Looneis

FNV presenteert een looneis in crisistijd, hoe realistisch is dat?

Beeld ANP

FNV gaat werkgevers om een loonsverhoging van 5 procent vragen. Hoe haalbaar is zo’n looneis in crisistijd?

Ieder jaar presenteert vakbond FNV met welke eisen ze de aankomende cao-onderhandelingen in gaan. De afgelopen jaren lag de looneis steeds rond de 5 procent. Dit jaar stellen ze die eis, ondanks de coronacrisis, opnieuw.

De vakbond maakt daarbij, anders dan vorige jaren, wel onderscheid tussen verschillende sectoren. De bond vraagt 5 procent extra loon in sectoren waar het goed gaat. Denk aan supermarkten, distributiecentra, doe-het-zelf-zaken en de pakketpost. Net als in vitale beroepen zoals de zorg en het onderwijs. Daarnaast wil de vakbond inzetten op een minimumloon van 14 euro per uur voor mensen met lagere inkomens zoals schoonmakers, supermarkt- en callcentermedewerkers.

“Het is een onderhandelingsspel”, zegt hoogleraar arbeidsmarkt Ton Wilthagen over de eisen. “Vakbonden zetten altijd hoog in. In het buitenland gaat dat nog veel verder, in Duitsland zelfs tot 9 procent”, zegt hij. Of dat realistisch is? “Niet echt, maar als je na onderhandelingen in het midden uitkomt kun je alsnog tevreden zijn”, zegt hij. De afgelopen jaren kwam de loonsverhoging bij een looneis van 5 procent altijd rond de 3 tot 3,5 procent uit. Tijdens deze crisis blijft daar minder van over. Werkgeversorganisatie AWVN laat weten dat in de nieuwste cao’s uit augustus een gemiddelde loonsverhoging van 1,5 procent zit.

Het stellen van een looneis is volgens de hoogleraar ook een manier van de vakbond om hun bestaansrecht te claimen. “Als vakbonden zouden zeggen; het is crisis dus we vragen niks, dan zetten ze zichzelf buiten spel”, aldus Wilthagen.

De looneis is trouwens maar een onderdeel van wat de vakbond in de aankomende onderhandelingen gaat nastreven. “Het gaat niet alleen om de looneis. Wij snappen ook wel dat horeca-zaken harde klappen hebben gekregen en van zulke bedrijven vragen we geen 5 procent loonsverhoging”, zegt Zakaria Boufangacha coördinator arbeidsvoorwaardenbeleid bij de bond.  “In cao-onderhandelingen gaat het uiteindelijk om een totaalpakket van afspraken, het loon is daar een onderdeel van. Zekerheid van werk is ook heel belangrijk.”

In onderhandeling met noodlijdende bedrijven zal de vakbond inzetten op afspraken over de herverdeling van werk. “Denk aan afspraken over arbeidsduurverkorting en de mogelijkheid om eerder met pensioen te gaan.” Uiteindelijk wil de vakbond zo veel mogelijk werk behouden. “Waar werk verloren gaat  zullen goede afspraken gemaakt moeten worden over van werk-naar-werk begeleiding en de mogelijkheid tot (om)scholing.”

Volgens Wilthagen is het goed dat de bonden onderscheid maken tussen sectoren. “Er liggen nu heel bedrijven aan een financieel infuus bij de overheid, die kun je moeilijk om een flinke loonsverhoging vragen, dan klop je namelijk indirect bij de overheid aan.” Hij vindt het onderscheid wel wat vaag. “Wat zijn precies sectoren waar het goed gaat en waar gaat het zo slecht dat een loonsverhoging niet kan? Alle bedrijven zullen zeggen dat zij nu geen ruimte zien om extra loon uit te betalen, dat zal veel discussie opleveren.” 

Boufangacha benadrukt dat het uiteindelijk altijd aankomt op maatwerk. “Zelfs binnen één sector kunnen de omstandigheden per werkgever heel verschillend zijn, we moeten daarom goed kijken wat er mogelijk is.”

Lees ook: 

Medewerkers callcenter komen door thuiswerken in de knel

Callcentermedewerkers die thuiswerken moeten aan hele strenge voorwaarden voldoen, meldt vakbond FNV.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden