Koopgedrag

Consumenten trekken zich weinig aan van de inflatie en laten het geld rollen

Strandgangers op het terras van een strandtent.  Beeld ANP
Strandgangers op het terras van een strandtent.Beeld ANP

Ondanks hoge energiekosten en de inflatie geven Nederlanders veel geld uit. Aan de horeca, aan voedsel maar ook aan meubels en elektronica. Veel meer dan voor de coronacrisis.

Ingrid Weel

Hoewel consumenten de prijsstijgingen in hun portemonnee voelen, spenderen ze toch flink meer dan ze deden. In maart dit jaar gaven mensen 21 procent meer uit dan in dezelfde maand in 2019, blijkt uit de bestedingen van particuliere klanten van ABN Amro. Dat is gecorrigeerd voor inflatie; als de prijsstijgingen wél meetellen, dan nemen de bestedingen dus zelfs nog meer dan die 21 procent toe.

Vooral het bezoek aan bars en cafés is flink toegenomen. De horeca was begin dit jaar nog gesloten vanwege de coronapandemie, en toen de mensen eindelijk weer buitenshuis wat konden drinken, zaten de terrassen vol. Er werd in bars en cafés 17 procent meer uitgegeven dan in maart 2019. Ook de restaurants zagen een groei, maar wel minder. Daar stegen de bestedingen met 6 procent vergeleken met drie jaar geleden.

Dat komt ook doordat we nog steeds veel eten thuis laten bezorgen, iets waar we aan gewend zijn geraakt tijdens de coronapandemie. In maart 2022 gaven we 73 procent meer uit aan bestellingen dan in 2019. Mensen kopen ook nog steeds meer in supermarkten (+16 procent). Zijn we dan ook veel meer gaan eten dan in 2019? “In ieder geval meer luxe”, legt Gerarda Westerhuis, sectoreconoom retail en leisure bij ABN Amro, uit.

Gemak en gezond

Westerhuis: “Mensen gunnen zichzelf meer. Denk aan de opmars van speciaalbiertjes, die duurder zijn dan een gewoon pilsje. Ook in supermarkten zien we een trend naar meer luxe, gecombineerd met gemak en gezond, denk aan voorgesneden fruit en groente, verse afbakpizza’s, verse pasta. Deze producten zijn over het algemeen duurder.”

De grootste groei is te zien bij voedselspeciaalzaken. De verkoop ligt daar 26 procent hoger dan voor de coronacrisis. Wel vlakken de groeicijfers bij supermarkten en voedselspeciaalzaken af doordat consumenten ook weer meer naar de horeca gaan. Ook aan producten gaven consumenten nog behoorlijk veel uit. Aan elektronica werd 14 procent meer besteed, en kleding steeg met 6 procent ten opzichte van maart 2019.

Opvallende resultaten, aangezien het consumentenvertrouwen in maart diep was gezakt, naar het laagste punt in negen jaar. Hoe kan het dan dat mensen toch zoveel uitgeven? “Niet alle huishoudens voelen de gestegen energieprijzen omdat ze nog een contract tegen vaste tarieven hebben”, verklaart Westerhuis. Daarnaast wordt het spaargeld aangewend dat tijdens de coronapandemie is opgepot. Een andere belangrijke factor is de arbeidsmarktkrapte. Grote baanzekerheid geeft mensen relatief veel zelfvertrouwen om uitgaven te doen.

Minder naar bioscoop en museum

Bioscopen en musea waren minder in trek door het mooie weer in maart. Mensen gaan dan liever naar buitenactiviteiten, wat bleek uit het veelvuldige bezoek aan attractieparken en dierentuinen. Daar werd 25 procent meer aan besteed dan in maart 2019. Een mogelijk andere reden voor het lage aantal bezoekers in musea is toch nog de angst voor corona. Bovendien missen musea in Amsterdam de bezoekers uit Azië.

Vanwege het lage consumentenvertrouwen verwacht ABN Amro wel een daling in de bestedingen in de tweede helft van het jaar en in 2023.

I&O: Meeste Nederlanders nog geen last van inflatie

Zo’n drie op de tien Nederlanders hebben last van de gestegen prijzen. Dat meldt onderzoeksbureau I&O op basis van onderzoek onder bijna 1200 mensen, in opdracht van de NOS. De inflatie is sinds 1976 niet zo hoog geweest. Nederlanders met een lager inkomen worden daardoor het hardst getroffen.

Een kwart van de Nederlanders zegt door de hogere prijzen op de kleintjes te moeten letten. Nog eens 5 procent is door de inflatie in de financiële problemen terechtgekomen. Ruim vier op de tien Nederlanders zeggen niet zo veel last te hebben, maar letten wel wat beter op hun uitgaven.

De inkomenspositie heeft ook invloed op de kijk op de sancties tegen Rusland vanwege de oorlog in Oekraïne. Lagere inkomensgroepen vinden minder vaak dat die sancties moeten worden opgevoerd, ook als dat de Nederlandse economie schaadt. Toch is bijna de helft van de Nederlanders met een minimum- of beneden modaal inkomen daar voor. Onder mensen die meer dan twee keer modaal verdienen is dat aandeel 70 procent.

De meerderheid van de respondenten wil af van gas uit Rusland, zelfs als dat leidt tot hogere gasprijzen. Twee derde zegt dat Nederland als alternatief meer gas uit Groningen moet halen. Dat aandeel is de laatste maand fors gestegen. (ANP)

Lees ook:

Ondanks de versoepelingen trekken musea en theaters minder bezoekers. ‘We zien gewoon dat mensen angstig zijn’

Musea, theaters en poppodia worstelen na corona met de vraag: ‘hoe krijgen we ons publiek terug?’ Vooral ouderen en kwetsbare groepen blijven nog weg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden