Cao-onderhandelingen

Liftmonteurs gaan staken: vakbonden en werkgevers wijzen naar elkaar in metaalsector

Storingsmonteur aan het werk in een defecte lift op het station in Arnhem. Beeld Hollandse Hoogte / Luuk van der Lee
Storingsmonteur aan het werk in een defecte lift op het station in Arnhem.Beeld Hollandse Hoogte / Luuk van der Lee

Werknemers in de metaal- en elektrosector zijn al vier maanden beurtelings aan het staken; deze week leggen de liftmonteurs het werk neer. De cao-onderhandelingen blijven intussen muurvast zitten.

Van Sittard tot Coevorden, van Nijmegen tot Krimpen aan den IJssel. Zo’n beetje overal in het land is de afgelopen maanden al eens een ‘staakstraat’ opgetuigd voor werknemers in de metaal- en elektrotechniek. Of het helpt? Vooralsnog erg weinig. De werkonderbrekingen gaan de zestiende week in. Hernieuwde cao-onderhandelingen lijken intussen ver weg: vakbonden FNV en CNV zagen hun ultimatum eind vorig jaar afgewezen worden door werkgeversorganisatie FME. Op dit moment zeggen beide kampen in feite dat ze bereid zijn om weer om de tafel te gaan. Maar het initiatief leggen ze allebei bij de ander.

Dinsdag en woensdag zijn het de liftinstallateurs die overal in het land het werk neerleggen. Voor wie zich zorgen maakt over of er niet net ergens een lift in een zorgcentrum uitvalt: zo’n vaart zal het nu ook weer niet lopen. “Het is nooit zo dat er honderd procent gestaakt wordt”, vertelt CNV-bestuurder Corina Hensen. “Er zullen nog genoeg werkwillenden zijn. En als dat niet zo is, ligt de verantwoordelijkheid bij werkgevers. Maar die heb ik nog niet over problemen gehoord.”

Niets horen van de werkgevers, dat is bij de vakbonden sowieso een terugkerende frustratie. “Wij proberen wel om weer aan tafel te komen, maar het lijkt wel of ze ons aan het uitroken zijn”, vervolgt Hensen. “Door corona is het ook moeilijker dan anders om werknemers te mobiliseren.” Toch is de stakingsbereidheid groot, constateert FNV-onderhandelaar Petra Bolster. “Het is al de vierde cao achtereen waarbij het op deze manier gaat. De vorige keer hebben we acht maanden moeten staken voordat er beweging in kwam.” En dat ligt wat Bolster betreft toch echt aan FME. “Voor de cao metaal en techniek zitten we met dezelfde onderhandelaars namens de vakbonden. En dan komen we er wél uit.”

1 of 5 procent extra?

FNV en CNV vinden dat FME nu eerst een stap moet zetten om de bonden tegemoet te komen. Zij stelden immers in december een ultimatum: een loonsverhoging van 5 procent, plus forse verbeteringen op het gebied van arbeidsvoorwaarden. FME wil niet verder gaan dan 1 procent extra in 2021 en 1,25 procent in 2022. Dat lijkt onoverbrugbaar, maar afgelopen najaar schoven de bonden nog een flink eind op. Na vijf gespreksrondes lag er een voorstel voor een loonsverhoging van 1 procent, plus 60 euro per maand. Toen dat werd afgewezen, gingen FNV en CNV in het ultimatum terug naar de oorspronkelijke eis van 5 procent.

FME is vooralsnog weinig mededeelzaam over de stand van zaken. De werkgeversorganisatie houdt het bij een uitleg op papier, met grofweg dezelfde tekst als in februari. FME benadrukt onder meer dat de coronacrisis veel bedrijven in de metalektro raakt. “Een grote groep bedrijven (40 procent) verwacht ook in 2021 een lagere omzet. FME heeft een voorstel op tafel gelegd dat recht doet aan het herstelvermogen van de bedrijven en ook rekening houdt met de belangen van de medewerkers tijdens en na de coronacrisis.”

Werk en privé

Voor bedrijven die in de problemen zitten, zegt Bolster (FNV) best begrip te hebben. “Voor specifieke bedrijven kunnen we afwijkende afspraken maken. Maar uit alle analyses blijkt dat het in de industrie helemaal niet zo slecht gaat.”

Daarbij, zo laat ze doorschemeren, is het voornaamste punt misschien niet eens het loon. “We zien nu zelfs dat een aantal bedrijven buiten de cao om loonsverhogingen aan gaan bieden om te stakingen te breken.” Terwijl het wat haar betreft om veel meer gaat: vooral de balans tussen werk en privé. “Werkgevers willen hun mensen structureel laten overwerken, tot 45 uur per week. Om vervolgens in rustige tijden te zeggen: kom maar twee weken niet. Zo werkt het niet: werknemers moeten zeggenschap hebben over hun eigen vrije tijd.”

Lees ook:

De metaalsector bouwt zijn jaarlijkse estafettestaking om de lockdown heen. ‘Het is wel wat kaal’

Duizenden medewerkers in de metaalsector losten elkaar af in een estafettestaking om een betere cao af te dwingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden