ReportageKalversector

Kalverhouder Dennis: ‘Waarom een systeem dat werkt volledig op zijn kop zetten?’

Dennis Nijland voert de kalfjes op zijn kalverhouderij in Hof van Twente. Beeld Herman Engbers
Dennis Nijland voert de kalfjes op zijn kalverhouderij in Hof van Twente.Beeld Herman Engbers

De kalversector moet flink krimpen, zo lijkt het voornemen te zijn van het ministerie van landbouw. Kalverhouder Dennis Nijland vindt dat onverstandig en voelt zich gepasseerd.

Het blijven dieren met een hoge aaibaarheidsfactor, de kalfjes. Zo’n mooie bonte, of die zwarte. Ze zijn letterlijk en figuurlijk om op te eten. Want dat is wat er uiteindelijk met deze vleeskalveren gebeurt. Hier op het erf van de familie Nijland leven er op het moment zo’n 1300, waar ze vetgemest worden om uiteindelijk als lapje vlees op een bord terecht te komen. Meestal op een Italiaans of Frans bord, daar zit de markt voor kalfsvlees.

De kalveren wonen hier ruim in grote schuren. Sommigen liggen in een groepje tegen elkaar aan te luieren. Anderen loeren nieuwsgierig naar wie er nu weer de stal is binnengekomen. Ze ogen ontspannen en verkeren zichtbaar in topconditie. Wie het beeld van opgehokt stressvee hier in Hof van Twente bevestigd wil zien, moet goed zijn best doen. “Waarom zou een kalverhouder ook niet goed voor zijn dieren zorgen”, vraagt Dennis Nijland (32) zich af. “Hoe gezonder en sterker de kalveren, hoe meer ze opleveren en hoe beter het product is.”

Toch ligt de sector de laatste tijd weer onder een kritische loep, met als aanleiding een uitgelekt rapport. Afgaande op dat rapport lijkt het ministerie van landbouw te onderzoeken hoe de branche kleiner, schoner en diervriendelijker kan. Kalveren stoten methaan uit en ammoniak, de dieren worden voor een groot deel geïmporteerd en vervolgens weer geëxporteerd, dat levert allemaal onnodige milieuschade op, zo vinden natuurverenigingen, kritische consumenten en een groeiend deel van de politiek.

Kalveren van Dennis Nijland.  Beeld Herman Engbers
Kalveren van Dennis Nijland.Beeld Herman Engbers

‘Er wordt over je besloten in plaats van met je’

In het meest ingrijpende scenario van de uitgelekte studie – uitgevoerd door drie onderzoeksbureaus – zou de vleeskalversector zelfs vrijwel geheel uit Nederland verdwijnen. Als we binnen aan de keukentafel zitten, met een bak koffie en een stuk cake, klapt Nijland zijn laptop open. Om de geschetste scenario’s nog eens even door te nemen. Het zint hem allerminst, wat er staat: “Dit is een typisch voorbeeld van een studie waarbij mensen vanuit de praktijk niet betrokken zijn. Er is één kalverhouder betrokken geweest bij de totstandkoming van het rapport. Dat vind ik ernstig, want daarmee ontstaat het idee dat er over je wordt besloten in plaats van met je.”

Nijland mist in het rapport ‘realiteit en uitvoerbaarheid’. “Waarom een systeem dat werkt volledig op zijn kop zetten voor iets waarvan je niet weet of het gaat werken? Waar nu geen enkele partij voordeel bij heeft, ook het kalf niet.” Waar Nijland zich ook aan ergert is hoe makkelijk er in het rapport over krimp wordt gerept: “Hoeveel is ‘flink gekrompen’? Is dat 30 procent? Is dat de helft? Is dat 80 procent?”

Maar het zorgelijkst vindt de kalverhouder dat nergens melding wordt gemaakt van wat zo’n krimp voor bedrijven als dat van hem, zijn vader en zijn oom – ze doen het samen – betekent: “Er is geen economische doorberekening gemaakt. Dat kan toch niet?”

Voor het eerst een slecht jaar

Het zit financieel toch al niet mee in tijden van corona. Doordat veel restaurants in kalfsvleeslanden Italië en Frankrijk, maar ook Spanje, op slot gingen, draaide het bedrijf van Nijland voor het eerst een slecht jaar. Anders dan de meeste van de 1600 Nederlandse kalverhouders, heeft Nijland geen contract met de VanDrie Group, wereldmarktleider in kalfsvlees. “Wij zijn vrije kalverhouders, wij zorgen zelf voor afnemers.”

Zeker, hij begrijpt de kritiek best. Dat Nederland in wezen produceert voor Italië, dat heeft Nijland ook niet bedacht en had wat hem betreft ook niet gehoeven. “Die markt is ooit eenmaal ontstaan. Ik zou dolgraag de lokale markt bedienen, maar die is er niet.”

Bovendien, zegt hij, is het maar net waar je letterlijk de grens trekt. “Import is hier wel relatief omdat 73 procent van de geïmporteerde kalveren uit het grensgebied met Duitsland komt. Dat is dichterbij dan pakweg Schagen.” Nee, vleeskalveren zijn geen streekproduct, dat weet Nijland ook wel. “Maar het blijft handel binnen 800 kilometer, binnen Europa. Wij zijn toch één handelsblok? Wij lopen in Nederland ver voorop in kwaliteit en milieueisen. Mocht je al kwaadwillend zijn, dan lukt dat niet binnen deze strenge eisen. Wil je die sterke positie op het spel zetten? Ik vind dat echt heel onverstandig.”

Nijland betreurt het dat er nu een beeld lijkt te bestaan van een sector die niet wil verduurzamen. “Terwijl daar juist een plan voor klaarligt waarin allerlei verbeteringen staan die ook deels in het rapport staan.”

Als het de bedoeling van het rapport is om hem te ontmoedigen, dan zijn ze aardig op weg, vindt hij. Op de Veluwe zijn al honderden kalverhouders die zich gemeld hebben om eventueel in aanmerking te komen voor een uitkoopregeling van de overheid. Op dat punt is familiebedrijf Nijland nog niet. ”Maar je speelt wel met de gedachte. Misschien is dat ook wel de bedoeling, om de sector te demotiveren.”

Dennis Nijland voert de kalveren. Beeld Herman Engbers
Dennis Nijland voert de kalveren.Beeld Herman Engbers

Lees ook:

Nederlandse kalverhouderij moet vrezen voor forse krimp

De kalverhouderij moet een flink kopje kleiner worden gemaakt, blijkt uit een uitgelekt rapport. De sector moet in elk geval kleiner, schoner en diervriendelijker worden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden