Afghanistan

De lockdown maakt Afghaanse nomaden nog kwetsbaarder

Kuchi-vrouwen in Afghanistan ontvangen karnmachines waarmee ze boter kunnen maken van melk.Beeld Dutch Committee for Afghanistan (DCA)

De Kuchi’s, een nomadenvolk in Afghanistan, zit in de problemen door de coronamaatregelen. Het Nederlandse DCA geeft voorlichting en hygiënepakketjes.

Het zit in de natuur van de nomaden in Afghanistan om drukke plaatsen te vermijden. In afgelegen gebieden zoeken ze met hun vee naar voedsel en water, helemaal tot in Pakistan en Iran. Toch is ook het Kuchi-herdersvolk getroffen door de coronacrisis. En dan vooral door de maatregelen die de overheid neemt om ­verspreiding van het virus tegen te gaan.

Half maart ging bijvoorbeeld de grens met Pakistan dicht. Onmiddellijk stegen de voedselprijzen in Kaboel met 30 procent. Geïmporteerde goederen zoals rijst, graan, suiker en kookolie werden flink duurder. In een land waar de meerderheid van de bevolking onder de armoedegrens zit van 1,90 dollar leefgeld per dag, is dat problematisch.

Ook werden de lokale veemarkten gesloten. “Er komen nog wel wat mensen uit de stad die vlees willen hebben. Maar vanwege de omstandigheden bieden die nu veel minder geld dan voorheen”, zegt Candra ­Samekto via een videoverbinding. Hij is programmamanager in Afghanistan van het Internationaal Fonds voor Agrarische Ontwikkeling (Ifad). 

Dit internationaal financieel ­instituut en agentschap van de ­Verenigde Naties richt zich op de ­bestrijding van armoede en honger in plattelandsgebieden van ontwikkelingslanden. Daarvoor investeert het in de bewoners. “Voorheen bracht een lam in de provincies ­Nangarhar en Logar omgerekend zo’n 50 dollar op. Tijdens de lockdown is dat gezakt naar 30 dollar”, zegt Samekto.

Een Kuchi gebruikt een karn in het Agha District, in de Logar-provincie in Afghanistan. Door de melk te bewerken, is de zuivel langer houdbaar en krijgen de nomaden een hogere prijs.Beeld FOTO DCA, Dutch Committee for Afghanistan

“Klimaatverandering, slechte gezondheidsvoorzieningen, decennia van oorlog en geweld: de situatie in Afghanistan was natuurlijk al moeilijk voordat corona zich aandiende”, zegt Samekto. “De gezondheidszorg staat zwaar onder druk door oorlogsverwondingen, ondervoeding en ­infectieziektes. Covid-19 verergert de situatie.”

Thuisblijven is honger lijden

Begin juni verlengde de Afghaanse overheid de nationale lockdown met drie maanden. Thuisblijven is het devies. Maar dat betekent voor veel mensen honger lijden. Zij moeten elke dag opnieuw hun inkomen bij elkaar zoeken. Voor agrarische ­gemeenschappen is het moeilijk om aan kunstmest, zaad, pesticiden en voer te komen.

Naast de Afghaanse bevolking van 38 miljoen mensen, zijn er 1,5 tot 2,5 miljoen Kuchi’s. Een deel van hen is gevestigd, anderen blijven rondtrekken. Soms proberen ze werk te vinden voor wat extra inkomsten.

Op de arbeidsmarkt voor ongeschoolden is de concurrentie flink gegroeid. Door de coronacrisis kwamen in twee weken tijd meer dan 115.000 Afghanen terug uit Iran, meldde de Internationale Organisatie voor Migratie. Ook keerden er tienduizenden Afghanen uit Pakistan naar huis. Door deze instroom daalden de lonen in Kaboel. Sowieso is er minder werk door de crisis. De koopkracht van losse werkkrachten is vergeleken met half maart 18 procent gedaald en van de herders met 13 procent, zegt Samekto.

Nieuws krijgen de Kuchi’s vooral van bekenden te horen. Over Covid-19 zijn ze bijvoorbeeld voorgelicht door een Nederlandse organisatie. Dit Dutch Committee for Afghanistan (DCA) heeft meerdere projecten gericht op de Kuchi’s, die Ifad ­financiert. Deze dragen bij aan een gezonde en productieve veestapel. Via die bestaande netwerken kunnen de Afghaanse projectmanagers de Kuchi’s informeren.

De Kuchi-nomadengemeenschap krijgt uitleg over Covid-19. Iedereen houdt bewust afstand.Beeld FOTO Dutch Committee for Afghanistan

“We hebben posters gemaakt met illustraties over Covid-19, omdat de meeste Kuchi’s niet kunnen lezen. Ook verstrekken we hygiënepakketjes: handzeep, mondkapjes en handschoenen, zodat ze veilig zijn als ze bijvoorbeeld mensen uit de stad ontmoeten. Maar ook zodat kopers erop kunnen vertrouwen dat de producten van de Kuchi’s schoon zijn”, zegt Samekto.

De afgelopen dertig jaar heeft DCA ook een netwerk van diergezondheidswerkers opgezet. “Verspreid over heel Afghanistan zijn er inmiddels duizend veldklinieken waar ­professionals diergezondheidszorg verlenen en diagnoses stellen. Door de jaren heen rekruteert DCA ­kandidaten in de dorpen die in zes maanden tijd worden opgeleid tot semidierenarts. Als ‘veterinaire ­paraprofessionals’ keren zij terug naar hun gebied en openen een veldkliniek. Na een jaar ondersteuning zijn het zelfstandige ondernemingen. Het is een erg succesvol model, mede omdat dit op het platteland de enige veterinaire zorg is”, zegt Ab Emmerzaal van DCA.

Fonds voor herders en kleine boeren

Om kleine boeren, ­herders en vissers te ondersteunen tijdens de coronacrisis, heeft het ­Internationaal Fonds voor Agrarische Ontwikkeling (Ifad) in april een fonds opgezet: ­Rural Poor Stimulus Facility. Zelf stelt het VN-agentschap hier 40 miljoen dollar beschikbaar voor. Ifad hoopt nog eens 200 miljoen dollar te verzamelen bij lidstaten, fondsen en de private sector.

Kwetsbaar na de pandemie

Verder hebben vele honderden ­vrouwen de afgelopen jaren een karn gekregen, apparaten die met de hand worden bediend. Daarmee kunnen Kuchi’s de melk bewerken tot boter. Ook zijn er droogrekken verstrekt om curd te kunnen maken, gedroogde yoghurt. Dat levert allemaal meer geld op dan melk. “Nu de markten gesloten zijn, is het extra handig dat ze hun zuivelproducten langer kunnen bewaren”, zegt ­Samekto.

De coronabesmettingen nemen nog altijd toe in Afghanistan. Wat zijn de vooruitzichten voor de ­Kuchi’s? “De belangrijkste markten zijn heropend vorige week”, zegt ­Samekto. Dat zou de Kuchi’s enige verlichting moeten brengen. Ze ­kunnen hun goederen immers weer verkopen. “Maar levensmiddelen blijven voorlopig duur. Onze grote zorg is dat de Kuchi’s besluiten om hun productieve bezittingen te verkopen, zoals hun vee, om de crisis te doorstaan. Dat maakt ze kwetsbaar als de pandemie voorbij is.”

Lees ook:

Artsen Zonder Grenzen sluit kraamkliniek in Kabul na dodelijke aanval

Artsen zonder Grenzen (AzG) sluit de kraamkliniek in de Afghaanse hoofdstad Kabul na de bloedige aanval van midden mei. De kans is te groot dat er opnieuw een aanslag wordt gepleegd op deze kliniek als deze weer opengaat, laat de organisatie weten. Het is een ‘pijnlijk maar noodzakelijk besluit, aldus de hulporganisatie

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden