Investeringen

De gevreesde koopjesjacht door Chinese bedrijven blijft uit

De sleephopperzuiger Willem van Oranje in de scheepswerf van IHC in Kinderdijk. Het schip werd in gebruik genomen door baggerbedrijf Boskalis. Het kabinet hielp bij de redding van het bedrijf, mede omdat het vreesde dat het anders door een Chinees bedrijf zou worden gekocht. Beeld ANP
De sleephopperzuiger Willem van Oranje in de scheepswerf van IHC in Kinderdijk. Het schip werd in gebruik genomen door baggerbedrijf Boskalis. Het kabinet hielp bij de redding van het bedrijf, mede omdat het vreesde dat het anders door een Chinees bedrijf zou worden gekocht.Beeld ANP

Overnames door Chinese bedrijven liggen gevoelig in Europa. Maar inmiddels houdt China z’n geld wat meer op zak.

De angst onder politici dat China de pandemie zou gebruiken om allerlei verzwakte buitenlandse bedrijven op te kopen is ongegrond gebleken. De Chinese directe investeringen in Europa stonden vorig jaar op het laagste niveau in zeven jaar. Dat stellen het Amerikaanse onderzoeksbedrijf Rhodium Groep en een Duitse denktank, het Mercator Instituut voor China-studies.

Nu is het zo dat de buitenlandse investeringen überhaupt overal zijn teruggevallen door de pandemie. Maar de cijfers over de Chinese investeringen in Europa passen in de dalende trend van de laatste jaren. Sinds de piek van 2016 – 44 miljard euro – zijn die Chinese investeringen stapsgewijs teruggezakt naar 6,5 miljard euro vorig jaar. De onderzoekers kijken naar directe investeringen zoals bedrijfsovernames en initiatieven om een nieuwe fabriek neer te zetten.

Van het Chinese geld dat er wel kwam, ging ruim de helft naar Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Polen scoorde hoog door een grote overname van een logistiek bedrijf. De Benelux kreeg 3 procent van het totaal. Infrastructuur en ICT trekken de meeste investeringen aan.

Aan het begin van de coronacrisis, toen de beurs klappen kreeg en overheden haastig aan steunpakketten werkten, bestond in Den Haag en Brussel de angst dat China verzwakte Europese bedrijven zou opkopen. Ze vreesden een koopjesjacht. Maar dat valt dus mee.

null Beeld Sander Soewargana
Beeld Sander Soewargana

Kopers afwachtend

Wat meespeelt is dat de crisis opkopers afwachtend maakte. Verder zijn de Chinese regels enkele jaren geleden aangescherpt, toen de overheid zag dat te veel kapitaal naar het buitenland ging. Rijke Chinezen kochten toen hotels, entertainmentbedrijven en voetbalclubs op, niets was te gek.

Ook in de VS en in de EU is er iets veranderd. Er is meer aandacht gekomen voor de groeiende invloed van China als gevolg van overnames. In de politiek gaat de aandacht vooral uit naar belangrijke of innovatieve industrieën. Vorig jaar hielp het kabinet bijvoorbeeld het noodlijdende Nederlandse scheepsbouwbedrijf IHC van een faillissement te redden. Er waren zorgen dat een Chinees staatsbedrijf IHC met alle bedrijfskennis zou kunnen overnemen.

Maar ook een heel kleine Chinese overname kan gevoelig liggen. Neem DCI Joure, een Friese organisatie die controleert of nieuwe plezierjachten aan de Europese richtlijnen voldoen. Deze keuringsinstantie is volledig in Chinese handen gekomen. Eigenaar Noa Testing uit Shanghai is een grote dienstverlener op het gebied van inspectie en certificering.

Vrees voor weglekken vertrouwelijke kennis scheepsbouwers

Als scheepsbouwers hun zeevarende schepen laten keuren, moeten ze technisch met de billen bloot. De materialen, de lasverbindingen, tot het laatste schroefje moeten ze inzage geven in de bouw. Wat als die vertrouwelijke kennis van scheepsbouwers weglekt naar China? Brancheorganisatie Nederlandse Jachtbouw Industrie ontdekte vorige zomer via het handelsregister dat DCI eind 2019 was overgenomen en stelde haar leden voor de zekerheid op de hoogte.

Het ministerie van infrastructuur en waterstaat liet de Tweede Kamer weten dat overnames van keuringsinstanties niet vooraf getoetst hoeven te worden. Daarom was het kabinet niet op de hoogte van deze overname. We voldoen aan de regels en we doen gewoon ons werk, is de reactie van DCI Joure.

Lees ook:

Kabinet en investeerders redden Nederlandse scheepsbouwer IHC

Het kabinet, banken en een groep bedrijven grijpen in om het noodlijdende Nederlandse scheepsbouwbedrijf IHC van een faillissement te redden.

Zijn Chinese en Amerikaanse opkoopfirma’s op koopjesjacht in Nederland?

Politici vrezen een stortvloed aan buitenlandse overnames nu Nederlandse bedrijven wankelen door de coronacrisis. Is die belangstelling van overzeese investeringsfondsen al te merken?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden