Wereldeconomie

India houdt alle opties open en koopt olie van Rusland

Een man tankt benzine in Gauhati, India. India weerstaat de druk van het Westen en doet zaken met Rusland om aan goedkopere olie te komen. Beeld AP
Een man tankt benzine in Gauhati, India. India weerstaat de druk van het Westen en doet zaken met Rusland om aan goedkopere olie te komen.Beeld AP

De volledige wereldeconomie voelt de schokken van de oorlog, zegt het IMF. Maar de effecten kunnen per land flink verschillen.

Hans Nauta

India heeft deze week 3 miljoen vaten ruwe olie gekocht van Rusland en is van plan om nog meer Russische olie te kopen, meldt persbureau AP vrijdag. Het Zuid-Aziatische land is voor 85 procent van z’n olie afhankelijk van import, en nu olie duur is geworden, houdt het Indiase staatsbedrijf Indian Oil alle opties open. Volgens Indiase media biedt Rusland India twintig procent korting op de wereldprijs.

Eerder deze week zei het Witte Huis dat India geen Amerikaanse sancties overtreedt als het Russische olie koopt. Maar een woordvoerder spoorde India aan om goed na te denken hoe het in de geschiedenisboeken wil belanden, zodra die over de oorlog in Oekraïne geschreven worden. Wil India Poetins oorlog financieren?

Waarop het ministerie van buitenlandse zaken van India zei dat ook veel Europese landen Russische olie en gas importeren. “We onderzoeken alle mogelijkheden in de wereldwijde energiemarkt”, zegt woordvoerder Arindam Bagchi vrijdag. India haalt de meeste olie in Irak en Saudi-Arabië, landen die weer baat hebben bij hoge prijzen.

Schokken voor de wereldeconomie

De oorlog in Oekraïne heeft niet alleen een groot effect op landen die vluchtelingen opvangen of op tarwe en zonnebloemolie uit Rusland en Oekraïne rekenen. De volledige wereldeconomie voelt de schokken, zegt het Internationaal Monetair Fonds in een blog. Alfred Kammer, die bij het fonds uit Washington over Europa gaat, noemt de oorlog een enorme dreun.

Kammer verwacht daarom dat het IMF volgende maand in de World Economic Outlook het groeicijfer van de wereldeconomie naar beneden bijstelt. Op lange termijn kan de oorlog voor grote veranderingen zorgen, zegt hij, zoals in de energiehandel en de internationale productieketens.

De effecten verschillen per land. Het maakt nogal uit of je als Afrikaans land olie importeert of verkoopt, zoals Nigeria. Landen uit Latijns-Amerika die koper, ijzererts en granen exporteren, verdienen meer door de gestegen grondstofprijzen. Maar tegelijkertijd kan de inflatie in Zuid-Amerika verder oplopen door de oorlog. Die bedraagt gemiddeld al 8 procent in Brazilië, Mexico, Chili, Colombia en Peru.

Sociale onrust in zwakke landen

Egypte importeert 80 procent van zijn tarwe uit Rusland en Oekraïne. Ook is het een populaire vakantiebestemming voor toeristen uit beide landen, en die inkomsten vallen weg. India zal als grote rijstproducent weer minder last van hebben van het verstoorde tarwe-aanbod. Landen die gewoonlijk meer tarwe consumeren, zullen de wegvallende export uit Rusland en Oekraïne compenseren door meer rijst te kopen.

Duur voedsel en dure energie vergroten het risico op sociale onrust in bijvoorbeeld Afrika, Latijns-Amerika en Centraal-Azië, vervolgt Kammer. Het gaat vooral om landen met een zwak sociaal vangnet, weinig werkgelegenheid en impopulaire overheden. Hij waarschuwt dat veel kwetsbare landen nog onder de littekens zitten van de pandemie en bijvoorbeeld hoge schulden hebben. Nu beleggers veilige bestemmingen zoeken voor hun geld, kan het voor zwakke landen lastiger zijn om leningen af te sluiten.

Wat doet China met Rusland?

Als de vraag vanuit het Westen afneemt door de economische tegenwind, gaat China dat voelen. China’s handel met de Europese Unie bedroeg vorige maand 137 miljard dollar. Met Rusland was dat veel minder, namelijk 26 miljard dollar. Wel is de handel tussen China en Rusland flink gegroeid sinds Rusland de Krim in Oekraïne veroverde in 2014. Die groei kan nu flink versnellen door de westerse sancties tegen Rusland.

Maar als China Rusland de helpende hand biedt, heeft dat weer negatieve gevolgen voor de Chinese verhoudingen met de VS. De handelsoorlog tussen Amerika en China is nog niet voorbij en kan door eventuele nieuwe Amerikaanse sancties tegen China zelfs oplaaien.

Lees ook:

De oorlog maakt Nederland armer, waarschuwt DNB-baas Klaas Knot

Als de prijzen langdurig hoog blijven, kan de oorlog in Oekraïne Nederland 1,1 procent groei kosten. Maar Klaas Knot ziet ook lichtpuntjes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden