Nieuws Diversiteit

Eisen stellen voor een diversere werkvloer: helpt dat?

In het fictieve bedrijvencomplex Toren C werken mensen die elkaar niet hebben uitgezocht. Zoals op elke werkvloer leidde dat in de VPRO-tv-serie nog al eens tot spanningen en pijnlijke situaties. Beeld ANP

Twee dwingende voornemens waren er deze week, om een diversere werkvloer te krijgen. Helpen zulke eisen of ligt hier een taak voor de ‘onbevooroordeelde’ computer?

Het is een repeterend verhaal: de werkvloer, dat is de maatschappij en die maatschappij zien we te weinig op de werkvloer terug. Daarom moeten bedrijven beter hun best doen om personeel te werven uit alle hoeken van de samenleving. 

Gisteren haalde een groep Nederlandse investeerders de voorpagina van Het Financieele Dagblad door te stellen dat ze alleen geld pompen in bedrijven als die plechtig beloven dat hun management ten minste uit 35 procent vrouwen bestaat. Maxine Williams, de ‘diversiteitsdirecteur’ van Facebook, is het daar ongetwijfeld van harte mee eens. Zij stelde gisteren dat haar bedrijf over vijf jaar twee keer zo veel vrouwen in dienst moet hebben als nu. Om zo divers mogelijk te zijn is het bovendien de hoogste tijd om meer Afro-Amerikanen en Hispanics naar de kantoren van Facebook te halen.

Waar komt die vurige wens voor een diverse werkvloer eigenlijk vandaan? Volgens Jojanneke van der Toorn, bijzonder hoogleraar inclusie aan de Universiteit Leiden, zijn daar verschillende redenen voor. “Bedrijven willen graag representatief zijn voor de samenleving en dan is de werkvloer dé sleutel tot de maatschappij. Het kan ook een morele waarde hebben om personeel te werven bij ondervertegenwoordigde groepen. Mensen willen graag doen wat voor hun gevoel juist is.”

Creativiteit en productiviteit

Een ander gangbaar argument voor een diverse werkvloer is volgens Van der Toorn dat diversiteit tot creativiteit en productiviteit zou leiden en daarmee tot meer winst. “Dat beeld klopt in de praktijk niet altijd; diversiteit kan bijvoorbeeld ook leiden tot conflict.” Ze wil er maar mee zeggen: een streefcijfer of quotum voor bepaalde doelgroepen stellen is één ding, een inclusieve werkvloer waar medewerkers tot hun recht komen een ander. 

Enige nuance is dus op zijn plaats: “Wil je duurzame diversiteit realiseren, dan moet je de bedrijfscultuur aanpakken. Anders loop je de kans dat die verschillende medewerkers op leidinggevende posities zich gaan aanpassen aan de norm die je nu juist wilde veranderen, en is het probleem nog niet opgelost.”

Een inclusieve werkvloer heeft volgens haar constante aandacht en een lange adem nodig. “Wordt er wel echt naar medewerkers geluisterd? Is er ook aandacht voor onzichtbare diversiteit, zoals mensen met een andere seksuele oriëntatie dan de heteroseksuele norm? En kunnen zij zichzelf zijn op het werk? Er zitten nog veel mensen ongewenst in de kast op kantoor.” 

Algoritmes als sollicitatiecommissie

Wellicht moet de mens ertussen­­uit worden gehaald en kunnen algoritmes de sollicitatiecommissie vormen. “Je kunt namelijk eerlijkheid inprogrammeren”,  zegt Frank van Praat, specialist algoritmes bij adviesverlener KPMG. “Als je daar goede redenen voor hebt, kun je als bedrijf zeggen: ik wil meer vrouwen dan mannen. En daarop het algoritme optimaliseren.” 

Want hoewel er veel wantrouwen is ten opzichte van die algoritmes, is juist het omgekeerde de realiteit, stelt Van Praat: “Eigenlijk zijn ze pijnlijk eerlijk, en laten ze zien waar de mens tekortschiet. In de basis hebben algoritmes namelijk geen last van vooroordelen, tenzij je ze ‘bevooroordeelde’ instructies geeft.” Overigens moet volgens de KPMG-expert nog wel één belangrijk ding worden uitgezocht: “De definitie van ‘eerlijkheid’ is namelijk niet eenvoudig. Want hoe bepaal je of een functie niet beter door een man kan worden uitgevoerd, terwijl je eigenlijk een vrouw zoekt?”

Lees ook:

Hoe frame je diversiteit? Denk niet in categorieën, maar in mensen

Diversiteit is voor veel organisaties een belangrijk thema. Mensen verschillen en moeten zich allemaal thuis kunnen voelen in een organisatie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden