Radicaal omdenken

Bedrijven hebben ruimtegebrek: dan maar in de woonwijk?

Bedrijventerrein de Spaanse polder in Rotterdam. Beeld ANP

Bedrijventerreinen kampen met een ruimtegebrek. Tijd voor bedrijven én gemeenten om radicaal om te denken, stelt adviseur Jasper Beekmans.

Het is een probleem dat in steeds meer gemeenten de kop opsteekt: een flink tekort aan geschikte bedrijventerreinen. “In Rotterdam en Den Haag begint het te knellen. In Amsterdam kan het tekort aan bedrijfsgrond de komende twintig jaar oplopen tot 100 hectare en in Utrecht is de komende tien jaar al behoefte aan 200 hectare. Ook op plekken buiten de Randstad zoals in Eindhoven, Breda en Westland slinkt het aanbod”, zegt Jasper Beekmans van adviesbureau Stec Groep dat onderzoek deed naar het ruimtegebrek.

Volgens Beekmans zit er niets anders op dan slimmer om te gaan met de bestaande ruimte. En dat kan volgens hem alleen door radicaal anders te denken. “Een eerste stap zou zijn om te kijken naar de opties voor dubbel ruimtegebruik”, zegt hij doelend op initiatieven als woningen of een parkeerplaats op het dak, zoals op het distributiecentrum van supermarktketen Jumbo in Woerden. Ook op bestaande zonneweides – stukken grond waarop zonnepanelen worden geplaatst – valt volgens de adviseur bedrijfsruimte te winnen. “Plaats de zonnepanelen niet op duurbetaalde grond maar op het dak van een grote bedrijfsruimte. Als je daken gebruikt voor voorzieningen, dan scheelt dat ruimte op de grond.”

Meer bedrijven tussen woningen 

Dan zijn er volgens de adviseur nog de bedrijven die nu op een bedrijventerrein staan terwijl ze net zo goed in een woongebied zouden passen. “We kunnen de economie en waar we wonen best wat vaker mengen. Dat probeert de gemeente Amsterdam in Amsterdam Noord en Sloterdijk en dat biedt perspectief”, zegt Beekmans. Hij doelt daarmee op kleinschalige bedrijven en kantoren. “Ik snap ook wel dat een afvalverwerker en een transportbedrijf niet lekker mengen in een woongebied. Voor die bedrijven kun je dan de industrieterreinen bewaren.”

Wie gaat ervoor zorgen dat bedrijven akkoord gaan met een verhuizing of een garage op het dak? Beekmans: “Daarin zouden gemeenten het voortouw moeten nemen door bedrijven te faciliteren en over de verschillende opties te informeren.” Om dat goed te kunnen doen moeten gemeenten veel intensiever contact onderhouden met de bedrijven in hun gebied. “De gemeente moeten vaker op de koffie bij bedrijven om vroegtijdig te kunnen zoeken naar een toekomstbestendige werkplek die ook voordelig is voor de gemeente zelf. Het zou andersom ook goed zijn als bedrijven eerder met de gemeenten in gesprek gaan over wat voor plek ze nodig hebben.” Volgens Beekmans moet dat gesprek zo vroeg mogelijk worden gevoerd. “Als ze pas gaan praten als het bedrijf al uit zijn voegen barst, dan is er geen tijd meer over voor creatieve brainstormsessies en alternatieve oplossingen", zegt hij. 

Verdeel bedrijventerreinen over de regio 

Verder zouden gemeenten volgens de adviseur beter kunnen samenwerken. “Als gemeenten in een regio samen kijken naar het aanbod en de behoefte van verschillende soorten bedrijventerreinen dan hoeft niet iedere gemeente een plek te hebben voor grootschalige industrie, transport of kleinschalige bedrijvigheid. Dan kun je die verschillende bedrijventerreinen over de regio verdelen, zonder een van deze vormen van bedrijvigheid te verliezen. Tot nu toe hebben gemeenten vooral samen gewerkt als het gaat om het aanpakken van leegstaande gebouwen.”

Het tekort aan bedrijfsruimte komt niet uit de lucht vallen. De oorzaak is volgens Beekmans drieledig. “Het is een combinatie van de opleving van grootschalige bedrijvigheid, waarvan eerder werd gedacht dat het zich naar lagelonenlanden zou verplaatsen. Daarnaast helpt het niet mee dat veel gemeenten bedrijfspanden juist hebben omgebouwd tot woningen of hebben gesloopt omdat er tijdens de crisis veel bedrijfspanden leeg kwamen te staan. En dan is het ook nog zo dat er steeds meer woningen worden gebouwd op plekken die in eerste instantie bedoeld waren voor bedrijven”, aldus Beekmans. 

Lees ook: 

Een industrieterrein is misschien saai, maar wel heel belangrijk voor de economie

Industrieterreinen mogen dan het imago hebben dat ze saai zijn, ze zijn een belangrijke motor voor de Nederlandse economie. Het aantal ondernemingen dat er gevestigd is, blijft groeien. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden