Een afhaalbiertje in Londen, eind juni. In Engeland gingen de pubs begin juli weer open. Omdat cafés en restaurants in heel Europa gesloten waren, gaven Europeanen in april en mei veel minder geld uit dan normaal.

Europese Commissie

Coronacrisis raakt Europa keihard, maar herstel wordt zichtbaar

Een afhaalbiertje in Londen, eind juni. In Engeland gingen de pubs begin juli weer open. Omdat cafés en restaurants in heel Europa gesloten waren, gaven Europeanen in april en mei veel minder geld uit dan normaal.Beeld AFP

Het ergste lijkt voorbij, maar uitgewoed is de coronacrisis nog niet, meldt de Europese Commissie.

De coronacrisis heeft Europa harder geraakt dan eerder verwacht. Maar het dieptepunt lijkt voorbij. Het herstel begint zicht- en voelbaar te worden en zal in de tweede helft van dit jaar nog meer gestalte krijgen. Voorwaarde voor dat laatste is wel dat een tweede coronagolf, een faillissementsgolf en andersoortige malheur uitblijven. In 2021 zal er sprake zijn van forse economische groei, al zal die groei de krimp van 2020 niet helemaal goedmaken.

Deze verwachtingen sprak de Europese Commissie in haar jongste prognose voor de EU-landen die dinsdag is verschenen. De Commissie kijkt in die rapportage zowel terug als vooruit. Hoe hard de crisis Europa raakte blijkt uit die terugblik. Een paar voorbeelden: Europa draaide maar op 70 tot 75 procent van zijn capaciteit. Op het dieptepunt van de crisis lag de mobiliteit 45 procent lager dan voor de crisis.

Strengste lockdown, diepste crisis

In Frankrijk, Spanje en Italië, de landen die het hardst door de crisis werden geraakt en die de strengste lockdowns kenden, zette de detailhandel 30 procent minder om dan normaal. Dat is dan ook nog een gemiddelde: bij kleding- en leerwarenwinkels waren de omzetdalingen nog veel groter. Consumenten gaven veel minder geld uit dan voor de crisis, die niet elk Europees land even hard raakte. Nederland en Duitsland werden, mede door hun minder strenge afsluitingsmaatregelen, minder zwaar getroffen dan veel Zuid-Europese landen. De Commissie becijferde dat de krimp in Nederland over het hele jaar gemeten uitkomt op 6,8 procent. Historisch gezien is dat nog altijd een unicum. Voor 2021 wordt een groei van 4,2 procent verwacht. Dat percentage is dan weer lager dan het Europese gemiddelde.

Lichtpuntjes, nou ja: relatieve lichtpuntjes, waren en zijn er ook. Vooral door de enorme steunoperaties van overheden is de werkloosheid minder snel gestegen dan op grond van die forse krimp te verwachten was. De olieprijzen zijn hun dieptepunt ver voorbij, wat prettig is voor olieproducerende landen en voor oliemaatschappijen. Grote problemen bij de opslag van olie zijn er niet geweest (gevreesd werd voor een enorm olieoverschot op de wereldmarkt) en de aandelenkoersen zijn na een zeer forse daling in maart weer opgeveerd en inmiddels beland op niveaus die niet lijken te passen bij een megacrisis als deze. In de VS en Japan trekt de economie weer aan, het stroomverbruik stijgt weer en op de wegen is het weer veel drukker dan in eind maart en begin april.

Veel onzekerheden

In de toekomst kijkend, benadrukt de Europese Commissie dat er nog veel onzekerheden zijn. Komt er een tweede coronagolf, hoe groot zal die zijn en hoe reageren landen daarop? Onzeker is ook wat consumenten gaan doen. Omdat burgers niet naar het cafés, restaurants, voorstellingen en stadions konden, gaven ze in april en mei veel minder geld uit dan normaal. Wat gaan zij met dat gespaarde geld doen? Onzeker is ook wat er gaat gebeuren als de overheden hun huidige steunoperaties afbouwen of stopzetten. Komt er dan een faillissementsgolf? Een massaal beroep op werkloosheidsuitkeringen? En bij al die onzekerheden is er - je zou het bijna vergeten, maar de Europese Commissie doet dat niet – de aankomende brexit.

Lees ook:

De coronacrisis komt niet overal even hard binnen in Nederland. 

Vooral industriële gebieden aan de randen van het land zitten in een lastig parket.

Door corona eindigt het politieke seizoen met vraagtekens en onvoorspelbaarheden

Het politieke seizoen eindigt met vraagtekens en onvoorspelbaarheden. Door corona kwam alles op zijn kop te staan. Brengen de verkiezingsprogramma’s die nu geschreven worden radicale ommekeer?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden