Krapte

Geen coronacrisis op de woningmarkt: de huizenprijzen stegen in geen twintig jaar zo hard

Bouwwerkzaamheden in Amersfoort. Beeld ANP

Coronacrisis of niet, de prijzen van koopwoningen blijven stijgen. ‘Houd het hoofd koel’, luidt het advies aan kopers.

Veel mensen durven het ook in coronatijd aan om een woning te kopen. De woningmarkt lijdt nog nauwelijks onder de onzekere economische vooruitzichten, maar veel meer onder een tekort aan woningen. Kopers hebben daardoor de neiging te veel te bieden voor een woning, waarschuwen makelaars én banken.

De huizenprijzen lagen in het derde kwartaal van 2020 bijna 12 procent hoger dan vorig najaar, blijkt uit de kwartaalcijfers van de vereniging van makelaars NVM. Dat is de grootste prijsstijging in ruim twintig jaar. Die stijging hangt vooral samen met het beperkte aanbod. Gemiddeld kiezen kopers nu uit twee woningen, terwijl makelaars tussen de vijf en tien gewoon vinden. Zo weinig keus hebben kopers deze eeuw nog niet eerder gehad.

Een kentering in de huren in de vrije sector

Het lijkt afgelopen te zijn met de stijgende huurprijzen in de vrije sector. Het Centraal Bureau voor de Statistiek meldde vorige maand nog dat de vrijesectorhuur gemiddeld met 3 procent is gestegen (en de sociale huur met 2,7), maar woningplatform Pararius ziet een kentering. Dat kijkt alleen naar vrijesectorwoningen die een nieuwe huurder krijgen en ziet dat de gemiddelde prijs daalt. Heel licht weliswaar, met 0,4 procent vergeleken met vorig jaar, maar het is voor het eerst in zes jaar dat zo’n daling zich voordoet.

De prijsdaling is niet onverwacht, zegt Pararius-directeur Jasper de Groot. Zeker in grote steden is de vraag naar woningen groter dan het aanbod. “Dat drijft de prijzen enorm op. Maar daar zit een grens aan.” De coronacrisis lijkt de katalysator te zijn voor de prijsdaling. Omdat er daardoor minder expats naar Nederland komen, moeten verhuurders met lagere huren leegstand voorkomen. De daling is dan ook vooral te zien in steden die vanouds veel expats trekken. 

Een huis kostte het afgelopen kwartaal gemiddeld 354.000 euro en in meer dan de helft van de gevallen lag dat aankoopbedrag boven de vraagprijs. Kopers kijken niet zozeer naar wat een huis waard is, maar naar wat zij kunnen lenen, zegt Lana Gerssen van de NVM. “Mensen laten zich snel gek maken.” Een aankoopmakelaar kan hen helpen ‘het hoofd koel te houden’, voegt zij daaraan toe.

Leengedrag is ‘risicovol’

Ook banken laten waarschuwende geluiden horen. Het leengedrag van Nederlanders is ‘risicovol’, stelde directeur Klaas Knot van De Nederlandsche Bank eerder deze week, “helemaal in het licht van oplopende werkloosheid en dalende inkomens”. Mensen lenen vaker maximaal, ziet DNB, en die schuldenlast kan hen in de problemen brengen als de crisis leidt tot inkomensverlies, werkloosheid of huizenprijsdalingen.

Die huizenprijzen zullen onder druk komen te staan, voorspelde ook ABN Amro vorige week. De oververhitte woningmarkt koelt minder snel af dan die bank een paar maanden geleden verwachtte, maar dat de door de coronacrisis verzwakte economie gevolgen zal hebben, acht zij onvermijdelijk. Volgend jaar zal om te beginnen het aantal huizenverkopen dalen, stelt ABN Amro, daarna ook de prijzen.

Maar waar de banken voorzien dat er straks minder vraag is naar koopwoningen, zien makelaars vooral te weinig aanbod. Het kabinet moet haast maken met bouwplannen, zegt NVM-voorzitter Onno Hoes, door locaties aan te wijzen voor grootschalige woningbouw, naar het voorbeeld van de vinex-wijken van de jaren negentig. “Woningen zijn straks voor een gemiddeld huishouden niet meer te betalen. Als je die mensen niet in de kou wilt laten staan, mag je wel met de snelheid van Max Verstappen aan het werk gaan.”

Weg uit de Randstad

De NVM ziet wel andere invloeden van de coronacrisis. De populariteit van vrijstaande woningen en twee-onder-één-kap is toegenomen, vermoedelijk omdat kopers, nu ze vaak thuis werken, gesteld zijn op meer ruimte. Ook trekken er meer mensen uit de Randstad naar minder stedelijk gebied, vooral in Gelderland. Die trend is al zeker vijf jaar gaande en lijkt de afgelopen maanden versterkt door te zetten.

Opvallend genoeg stijgen de huizenprijzen in de grote steden nu minder snel dan elders in het land, mede omdat de prijzen daar de afgelopen jaren al hard gestegen waren, denkt de NVM. Desondanks stegen in Amsterdam de prijzen nog met 8 procent. Maar in Zuidwest-Friesland werden huizen in een jaar tijd bijna 20 procent duurder.

Lees ook:

De woningmarkt draait gewoon door. Nóg wel

De woningmarkt heeft nauwelijks last van de coronacrisis, blijkt uit cijfers van makelaars. Of dat ook zo blijft, is onzeker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden