Verdozing

Nederland kreeg er een recordaantal nieuwe distributiecentra bij, maar het enthousiasme ervoor is tanende

Een distributiecentrum in Venlo, een van de regio’s waar veel van zulke grote ‘dozen’ zijn neergezet. Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Een distributiecentrum in Venlo, een van de regio’s waar veel van zulke grote ‘dozen’ zijn neergezet.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Bijna 1,7 miljoen vierkante meter aan megadistributiecentra werd er vorig jaar bijgebouwd, een record. Maar het hoogtepunt is voorbij, zeggen insiders.

Hanne Obbink

Nederland heeft er vorig jaar 25 megadistributiecentra bij gekregen. En daarmee is het nog niet afgelopen: dit jaar komen er nog zeker negentien van dit soort gigantische dozen in het landschap bij. Maar Buck Consultants International, het adviesbureau op het gebied van logistiek dat deze cijfers verzamelt, verwacht dat de sterkste groei dan wel achter de rug is.

Buck telt de centra met een oppervlakte vanaf 40.000 vierkante meter, zeg maar vijf à zes voetbalvelden groot. Nooit eerder kwamen er zoveel van zulke megacentra bij als vorig jaar. En dat heeft niet eens zozeer met de coronapandemie te maken, zegt Kees Verweij van Buck. Die versterkte slechts een trend die zich toch al voordeed, de groei van het online winkelen. Dat online winkelen vergt trouwens wel steeds meer ruimte voor het afhandelen van retourzendingen.

Een andere drijvende kracht achter de groei van het aantal van deze XXL-distributiecentra is minstens zo belangrijk. “Logistieke dienstverleners willen grote klanten bedienen vanuit die megacentra. Ze bevoorraden bijvoorbeeld de kleinere distributiecentra aan de rand van de steden”, zegt Verweij. “Grote centra zorgen ook voor meer efficiency en maken investeren in automatisering en ook verduurzaming eenvoudiger.”

Enthousiasme is tanende

Van die megacentra telt Nederland er 214, de negentien nieuw te bouwen meegerekend. Die zijn niet gelijk over het land verdeeld: ongeveer de helft ervan staat in de regio Rijnmond, Noord-Brabant en Noord-Limburg.

Dat is geen toeval, zegt Verweij. Rotterdam is aantrekkelijk vanwege de haven, waar steeds grotere schepen de opslag en distributie van steeds grotere hoeveelheden goederen met zich meebrengen. En bijvoorbeeld Tilburg en Venlo liggen gunstig ten opzichte van de havens van Rotterdam en Antwerpen én het Europese achterland, belangrijk voor grote multinationals als Sony en Canon. Die twee steden hebben jarenlang bewust ingezet op het binnenhalen van distributiecentra.

Toch is het enthousiasme onder gemeenten en provincies voor de komst van distributiecentra tanende. De 25 nieuwe centra van 2021, samen 1,7 miljoen vierkante meter, gaan werk opleveren voor zo’n tienduizend mensen, schat Buck. Maar aan extra werkgelegenheid hebben veel regio’s nauwelijks behoefte, en de distributiecentra zelf stuiten ook al op personeelstekorten. Niet zelden worden er daarom arbeidsmigranten ingezet, en dat zadelt gemeenten op met een extra huisvestingsprobleem. Daar komt bij dat de weerstand tegen de ‘verdozing’ van het landschap groeit.

Net over de grens

Buck verwacht daarom dat de groei van het aantal megadistributiecentra in Nederland zal afvlakken. Niet zozeer omdat nieuwe centra niet meer nodig zijn – de behoefte eraan zal ‘misschien een klein beetje’ afnemen, zegt Verweij – maar vooral omdat logistieke ondernemingen eerder zullen kiezen voor een plek net over de grens, bijvoorbeeld in Vlaanderen of Noord-Rijnland-Westfalen, waar meer ruimte en meer personeel beschikbaar is.

Aan provincies en gemeenten adviseert Buck om helder af te wegen welke toegevoegde waarde een nieuw centrum kan hebben. Ze zouden ook best eisen mogen stellen aan zo’n centrum, voegt Verweij daaraan toe, bijvoorbeeld op het gebied van duurzaamheid en kwaliteit van de architectuur.

Lees ook:

Robots dringen de distributiecentra binnen en nemen de rotklusjes over

Omdat menskracht nauwelijks voorhanden is nemen robots logistieke centra in. Ze hebben goede bedoelingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden