Energietransitie

In de toekomst is er (heel) misschien niet altijd en overal voldoende stroom

Hoogspanningsmasten van Tennet. De beheerder van het hoogspanningsnet denkt dat het in de toekomst moeilijker wordt om te garanderen dat iedereen altijd de gewenste hoeveelheid stroom krijgt.  Beeld Hollandse Hoogte / Lex van Lieshout
Hoogspanningsmasten van Tennet. De beheerder van het hoogspanningsnet denkt dat het in de toekomst moeilijker wordt om te garanderen dat iedereen altijd de gewenste hoeveelheid stroom krijgt.Beeld Hollandse Hoogte / Lex van Lieshout

Nederland zal voor zijn stroomvoorziening meer afhankelijk worden van het buitenland. Dat kan een risico zijn, maar dat hoeft niet.

Koos Schwartz

Het Nederlandse stroomnet is solide. De leveringszekerheid bedroeg vorig jaar 99,9999 procent. Dat blijft de komende jaren ook zo: er is genoeg aanbod. Maar na 2025 wordt het lastiger om zo solide te blijven. Het is niet dat Nederland over vier jaar te maken krijgt met veel stroomloze uren of met dagen of dagdelen zonder licht. Maar de zekerheid dat iedereen altijd over de gevraagde hoeveelheid stroom kan beschikken wordt wat kleiner.

Dat komt, zo meldde Tennet, de beheerder van het Nederlandse en een deel van het Duitse stroomnet, door een aantal veranderingen in de wereld van de elektriciteit. Kolencentrales zullen verdwijnen en nieuwe gascentrales komen er waarschijnlijk niet bij. Het aanbod van zon en windenergie neemt toe, maar de opbrengst is afhankelijk van het weer. De vraag naar elektriciteit zal toenemen: omdat er meer stekkerauto’s zullen rijden in de toekomst, er meer warmtepompen komen, bedrijven hun productieprocessen gaan elektrificeren en er steeds meer datacentra bijkomen.

Nederland afhankelijker van het buitenland

Hoewel Nederland nu zowel stroom importeert als exporteert, produceert het in principe genoeg voor zijn eigen behoefte. Maar dat zal in de loop der jaren veranderen: Nederland wordt afhankelijker van het buitenland. Dat geldt omgekeerd overigens ook. Nu nog is de stroomvoorziening een kwestie van nationale overheden. Maar het wordt, zei Tennet-bestuurder Maarten Abbenhuis tijdens een presentatie van een rapport over de leveringszekerheid van stroom in de toekomst, steeds belangrijker dat de Europese landen hun stroompolitiek op elkaar afstemmen. Dat zou bijvoorbeeld kunnen betekenen dat een land een kolencentrale langer zal moeten openhouden als daar in Europees verband behoefte aan is – maar in het land zelf niet.

Uitbreiding van de capaciteit, bijvoorbeeld in de vorm van meer zonne- en windparken, is een mogelijkheid om die leveringszekerheid te vergroten. Meer import ook. Maar de opslag van energie – in batterijen en accu’s bijvoorbeeld – is dat eveneens. Die opslag kan, zei Abbenhuis, vooral belangrijk zijn in de piekuren, dat is meestal aan het einde van de middag. Belangrijk is dan dat verbruikers – burgers maar ook bedrijven – hun verbruik aanpassen: minder stroom verbruiken in piekuren, meer in daluren. De overheid zou dat kunnen stimuleren, stelde Abbenhuis.

Nieuwe wet die kolencentrales limiteert

Bij de voorspellingen die Tennet presenteerde is overigens geen rekening gehouden met de op 1 januari ingegane wet die stelt dat kolencentrales in Nederland op maximaal 35 procent van hun capaciteit mogen draaien. Tennet verwacht dat gascentrales dat gat zullen opvullen. Ook het voornemen van het nieuwe kabinet om twee nieuwe kerncentrales te bouwen, is niet meegenomen. Onzeker is ook hoe landen hun energiepolitiek in de toekomst gaan inrichten en of er, vanwege de klimaatverandering, nieuwe maatregelen komen die het verbruik van elektriciteit zullen beïnvloeden.

Het omvallen van vier hoogspanningsmasten in het Drentse Oosterwolde op 18 juni, als gevolg van een zware storm, heeft niet tot problemen met de leveringszekerheid geleid, zei Abbenhuis. “Het was zeer onfortuinlijk”, zei Abbenhuis over dat ongeval. “Maar we hebben het kunnen opvangen.”

Lees ook:

Hoogspanningstation opknappen? Tennet kiest voor prefab, kant-en-klaar op de vrachtwagen

Tennet gaat 140 hoogspanningsstations vervangen en kiest daarbij voor een aparte aanpak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden