Duitse diesels

Europese Commissie beboet BMW, Volkswagen, Audi en Porsche met 875 miljoen euro wegens kartelvorming

De Volkswagenfabriek in het Duitse Wolfsburg. Beeld EPA
De Volkswagenfabriek in het Duitse Wolfsburg.Beeld EPA

De Europese Commissie beboet autoproducenten BMW, Volkswagen, Audi en Porsche met in totaal bijna 875,2 miljoen euro vanwege kartelvorming.

Autofabrikant BMW Group heeft een schikking van bijna 373 miljoen euro geaccepteerd van de Europese Commissie. De Volkswagen Groep – met Volkswagen, Audi en Porsche – schikt eveneens, voor ruim 500 miljoen euro. Hiermee komt een einde aan een kartelonderzoek naar het mogelijk bewust tegenhouden van de ontwikkeling van schonere aandrijftechnologie. Dat maakte de Europese Commissie donderdag bekend.

Afspraken over vervuiling

Met het betalen van de boete erkennen de autoproducenten volgens de EU dat er in een kartel afspraken zijn gemaakt over hoeveel stikstofoxide (NOx) hun dieselauto’s zouden uitstoten. Zij werden het onderling eens om de techniek die er is om de uitstoot schoner te maken niet volledig te gebruiken. Daimler ontloopt een boete, van ongeveer 727 miljoen euro, omdat het bedrijf het kartel in Brussel opbiechtte.

“Deze producenten hadden alle de beschikking over een technologie waarmee ze schadelijke emissies konden terugbrengen onder de wettelijke EU-normen. Maar ze gebruikten deze technologie niet volledig om met elkaar te concurreren voor schonere auto’s”, verklaarde de vicevoorzitter van de Europese Commissie, Margrethe Vestager. En ze zei: “Wij tolereren het niet als bedrijven samenspannen”.

Meer of minder AdBlue

De bedrijven hielden volgens de EU-commissie vijf jaar lang regelmatig besprekingen over het gebruik van technologieën waarmee de NOx-uitstoot kan worden verminderd bij personenauto’s. Zo kan een stof – vloeibaar ureum, beter bekend als AdBlue – aan de uitlaatgasstroom worden toegevoegd waardoor stikstofoxide verandert in onschadelijk water en stikstof. Als je genoeg AdBlue toevoegt, wordt de uitstoot van schadelijke gassen verlaagd.

Volgens Vestager, die verantwoordelijk is voor het mededingingsbeleid, spraken de autoproducenten onderling af hoeveel AdBlue ze gingen toevoegen en ook dat een ander niet meer zou doen waardoor de ander zou kunnen concurreren als ‘schoonste’ dieselauto. Het ureum werd dus bewust ‘onvoldoende gebruikt’, aldus Vestager. Vijf jaar lang spraken de automakers af niet met elkaar te gaan concurreren door apart nog schonere auto’s dan wettelijk moest te produceren. “Terwijl concurrentie en innovatie essentieel zijn voor Europa om zijn om onze ambitieuze klimaatdoelen te halen.”

Het onderzoek naar kartelvorming leidde in Duitsland in 2017 tot invallen bij BMW, Volkswagen en Daimler door inspecteurs van de Europese Commissie. De automakers vreesden destijds voor miljardenboetes, maar de Europese Commissie heeft niet alle verdachte afspraken kunnen aantonen.

Het is voor het eerst dat de commissie technische afspraken rond concurrentie bestraft. Maar Vestager deinst er niet voor terug om in de toekomst meer maatregelen te treffen tegen bedrijven die hun gedrag op elkaar afstemmen. “Bedrijven mogen hun concurrentie niet beperken om beter te presteren dan wettelijk vereist is. Ze moeten blijven concurreren in het voordeel van de consumenten. Afspreken om dit niet te doen is gewoon illegaal.”

Dieselschandaal sleept nog

Het onderzoek staat los van het dieselschandaal waarbij autoproducenten sjoemelden met instrumenten en software om emissiemetingen te manipuleren. Dieselgate kostte met name de Volkswagen Groep (onder meer VW, Audi, Seat, Skoda, Porsche) al tientallen miljarden aan boetes en reparatiekosten. Ook werden topmensen van de Duitse autofabrikant aangeklaagd of gearresteerd, zoals voormalig Audi-baas Rupert Stadler.

Daarmee zijn de Duitsers nog niet van de gevolgen van het schandaal verlost. De laatste jaren slepen bezitters van de bewuste dieselauto’s het concern in verschillende landen, waaronder Nederland, voor de rechter. Onder meer omdat ze vinden dat de waarde van hun wagen is gedaald en omdat hun dieselauto negatieve gevolgen heeft voor gezondheid en milieu. In meerdere landen moest Volkswagen al vergoedingen aan consumenten uitkeren.

Lees ook:

‘Opmars elektrische auto’s gaat sneller dan eerder gedacht’

De wereldwijde opmars van elektrische auto’s verloopt sneller dan gedacht, nu overheden met steeds strengere regelgeving tegen uitstoot komen en de interesse van consumenten in elektrische voertuigen stijgt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden