Spoorwegen

Geen ticketbalies op stations, dat is ‘serviceniveau nul’

Een reiziger koopt een treinkaartje uit een automaat. Nog maar 18 procent van de kaartjes  wordt aan het loket gekocht.  Beeld Hollandse Hoogte, ANP XTRA
Een reiziger koopt een treinkaartje uit een automaat. Nog maar 18 procent van de kaartjes wordt aan het loket gekocht.Beeld Hollandse Hoogte, ANP XTRA

Het plan van de NS om op nog meer stations de loketten te sluiten, stuit op verzet. Een petitie moet de directie op andere gedachten brengen.

Ze gebruiken er een leus voor die de NS-directie zelf ook hanteert: de reiziger staat op één, twee en drie. In een petitie roepen NS-medewerkers hun eigen directie op om zich aan dat motto te houden en het plan in te trekken om op 21 stations de service- en ticketbalies te sluiten. Vrijdag biedt vakbond FNV Spoor die petitie, 21.000 keer ondertekend, aan de directie aan.

Veel NS’ers legden de petitie bij hun balie, gingen ermee de straat op, hun eigen buurt door, vertelt Roos Rahimi van FNV Spoor. “Het zit hen hoog”, zegt ze. “Ze zijn bang dat de service en de sociale veiligheid op stations minder worden. De NS verliezen de menselijke maat uit het oog.”

De NS-directie maakte haar plan eind vorig jaar bekend en wacht nog op advies van de ondernemingsraad erover. Nu hebben nog 36 van de 278 stations een service- en ticketbalie, daarvan blijven er dus 15 over. Enschede houdt er een, bijvoorbeeld, maar Hengelo raakt hem kwijt. Hilversum, Alkmaar, Tilburg, Roermond - op al deze stations moeten reizigers het straks doen met ondersteuning via hun eigen telefoon of een ‘servicezuil’.

Toegankelijk openbaar vervoer

Her en der in het land is dat plan weinig enthousiast onthaald. “Het serviceniveau gaat terug naar nul”, zei bijvoorbeeld de Hengelose wethouder Gerard Gerrits in dagblad Tubantia. De provincie Overijssel zet nu in gesprek met de NS in op alternatieven, zoals gezamenlijke loketten met streekvervoerbedrijven. Ook Noord-Holland wil om de tafel met de NS.

De landelijke politiek is ook alert. Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (infrastructuur) broedt nog op antwoord op Kamervragen van de VVD waarin gewaarschuwd wordt voor schade aan de ‘landelijke toegankelijkheid van het openbaar vervoer’. Haar wordt verzocht met de NS te gaan overleggen om het sluiten van balies te voorkomen.

Maar volgens de NS is deze ingreep niet meer dan logisch. In 2019, het laatste pre-coronajaar, werd nog maar 18 procent van alle kaartjes aan het loket gekocht, voert de directie aan. “Gemiddeld genomen is er voor de helft van de tijd aan de balie geen reiziger die we kunnen helpen”, legde NS-bestuurder Tjalling Smit eerder uit.

Ook zonder de coronacrisis had de NS-directie daarom al servicebalies willen sluiten. Maar vanwege die crisis moet het spoorbedrijf nu sowieso stevig bezuinigen: er zullen de komende jaren 2300 banen verdwijnen. Het schrappen van de balies scheelt meteen al 300 banen.

Geen stoelen om mee te schuiven

Deze week kwam de NS-directie ook nog met het plan om op veel stations geen ‘procesleider perron’ meer in te zetten. Zo iemand heeft vooral logistieke taken, zoals het signaleren van verstoringen in de treindienst en het ondersteunen van machinisten bij het koppelen of splitsen van treinstellen. Die functie blijft alleen nog bestaan op de tien stations met de ingewikkeldste dienstregeling. Dat scheelt 170 banen.

Ook het banenverlies baart FNV Spoor zorgen. Vorige maand is in de cao vastgelegd dat tot 2025 geen enkele NS’er gedwongen ontslag zal krijgen. Maar dat kan alleen als veel mensen intern doorschuiven naar andere functies, en een plek achter de balie was tot nu toe heel geschikt voor bijvoorbeeld machinisten die hun werk te zwaar zijn gaan vinden. “Er komt een stoelendans aan”, zegt Rahimi. “Maar straks zijn er geen stoelen meer om mee te schuiven.”

Lees ook:

Lege treinen leiden tot miljardenverlies - NS wil geen duurdere kaartjes, maar wel steun

De overheidssteun die de NS tot nu toe krijgen, is niet genoeg om de zware tijd te overleven die er nog aankomt, zegt de directie van het spoorbedrijf.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden