Deflatie

Na de lockdown kwam de uitverkoop en daardoor werd ons geld meer waard

De Koopgoot in RotterdamBeeld Arie Kievit

In augustus zijn producten in de eurozone gemiddeld goedkoper geworden. Het deflatiespook duikt op.

Meestal wordt alles steeds iets duurder. Koop nu, want straks krijg je minder waar voor je geld. In augustus is juist het omgekeerde gebeurd: in de eurozone zijn goederen gemiddeld iets goedkoper geworden. Vergeleken met augustus vorig jaar is het prijsniveau gedaald met 0,2 procent, meldt statistisch bureau Eurostat. Beleidsmakers zitten nooit te wachten op negatieve inflatie, oftewel deflatie, zegt Bert Colijn, senior econoom eurozone van ING. Soms gebeurt dat toch, in de eurozone voor het laatst in 2016. 

Het deflatiespook duikt op. Was dat te verwachten in deze crisis? 

Colijn: “Dergelijke schommelingen waren te verwachten, maar of de inflatie daadwerkelijk negatief zou worden, was afwachten. Wat nu meespeelt, is dat de uitverkoop in bepaalde landen later is begonnen dan gebruikelijk. Landen als Frankrijk, Italië en België hebben in juli een verplichte uitverkoopperiode, waarin de detailhandel de prijzen mag verlagen. Vanwege de lockdown valt die periode nu gedeeltelijk in augustus. Dat maakte de prijzen in juli hoog vergeleken met die in juli 2019. En nu zijn ze in augustus dus lager dan vorig jaar. Dit effect zal snel wegvallen.”

Beeld Louman & Friso

“Daarnaast zijn er factoren die langer zullen spelen. De olieprijs zakte aan het begin van de crisis in en dat prijsdrukkende effect werkt door. Ook heeft Duitsland de btw verlaagd, waardoor de prijzen daar nu lager liggen. De werkloosheid loopt langzaam op: wie ontslagen wordt, heeft minder te besteden – ook nemen de loonstijgingen af. Verder zijn de prijzen in de dienstensector aan het dalen. Vakanties vallen daar bijvoorbeeld onder. De onzekerheid is niet goed voor de vraag in de markt. De crisis laat zich voelen.”

Waarom is deflatie erger dan inflatie? Dat ons geld gewoonlijk minder waard wordt, is toch ook niet prettig?

Colijn: “Inflatie heeft voor- en nadelen. Een beetje inflatie is vooral ook een bijeffect van een groeiende economie, dat is natuurlijk prettig. Inflatie is ook gunstig als je een hypotheek hebt: na verloop van jaren wordt de schuld kleiner omdat lonen en prijzen stijgen. Inflatie is minder gunstig als je bijvoorbeeld geld spaart, want met dat spaargeld kun je steeds minder kopen. Maar kijk je breder in de economie, dan is inflatie beter voor de economische groei. Voor bedrijven wordt het bijvoorbeeld makkelijker om grote investeringen te doen. Overigens is erg hoge inflatie veel erger dan een beetje deflatie, maar dat is al een tijd niet meer aan de orde.”

“Het risico bij deflatie is dat lagere prijzen ook lagere lonen vragen om dezelfde koopkracht te krijgen. Door de lagere lonen kan er minder worden besteed. Deze negatieve spiraal zet een rem op de economische groei.”

“De Europese Centrale Bank streeft naar een inflatie van 2 procent. Ondanks langdurig stimuleringsbeleid – er zijn honderden miljarden in de economie gepompt – is dat doel nog niet bereikt. De coronacrisis maakt dat nu nog lastiger.”

Hoe zal ECB-topvrouw Christine Lagarde dit inflatiecijfer ontvangen? 

“Het was al alle hens aan dek voor de ECB. Ze zijn met een historisch steunpakket gekomen, naast het lopende stimuleringsprogramma. Dit cijfer zal een bevestiging zijn dat de crisis een prijsdrukkend effect heeft. Later deze maand vergadert de ECB weer. Of ze dan met nieuwe maatregelen komen, is de vraag. Volgende maand is het genoemde effect van de winkeluitverkoop voorbij, en kunnen we toch weer een lage inflatie melden.”

Lees ook:

Detailhandel groeit vooral online, horeca lijdt pijn

De stad ingaan om te winkelen of om iets te eten is onaantrekkelijk geworden door corona. Onlinewinkels profiteren. Is er nog perspectief voor de winkelstraat?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden