Fondsen

Dit jaar hoeven ouderen niet te vrezen voor hun pensioen

null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Dankzij een goed beursjaar, maar vooral dankzij de versoepelde regels van minister Koolmees, hoeven pensioenfondsen dit jaar niet te korten op de uitkeringen van hun deelnemers.

Gepensioneerd Nederland kan opgelucht het nieuwe jaar in: veruit de meeste pensioenfondsen hoeven hun uitkeringen dit jaar niet te verlagen. Gemiddeld zijn de fondsen financieel gezond genoeg om aan de regels te voldoen, blijkt uit cijfers van financieel dienstverlener Aon.

Voor sommige grote fondsen spande het erom, na een woelig coronajaar. En enkele kleine fondsen moeten misschien alsnog met de kaasschaaf over de pensioenen, al meldt Aon niet welke.

De dienstverlener publiceert maandelijks de zogeheten dekkingsgraad van de pensioensector. Uit dat getal blijkt of de fondsen gemiddeld genoeg vermogen in huis hebben om alle beloofde pensioenuitkeringen te kunnen bekostigen. Deze keer is dat cijfer extra pregnant, want van de stand op 31 december hangt voor veel fondsen af of ze dit jaar moeten snijden in de uitkeringen en opbouw van hun deelnemers.

Zonder soepeler regels dreigde voor grote fondsen een korting van 10 procent

Die pijn blijft het gros bespaard, nu de gemiddelde dekkingsgraad uitkomt op 100 procent. Dat is 3 procent lager dan een jaar geleden, maar wel fors boven de tijdelijk verlaagde ondergrens van 90 procent, waaronder de fondsen hadden moeten korten. Aon splits de cijfers niet uit naar individuele fondsen.

Zorgfonds PFZW zegt nu geen kortingen te verwachten. De grootste speler, ambtenarenfonds ABP, meldt dat het op 92 procent lijkt uit te komen. Iets wat afgelopen voorjaar even moeilijk voor te stellen was: ABP tikte toen een dieptepunt van 82 procent aan. Toch komt het fonds ongeveer 8 cent tekort op elke euro die het aan pensioen heeft beloofd. Het is vooral aan de versoepelingen van verantwoordelijk minister Wouter Koolmees te danken dat de gepensioneerden er niet op achteruitgaan. Zonder zijn tijdelijke regels had de kortingsgrens op een dekkingsgraad van 104 procent gelegen en hadden de grote fondsen de uitkeringen met meer dan 10 procent moeten verlagen.

Per saldo ging de hele pensioensector er afgelopen jaar iets op achteruit. Niet omdat die vermogen verloor op de aandelenbeurzen; de beurzen eindigden door alle steunmaatregelen van overheden en centrale banken zelfs in de plus. Ook de verkiezingsoverwinning van de Amerikaan Joe Biden en allerlei hoopvol vaccin-nieuws stuwden de koersen afgelopen najaar omhoog. Daarnaast herstelde de Chinese economie wonderbaarlijk snel en scoorden techbedrijven goed vanwege het vele thuiswerken.

Nee, de verslechterde financiële positie van de pensioenfondsen komt door een verder gedaalde rente op staatsobligaties. Aan de hand van die rentestand moeten fondsen berekenen hoeveel vermogen ze moeten aanhouden voor een dekkingsgraad van 100 procent. Hoe lager de rente, hoe meer vermogen er nodig is.

Na 2026 geen beloftes en dus geen ingewikkelde rekensommen meer

In 2026 neemt Nederland afscheid van de hele rekensystematiek van dekkingsgraden en rentestanden. Dan komt er een nieuw pensioenstelsel waarover jarenlang is onderhandeld tussen het kabinet, de vakbonden en de werkgeversorganisaties. Omdat er in dat nieuwe stelsel geen beloftes meer worden gedaan aan de deelnemers, hoeven fondsen ook niet meer uit te rekenen hoeveel vermogen ze nu nodig hebben om die beloftes waar te maken.

Tot aan 2026 zijn fondsen gevrijwaard van kortingen, zolang ze hun dekkingsgraad maar boven de 90 procent houden. Dat is geen gelopen race. Wat de aandelenbeurzen doen is altijd ongewis en de rente blijft naar verwachting laag. Vanaf dit jaar drukt die lage rente zelfs nog iets harder op de dekkingsgraden, vanwege aangescherpte rekenregels die nu ingaan, in de herfst van het oude stelsel.

Om ongeschonden aan het nieuwe stelsel te kunnen beginnen, moeten fondsen in 2026 een dekkingsgraad hebben van 95 procent. Anders varen ze het nieuwe stelsel in met een te groot tekort, vindt Koolmees. Dat zou een hypotheek leggen op de toekomstige uitkering aan jongere generaties.

Lees ook:

Koolmees presenteert ‘evenwichtige’ stap naar nieuw pensioenstelsel

Er ligt een wet voor invoering van het nieuwe pensioenstelsel. Minister Koolmees gaat ervan uit dat kortingen de komende jaren niet nodig zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden