Stroom en gas

Er dreigt ‘een ramp’ door de torenhoge energieprijzen

De kolencentrale van Uniper op de Maasvlakte. Beeld ANP / Flip Franssen
De kolencentrale van Uniper op de Maasvlakte.Beeld ANP / Flip Franssen

De energieprijzen zijn deze zomer sterk gestegen. Dat belooft weinig goeds voor de komende maanden.

Koos Schwartz

Als de energieprijzen net zo hard blijven stijgen als ze het afgelopen half jaar deden, zal een gemiddeld gezin dat in januari 2023 een nieuw contract afsluit met zijn energieleverancier duizenden euro’s meer kwijt zijn aan gas en licht dan in januari 2022. Dan kost gas 4 euro per kubieke meter en stevenen we, volgens Dirk-Jan Wolfert, directeur van de Vastelastenbond, af op ‘een ramp’.

Wolfert onderzocht de tarieven die acht energieleveranciers, waaronder de grote drie Eneco, Vattenfall en Essent, dit jaar in rekening brachten voor nieuwe klanten en voor klanten die een nieuw energiecontract moesten afsluiten. In januari kostte een kilowattuur stroom gemiddeld 0,52 euro. In augustus was dat, ondanks de door het kabinet ingevoerde verlaging van de btw op energie, opgelopen tot 0,66 euro. Dat is een stijging van 26 procent. Gas steeg veel harder in prijs: van 2,12 per kuub in het begin van dit jaar tot 3 euro in augustus: een plus van 42 procent.

Dit jaar geen prijsdaling in de zomer

Opvallend is dat de prijzen vooral in juli en de eerste week van augustus sterk stegen. In een normaal jaar, stelt Wolfert, dalen de energieprijzen in de zomer omdat veel mensen op vakantie zijn en er niet wordt gestookt. Dit jaar dus niet. Wolfert denkt dat een gasprijs van 4 euro per kuub ‘het nieuwe normaal’ wordt. Hij baseert dat onder meer op het vermoeden dat gas nog schaarser wordt dan het nu al is. De prijzen waarvoor energiebedrijven inkopen, stegen volgens Wolfert in een maand met 30 tot 50 procent.

Wolfert stelt dat een gemiddeld gezin dat een nieuw contract afsluit volgend jaar 4573 euro meer kwijt is aan stroom (plus 1768 euro) en gas (plus 2805 euro) dan vorig jaar. Hij gaat daarbij uit van een jaarlijks verbruik van 3400 kilowattuur stroom en 1500 kuub gas. Volgens voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal is het gemiddeld verbruik lager: 2479 kilowattuur stroom en 1169 kuub gas. Op basis van dat verbruik zou een gemiddeld gezin dat een nieuw contract afsluit 3475 euro meer kwijt zijn aan energie dan vorig jaar.

Contracten voor minimaal twee jaar

De prijsstijgingen worden nu vooral gevoeld door mensen die een nieuw contract afsluiten. Voor zo’n veertig procent van de huishoudens geldt dat niet: zij hebben, meldt Milieu Centraal op zijn website, vorig jaar een contract afgesloten voor minimaal twee jaar. Hun rekening is gebaseerd op de toenmalige stroom- en gasprijzen. Maar als zij in 2023 of daarna een nieuw contract moeten afsluiten, voelen zij de hoge prijzen wel, vooropgesteld dat die prijzen dan nog steeds zo hoog zijn.

Opvallend is dat de prijzen voor gas en stroom per bedrijf sterk van elkaar verschilden. Zo rekende Oxxio in januari 36 cent voor een kilowattuur stroom en het Zeeuwse Delta 76 cent. Maar in augustus vroeg Delta 59 cent, tegen Eneco 82 cent. Datzelfde Eneco hoorde in januari bij de goedkoopste aanbieders van gas (1,80 euro per kuub), maar in augustus bij de duurste (3,39 euro).

Directeur van de Vastelastenbond Dirk-Jan Wolfert plukte de tarieven van de websites van de onderzochte leveranciers. Hij constateerde dat twee energie-aanbieders momenteel op hun site geen contracten meer aanbieden. “Het lijkt erop dat zij geen nieuwe klanten willen.” Hij merkte ook dat sommige leveranciers hun tarieven nu al per maand veranderen.

Volgens Wolfert moet de overheid ingrijpen. Anders ontstaat een economische crisis ‘die zijn weerga niet kent’. De verlaging van het btw-tarief van 21 naar 9 procent is in zijn ogen niet genoeg. De btw op energie moet helemaal weg, vindt hij. De fractievoorzitters van de coalitiepartijen praten donderdag over maatregelen die de negatieve gevolgen van de hoge energieprijzen voor burgers moeten beperken.

Lees ook:

Energieleveranciers: veel Nederlanders dreigen in de financiële problemen te komen

De hoge prijzen voor gas en stroom hakken er flink in. Energiebedrijven maken zich zorgen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden