Kwartaalcijfers

Bijzonder kwartaal voor Shell: hoge winst in oorlogstijd

null Beeld ANP
Beeld ANP

Hoge olie- en gasprijzen stuwden de omzet en winst van Shell. Maar het vertrek uit Rusland kost het concern veel geld.

Koos Schwartz

Een bijzonder eerste kwartaal heeft Shell achter de rug. Een kwartaal dat werd gedomineerd door de oorlog in Oekraïne - ‘eerst en vooral een menselijke tragedie’ volgens bestuursvoorzitter Ben van Beurden - en dat voor Shell twee gezichten had.

Aan de ene kant was er een afschrijving van 3,9 miljard euro, het gevolg van Shells besluit om zich uit Rusland terug te trekken. Shell zal onder meer afscheid nemen van het grote Sachalin-2-project in Oost-Siberië, van zijn belang in de pijpleiding Nord Stream 2, van zijn Russische tankstations en van zijn fabriek voor smeermiddelen.

Financiële aderlating

Mocht de verkoop van al die bezittingen meer opleveren dan Shell verwacht - volgens Van Beurden boekt Shell ‘goede voortgang’ met de verkoop - dan valt de schade lager uit dan die 3,9 miljard dollar. Maar als de opbrengst tegenvalt, valt de schade hoger uit. Vraag is ook nog wat de Russische regering zal doen als Shell kopers voor zijn Russische bezittingen heeft gevonden. Hoe dan ook: het vertrek uit Rusland betekent een financiële aderlating voor Shell.

Maar er was ook een andere kant. Mede door de oorlog in Oekraïne waren olie, gas, vloeibaar gas, maar ook producten als benzine en diesel in het eerste kwartaal duur. En als Shell en zijn aandeelhouders financieel gezien ergens bij gebaat zijn, dan zijn dat hoge prijzen voor olie en (vloeibaar) gas. Shells kwartaalwinst getuigde daarvan.

‘Sterke resultaten in roerige tijden’

Exclusief bijzondere posten, zoals die afschrijvingen op de Russische belangen, kwam die winst uit op 9,1 miljard dollar. Een bedrag dat zelfs voor Shell-begrippen erg hoog is en doet denken aan de jaren 2011 en 2012 toen het geld met emmers en bakken tegelijk bij olieconcerns binnenstroomde. Inclusief bijzondere posten kwam de nettowinst lager uit: 7,1 miljard dollar en 5 miljard als voorraadeffecten buiten beschouwing blijven. “Sterke resultaten in roerige tijden”, typeerden Van Beurden en Sinead Gorman, de nieuwe financieel directeur, die er op wezen dat de olie- en gasprijzen voor de oorlog ook al hoog waren en dat ook kostenbesparingen een rol speelden bij Shells hoge winst.

Die hoge olie- gas- en energieprijzen zijn voor veel mensen een probleem. “Pijnlijk en ingrijpend”, noemde Van Beurden de gevolgen van die hoge prijzen. Maar het is volgens hem vooral aan regeringen om iets aan die pijn te doen. Shell, zei hij, moet vooral doen wat het moet doen: meer en schonere energiebronnen leveren. Dat de Britse regering overweegt om extra belastingen in te voeren op de zeer hoge winsten van oliemaatschappijen, heeft Van Beurden voor kennisgeving aangenomen. “Dat is een zaak van de regering.”

Als de Europese Unie zou besluiten om olie uit Rusland te boycotten, levert dat Shell geen extra problemen op. Shell trekt zich al terug uit Rusland en loopt in die zin dus voor op Europa, zei Van Beurden. Mocht het tot een gasboycot komen, dan gaat Europa een lastige winter tegemoet, zei hij. Europa zou dan meer vloeibaar gas moeten kopen, maar dat zal niet genoeg zijn om het gat op te vullen dat ontstaat als de import uit Rusland wegvalt, zei hij. Nieuwe wind- en zonneparken kunnen dat gat ook deels opvullen, maar dan op de lange termijn. Shell maakte voor het eerst bekend hoeveel winst het haalde op zijn hernieuwbare energiebronnen. Dat was, exclusief bijzondere posten, 344 miljoen dollar.

Lees ook:

Chinese bedrijven nemen maar al te graag de aandelen over die Shell in Rusland achterlaat

Shell gaat zijn Russische belangen verkopen. Chinese bedrijven zouden weleens de kopers kunnen zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden