enquête. Hogeropgeleiden zijn vaker dan lageropgeleiden bereid secundaire arbeidsvoorwaarden als vakantiedagen te accepteren in plaats van een salarisverhoging. Verschillen in opleidingsniveau zijn ook te zien bij de werkenden die op zoek zijn naar een nieuwe baan. Ruim 70 procent van de hogeropgeleiden onder hen wil tijdens het sollicitatieproces onderhandelen over het salaris. Van de lageropgeleiden is dat maar iets meer dan de helft.

Vissers: “We zien dat de crisis meer impact heeft gehad op banen met lagere opleidingsvereisten. Daarnaast zijn er voor die banen vaak relatief meer kandidaten beschikbaar, wat de onderhandelingspositie voor de werkzoekende minder sterk maakt.”

Uit het onderzoek blijkt verder dat ruim driekwart van de ondervraagden openstaat voor een nieuwe baan. “Dat is een bijzonder hoog percentage, zeker gezien de onzekerheid die de pandemie met zich meebrengt”, zegt Vissers. Wel is het nog maar afwachten in hoeverre de markt uiteindelijk in beweging komt, besluit hij. Van die mogelijke baanwisselaars is 60 procent namelijk nog niet echt actief op zoek.

Lees ook:

Wie betaalt de coronarekening: werkgevers of werknemers?

De coronacrisis zet de verhoudingen tussen vakbonden en werkgevers nog wat extra op scherp. Over één ding zijn beide partijen het wél eens: het wordt een pittig cao-seizoen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden