CoronaArbeidsmarkt

Corona kost de arbeidsmarkt ruim 300.000 banen

Op het terras in Den Bosch.Beeld ANP

De coronacrisis kostte de arbeidsmarkt in april, mei en juni ruim 300.000 banen. Die daling doet twee jaar aan banengroei in één klap teniet.

De arbeidsmarkt krijgt harde klappen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS). Het bureau heeft gekeken naar de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal van dit jaar – coronatijd.

En die cijfers winden er geen doekjes om. De coronacrisis heeft flink huisgehouden op de arbeidsmarkt. Het aantal banen (voltijd en deeltijd) is in het tweede kwartaal van dit jaar met 322 duizend gedaald, in vergelijking met een kwartaal eerder. Die daling doet de banengroei van de afgelopen twee jaar in één klap teniet. 

Het ging vooral hard bij uitzendbureaus. Daar zijn in het tweede trimester 130 duizend banen verloren gegaan. Zo’n grote daling is nooit eerder voorgekomen. 

Niet enkel het gevolg van de coronacrisis

Dat juist in de uitzendbranche veel banen verloren zijn gegaan is geen grote verrassing. Economen en arbeidsdeskundigen deden die voorspelling al aan het begin van deze crisis. Het is voor werkgevers makkelijker om afscheid te nemen van flexibele arbeidskrachten. Om te voorkomen dat flexwerkers massaal op de stoep zouden staan, heeft de overheid hen wel meegenomen in de noodsteun.

Ook de banen bij andere groepen flexwerkers zoals oproep- en invalkrachten namen af, maar dat is niet enkel het gevolg van de coronacrisis. Het aantal flexibele arbeidskrachten daalt al sinds 2019. In het tweede kwartaal van dit jaar werd die trend door de economische gevolgen van het virus wel versneld. Het gaat vooral om banen van mensen die minder dan een half jaar in dienst zijn, het merendeel daarvan is tussen de 15 en 25 jaar oud. Vaak waren ze werkzaam als kelner of barpersoneel.  Maar er waren ook veel minder flexkrachten aan de slag als verkoopmedewerker in de detailhandel, als administratief medewerker, schoonmaker of keukenhulp.

Horeca, vervoer, cultuur en recreatie

Vakbond FNV is niet blij met de cijfers. Volgens vicevoorzitter Tuur Elzinga moeten vaste arbeidscontracten weer de norm worden. “Flexibele krachten zijn de eerste slachtoffers van de economische teruggang. De rechteloze positie van jongeren en anderen die in een waaier aan flexconstructies hun brood moeten verdienen maar geen enkele zekerheid hebben, moet worden aangepakt.” 

Maar niet alleen het aantal flexbanen neemt in rap tempo af. In de handel, het vervoer, de horeca en de zakelijke dienstverlening was de daling van het aantal werkplekken ook fors. Daar gingen 150.000 banen verloren. Opvallend: het aantal banen van zelfstandigen nam juist licht toe.

Door de crisis daalde ook het aantal gewerkte uren en het aantal openstaande vacatures. Zo is het aantal plekken om op te solliciteren in het tweede kwartaal met 26.000 afgenomen, een daling van 30 procent in vergelijking met de vacatures aan het begin van dit jaar. Vooral in de horeca-, vervoer-, cultuur- en recreatiesector nam het aantal openstaande vacatures af.

Het aantal werkloze stijgt

Dat het aantal openstaande vacatures afneemt, betekent niet dat er geen nieuwe vacatures bijkomen. Ook in het tweede kwartaal ontstonden er ruim 200.000 nieuwe vacatures, maar dat is wel het laagste aantal sinds eind 2015. 

Tegelijkertijd is het aantal werklozen in het tweede kwartaal gestegen van ruim 270 duizend naar bijna 350 duizend. Sinds 2003 is het aantal werklozen niet zo snel meer gestegen. Het CBS spreekt van werkloosheid bij mensen zonder betaald werk die hier recent naar hebben gezocht en direct beschikbaar zijn om aan de slag te gaan. 

De cijfers staan in schril contrast met de cijfers van eind vorig jaar en het begin van dit jaar. Toen nam het aantal banen nog toe en daalde het aantal werklozen. Ook het aantal vacatures bereikte eind vorig jaar nog een record van 286 duizend. De coronacrisis heeft van die cijfers maar weinig overgelaten.

Lees ook:

CBS: Aantal werklozen steeg nog nooit zo hard

Het aantal werklozen stijgt plotseling snel, ziet het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden