Stablecoins

De stabiele broer van bitcoin rukt op, en de EU en VS bereiden zich erop voor

Zelfs de Amerikaanse minister van financiën, Janet Yellen, denkt dat stablecoins wat kunnen toevoegen aan het betalingsverkeer van consumenten. Mits die digitale munten goed ontworpen zijn en onder toezicht staan. Beeld AP
Zelfs de Amerikaanse minister van financiën, Janet Yellen, denkt dat stablecoins wat kunnen toevoegen aan het betalingsverkeer van consumenten. Mits die digitale munten goed ontworpen zijn en onder toezicht staan.Beeld AP

Nu worden ze nog vooral gebruikt voor handel op cryptobeurzen, maar wie weet kan iedereen er straks mee betalen. Dus maken toezichthouders in de Verenigde Staten en Europa plannen voor scherper toezicht op zogeheten stablecoins.

Dirk Waterval

Is het ondanks, of juist dankzíj de hete adem van nieuw toezicht in de nek? Feit is dat de stabiele tak van de cryptofamilie het afgelopen jaar hard is gegroeid. De totale marktwaarde van zogeheten stablecoins groeide afgelopen jaar van 29 miljard dollar naar 149 miljard dollar, blijkt uit cijfers van onderzoeksbureau The Block Research. Een toename van 414 procent dus.

Stablecoins zijn cryptomunten zoals bekende soortgenoten als bitcoin en ethereum dat ook zijn, maar dan stabiel in waarde. Of dat trachten ze in ieder geval te zijn. De meeste stablecoins zijn zo ontworpen dat ze zo nauwkeurig mogelijk de waarde volgen van een bestaande valuta, meestal de Amerikaanse dollar.

Een soort crypto-dollars, dus. In potentie veel geschikter voor alledaagse betalingen dan bijvoorbeeld de bitcoin, die soms in één dag tientallen procentpunt in waarde daalt of stijgt.

Minder vijandig

Politici, beleidsadviseurs en toezichthouders, zowel in de Verenigde Staten als in Europa, zien de nieuwe betalingsmogelijkheden van stablecoins ook. En gezien de groeiende omvang van het fenomeen moeten ze er iets mee.

Laat stablecoin-uitgevers bijvoorbeeld een bankvergunning aanvragen, adviseerde een speciale werkgroep van de Amerikaanse ministerie van financiën vorige maand aan de wetgever. Minister Janet Yellen hield Congresleden voor dat stablecoins best een toevoeging kunnen zijn aan het normale betaalverkeer. Míts ze goed ontworpen zijn en onder toezicht staan.

Een bankvergunning is een van de zwaarste middelen die je een cryptobedrijf kunt opleggen, zegt crypto-expert Teunis Brosens van ING. “Dan moet je net als een bank voldoen aan alle kapitaaleisen om leningen te mogen uitgeven, bijvoorbeeld. Terwijl een bedrijf dat stablecoins uitgeeft normaal gesproken niet aan kredietverstrekking doet.”

Toch valt hem op dat Amerikaanse beleidsmakers dit soort nieuwe ontwikkelingen wat minder vijandig benaderen dan hun Europese collega’s. “In de VS laten ze dit soort dingen wat meer over aan ‘de markt’. Daar is het meer van: ‘ja, je moet een vergunning aanvragen en daarmee sta je onder toezicht’. Maar vanaf dat moment is het: ‘moge het beste bedrijfje winnen’”, zegt Brosens.

Uitgevers van die digitale munten moeten elkaar dan beconcurreren, en de gedachte in de VS is dat de producten daar alleen maar beter van worden.

Europa wil controle

In Europa is de reactie net omgekeerd. Hier is de neiging van de Europese Commissie en de Europese Centrale Bank (ECB) vooral dat je zulk soort ontwikkelingen in éigen hand moet houden, vindt Brosens. “Ontwerpregulering die nu in Brussel ligt geeft de ECB zelfs de mogelijkheid om toekomstige stablecoins op te doeken, mochten ze te groot worden naar de smaak van de centrale bank.”

Tot op heden ontbreekt het toezicht op stablecoins dus nog. Ze worden nu ook nog niet echt gebruikt voor alledaagse betalingen, meer voor het handelen in andere cryptovaluta. Naast de meest bekende cryptomunten als bitcoin en ethereum zijn er nog zo’n tienduizend andere digitale muntsoorten, en in tegenstelling tot stablecoins fluctueren die wél in waarde. Beleggers speculeren en handelen erin zoals ze ook op de ‘gewone’ beurs met aandelen doen.

Op de aandelenbeurs krijgen ze dollars bij de verkoop van een aandeel, waarmee ze dan weer een ander aandeel kunnen kopen. Op cryptobeurzen gaat het net zo, maar dan krijgen beleggers vaak uitbetaald in stablecoins bij de verkoop, om daar weer nieuwe dingen van te kopen.

Regelmatig in opspraak

IJsjes op straat of een nieuwe fiets kopen mensen er dus nog niet van. Dat kan nog komen als er meer toezicht op komt, en het gebruik zo veiliger wordt. Momenteel wordt keer op keer duidelijk dat het nog aan zulk toezicht ontbreekt.

’s Werelds grootste stablecoin-uitgever, Tether, is bijvoorbeeld geregeld met controverses in het nieuws. Het bedrijf zou niet genoeg echte dollars als onderpand aanhouden voor elke tether-munt die het in omloop heeft gebracht. En zonder genoeg onderpand is de tether-munt ook niet echt 1 dollar waard.

Mochten die geruchten over het bedrijf kloppen, en er komt een moment waarop consumenten ineens samen besluiten dat ze hun tether-munten weer willen inwisselen voor gewone dollars, dan zouden ze daar bijvoorbeeld maar 75 cent per munt voor terug kunnen krijgen.

Daarnaast zou een te groot deel van Tethers onderpand niet uit dollars of veilige staatsobligaties bestaan, maar geïnvesteerd zijn in aandelen en uitstaande leningen. Die kunnen natuurlijk nogal in waarde fluctueren en daarmee het onderpand van de munt ook. Nieuw toezicht kan er dus ook uit bestaan dat dit soort cryptobedrijven hun vermogen alleen extreem veilig mogen beleggen.

Digitale euro

Ondertussen voelt de ECB zich door dit soort ontwikkelingen gedwongen om een eigen digitale euro te onderzoeken; als een soort traditioneel monetaire versie van de stablecoin dus. Dat onderzoek kwam er na de aankondiging dat Facebook een eigen munt wil lanceren – de libra, later omgedoopt tot diem.

Facebook is nog altijd van plan om een digitale munt uit te brengen, al zijn de plannen inmiddels wel flink afgezwakt en minder ambitieus, zegt Brosens. Maar hij snapt wel dat centrale banken over de hele wereld daar een beetje bang van worden.

Het is volgens Brosens namelijk gewoon een heel handig idee: iedereen met WhatsApp- of met een Facebook-account – zo’n beetje de hele wereld dus – kan elkaar dan geld overmaken zonder tussenkomst van een bank. “Of die ander nou de buurman is of in China zit. Sneller dan een betaling met de bank, zónder gedoe met bankrekeningen, zonder bankkosten.”

Het is overigens nog totaal onduidelijk hoe het ontwerp van de digitale euro van de ECB eruit komt te zien, al kwamen uit een vooronderzoek wel een paar opties bovendrijven. Eén ervan is gebruik van de huidige geldsystemen van de centrale banken. Maar de optie om blockchain-technologie te gebruiken, de infrastructuur van crypto-munten als bitcoin, ligt ook nog open.

Lees ook:

Miami wil centrum cryptofinanciën worden, en strijkt miljoenen op dankzij eigen MiamiCoin

Wordt Miami de cryptohoofdstad van de Verenigde Staten? Het leek er de afgelopen maanden op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden