Achtergrond Belastingontwijking

Hoe zit het met Uber en de belastingen? Vier vragen en antwoorden

Beeld ANP

Uber maakt gebruik van een fiscale constructie die via Nederland loopt en die het bedrijf misschien ooit miljarden kan opleveren. Vier vragen, vier antwoorden.

Weer een grote buitenlandse firma die via Nederland belasting ontloopt?

Nederland geldt als een belastingparadijs en is de laatste jaren ruimhartig geweest voor buitenlandse multinationals. Voor Starbucks bijvoorbeeld, voor Nike, maar ook voor anderen.

Jarenlang had taxibedrijf Uber, ook bekend van zijn maaltijdbezorging, zijn intellectuele eigendommen, zoals merkenrechten, ondergebracht in Bermuda, een eiland zonder winstbelasting en daarom een geliefde plek voor (papieren) vestigingen van grote bedrijven. Zij lieten elders behaalde winsten in Bermuda neerdalen om er daar vervolgens geen winstbelasting over te betalen.

Natuurlijk waren dit soort praktijken een doorn in het oog van de Europese Unie en van de Oeso, de organisatie voor economische samenwerking en ontwikkeling. Zij vinden dat bedrijven belasting moeten betalen in de landen waar zijn hun geld verdienen en niet in landen die geen of lage winstbelasting kennen.

Inmiddels is Bermuda door de EU aangemerkt als belastingparadijs. Bedrijven die nu geld overmaken naar zo’n belastingparadijs krijgen daarover een belastingaanslag. Sindsdien zijn er (papieren) kantoren van multinationals verdwenen uit Bermuda.

Dat geldt ook voor het kantoor van Uber. Het intellectuele eigendom ‘huist’ nu in Amsterdam, zo meldde het bedrijf aan de SEC, de instelling die in de VS toezicht houdt op beursgenoteerde bedrijven. Mede dankzij die verhuizing naar Nederland, stelde Uber, kan het bedrijf aftrekposten ter waarde van 6,1 miljard dollar (zo’n 5,5 miljard euro) opvoeren.

Huh? Hoe zit dat dan?

Dat vermeldt Uber niet, Nederlandse fiscalisten weten het niet precies en de Belastingdienst verschaft geen informatie over individuele gevallen. Bekend is dat de Nederlandse fiscus erg coulant is voor inkomsten uit intellectueel eigendom, zoals merkenrechten en royalties. Daarnaast zijn er mogelijkheden om verliezen te compenseren.

Blijkbaar heeft Uber met de fiscus afspraken gemaakt, waarbij de Belastingdienst heeft aangegeven hoe het bedrijf de komende jaren zal worden aangeslagen. Afspraken als die met Uber mag de fiscus sinds kort overigens niet meer maken.

De verhuizing lijkt gunstig voor Uber. Nederland wilde toch niet langer belastingparadijs zijn?

ChristenUnie, PvdA, GroenLinks en CDA hebben staatssecretaris Snel om uitleg gevraagd. Ze willen vooral weten hoe de afspraken precies in elkaar zitten.

In het regeerakkoord is afgesproken dat er een einde moet komen aan de situatie ‘dat firma’s zich alleen op papier in Nederland vestigen om belastingvrij miljoenen rond te kunnen pompen’, schrijft Kamerlid Eppo Bruins (ChristenUnie).

De volksvertegenwoordiger wil weten of de afspraken met Uber stroken met de inhoud van het regeerakkoord. Afspraken tussen bedrijven en de fiscus, zogeheten rulings, zijn overigens altijd vertrouwelijk. Bruins hoopt ze desondanks toch in te zien.

Houdt Uber echt een smak geld over aan de ‘verhuizing’?

Dat valt nog te bezien. Waar het bedrag van 6,1 miljard dollar op is gebaseerd, is onduidelijk. Belangrijker nog: Uber kan het fiscale voordeel alleen tegemoet zien als het bedrijf winst maakt. Dat heeft Uber in zijn hele bestaan nog nooit gedaan.

In 2019 zullen de toch al hoge verliezen nog verder oplopen, onder meer omdat het bedrijf veel geld stopt in de ontwikkeling van zelfrijdende auto’s. Ook in 2020 en 2021 zal Uber nog verlies lijden, meldde topman Dara Khosrowshahi deze week.

Lees ook:

Volgens het Europarlement is Nederland nu officieel een belastingparadijs

Ruim een jaar geleden lukte het Paul Tang (PvdA) niet, maar nu krijgt hij een meerderheid achter de stelling dat vijf EU-landen vrijplaatsen zijn voor grote bedrijven die belastingen willen ontwijken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden