Kwartaalcijfers

Hoge gasprijzen: voor Shell een zegen, voor Unilever een probleem

Het Shell-logo op een benzinestation in Londen. De gas -en oliereus had opnieuw een zeer winstgevend kwartaal.  Beeld Reuters
Het Shell-logo op een benzinestation in Londen. De gas -en oliereus had opnieuw een zeer winstgevend kwartaal.Beeld Reuters

Shell en Unilever kwamen donderdag in de huidige crisissferen met resultaten over het derde kwartaal. Shell boekte weer veel winst, Unilever verhoogde zijn prijzen: onder meer wasmiddel en soep worden duurder.

Koos Schwartz en Jelle Brandsma

Torenhoge energieprijzen. Burgers zuchten eronder, maar hoe pakken ze uit voor twee grote concerns die van groot belang zijn voor Nederland en die donderdag hun resultaten over het derde kwartaal publiceerden? Voor Shell pakken die hoge prijzen geweldig uit, voor Unilever minder.

Dat moet meer betalen voor zijn energie, zoals het ook meer geld dan voorheen kwijt is aan grondstoffen als graan en palmolie, en aan transport. Wil het zijn winstniveau behouden, dan moet het die extra kosten doorberekenen in de prijzen van producten als ijs, wasmiddel, soep, saus, shampoo, deodorant en zeep.

Lukt dat? In de eerste helft van dit jaar maar voor 70 procent, zei topman Alan Jope in juli. Nu lijkt dat percentage hoger te liggen, getuige Jopes verwachting dat de winstmarges grofweg gelijk blijven aan de prognose die hij eerder afgaf. Dat blijkt ook uit een ander cijfer dat Jope gaf. Unilever verkocht 1,6 procent minder producten, maar zag zijn omzet toch 11 procent hoger uitvallen dan vorig jaar. Onduidelijk bleef in hoeverre Unilever al die hogere kosten nu kan doorberekenen. Een winstcijfer over het derde kwartaal gaf Jope ook niet.

Schade beperkt

Unilever lijkt de schade (lees: winstderving) dus beperkt te houden. Thijs Geijer, voedingseconoom bij ING, verklaart: “Sommige klanten komen speciaal voor de A-merken van Unilever. Supermarkten weten: als ik die niet lever, gaat de klant zijn levensmiddelen ergens anders halen. Unilever is met zijn specifieke merken beter in staat een hogere prijs te vangen dan leveranciers die B-merken maken.” Volgens Geijer probeert Unilever die hogere kosten ook op te vangen door op andere kosten te bezuinigen. Jope kondigde dat eerder dit jaar ook al aan.

Dat ligt anders bij Shell. Door de oorlog in Oekraïne en het dichtdraaien van de gaskraan door Rusland is er veel vraag naar gas en vloeibaar gas (lng). De productie van gas is dus uiterst lucratief. Die van olie trouwens ook. De winstcijfers van Shell, ’s werelds grootste lng-maker, getuigen ervan: bijna 32 miljard dollar winst in negen maanden tijd.

Shell laat zijn aandeelhouders profiteren van zijn jubeljaar. Het concern verhoogt zijn dividend volgend jaar met 15 procent en gaat dit jaar ook nog extra eigen aandelen inkopen: in totaal voor 4 miljard euro. In heel 2022 zal Shell 26 miljard dollar uitkeren aan zijn aandeelhouders in de vorm van dividend en de inkoop van eigen aandelen. Dat is ongeveer net zoveel als Shell dit jaar investeert. Shells winst in het derde kwartaal (6,7 miljard euro) viel overigens wel flink lager uit dan de ongekende 18 miljard die in het tweede kwartaal werd verdiend. Bij Unilever zit een dividendverhoging er niet in.

Geen voorspellingen

En hoe gaat het verder met de hoge energieprijzen, de inflatie en de kosten van levensmiddelen, schoonmaakmiddelen, ijs, soep en saus?

Shell doet in het openbaar nooit voorspellingen over de prijzen van olie en gas. Het verloop van de oorlog in Oekraïne maakt voorspellingen helemaal lastig.

Jope was iets concreter over de toekomstige prijsstijgingen van Unilever-producten en de artikelen in de supermarkt. Die zijn nog lang niet voorbij, zei hij. Grondstoffen, denkt hij, zullen niet fors in prijs stijgen, maar een flinke loonsverhoging komt er wel. Dat betekent dus opnieuw extra kosten voor Unilever. Toch denkt Jope, die al heeft aangekondigd dat hij eind 2023 vertrekt bij Unilever, dat de winstmarges omhoog zullen gaan.

Extra belasting

Dat Shell, mede dankzij de oorlog in Oekraïne en alle gevolgen daarvan, buitengewoon veel winst maakt, is overheden niet ontgaan. De Britse regering heeft al een extra belasting op buitensporige olie- en gaswinsten ingevoerd. Nederland, Duitsland en Italië overwegen dat.

Dat betekent overigens niet dat Shell die extra belasting in het Verenigd Koninkrijk (VK) ook heeft betaald. Omdat het bedrijf investeringen in het VK naar voren schoof, maakte Shell er geen winst en hoefde het die extra belasting ook niet te betalen, zei scheidend bestuursvoorzitter Ben van Beurden die op 1 januari de scepter doorgeeft aan Wael Sawan. Van Beurden, die Shell negen jaar heeft geleid – de langste zittingsduur van een bestuursvoorzitter sinds Lo van Wachem (1982-1992) – zei ‘begrip’ te hebben voor overheden die die extra belasting vragen. Maar zo’n belasting kan wel invloed hebben op investeringsbeslissingen van Shell.

Lees ook:

Hoge olie- en gasprijzen betekenen kromliggende consumenten, en miljardenwinst bij Shell

Olie- en gasconcern Shell heeft in het tweede kwartaal opnieuw uitstekende zaken gedaan dankzij de hoge energieprijzen door de oorlog in Oekraïne. Kan er dan niet wat korting vanaf voor de klant?

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden