AnalyseNoodplan

Bedrijven hebben geld nodig, en dat moet heel snel

Ministers Wouter Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid), Wopke Hoekstra (Financiën) en Eric Wiebes (Economische Zaken) dinsdagavond tijden de persconferentie.Beeld EPA

Het kabinet trekt tientallen miljarden uit voor bedrijven en hoopt dat het geld op tijd komt.

Met een ongekend groot ‘noodpakket’ gaat het kabinet de economische gevolgen van de coronacrisis te lijf. De komende drie maanden kost dat naar schatting 10 tot 20 miljard, zei minister van financiën Wopke Hoekstra dinsdagavond. “Er is geen beperking, we doen wat nodig is.” Het kabinet wil bedrijven helpen en onzekerheid bij werknemers tegengaan. Ondernemers kunnen makkelijker lenen bij banken en krijgen hulp bij het doorbetalen van de lonen. Ook voor zelfstandigen komt er inkomenssteun.

Gaat dit ver genoeg? Bij veel bedrijven valt acuut de inkomstenstroom stil en raakt de kas leeg, terwijl aan het einde van de maand de salarissen moeten worden betaald en de huur moet worden voldaan. KLM houdt een groot deel van de vliegtuigen aan de grond omdat de vraag naar tickets is weggevallen, de bloemensector zit met onverkoopbare oogst en ook bijvoorbeeld restaurants en café’s hebben nauwelijks omzet. Het gebeurt in deze coronacrisis allemaal bijna van de ene op de andere dag.

De miljardensteun roept herinneringen op aan de vorige terugval in de economie, maar die had een ander karakter dan de coronacrisis. De oorzaak van de kredietcrisis van 2008 zat in het hart van de economie, bij de banken. Nu ligt de oorzaak bij de volksgezondheid. Twaalf jaar geleden kwamen de problemen veel geleidelijker. Nu is het werk in veel sectoren met een schok stilgevallen. In maart 2009 rapporteerde het Centraal Bureau voor de Statistiek een daling van de productie in de industrie met 12 procent ten opzichte van een jaar eerder. Economen houden er rekening mee dat de val nu dieper wordt.

Website overbelast

De afgelopen dagen meldden al 78.000 bedrijven zich bij het ministerie van sociale zaken voor subsidie om een deel van de werknemers korter te laten werken. De website van het ministerie raakte overbelast. Banken laten weten dat het storm loopt bij het aanvragen van liquiditeitssteun. Ondernemers kunnen daarvoor bij hun bank aankloppen en die kan de overheid vragen garant te staan voor de leningen. Zondag werden de mogelijkheden hiervoor al uitgebreid.

Het economische dal is diep de komende maanden, maar het kabinet hoopt dat de malaise dit keer van kortere duur is dan bij de vorige crisis. Wopke Hoekstra, minister van financiën, zei eerder: “Het is van belang om de scherpe dip, die op enig moment weer klaar is, door te komen.” Alles is erop gericht de economie intact te houden. Bedrijven moeten zodanig worden gevoed met geld alsof er niks aan de hand is. Dat gaat lukken als het optimistische scenario van het kabinet waarheid wordt en bedrijven over een paar maanden de productie weer op kunnen pakken. De maatregelen die het kabinet neemt, gelden voor drie maanden. Als het nodig is, komt er verlenging.

Het kabinet beseft dat hulp snel nodig is. Bij Economische Zaken komt een ‘noodloket’, waar ondernemers 4000 euro kunnen halen bij acute problemen. Er komt een gloednieuwe regeling voor het aanvragen van werktijdverkorting. Dan neemt de overheid 90 procent over van de loonkosten, zodat bedrijven mensen niet hoeven te ontslaan. Deze regeling is ruimer dan de gangbare voorziening die maximaal 75 procent van de kosten vergoedt en is er ook voor werknemers met tijdelijke contracten. De nieuwe regeling moet nog vorm krijgen, maar zou als hij er eenmaal is bedrijven wel sneller uit de brand moeten helpen.

Tempo is in deze crisis net zo belangrijk als het geld zelf. De enorme stroom aanvragen van hulp moet door ambtenaren op de ministeries van sociale en economische zaken worden verwerkt. Voor ondernemingen met voldoende reserves is wat het kabinet doet waarschijnlijk genoeg. Voor bedrijven die de afgelopen jaren net het hoofd boven water hielden en de bodem van de kas zien, breken spannende weken aan.

Lees ook:

Tientallen miljarden voor de economie: een ongekend noodplan voor een ongekende situatie

Het kabinet trekt tien tot twintig miljard euro uit om de ergste economische nood te leningen. Of zonodig meer. Een overzicht van de maatregelen.

Volg het laatste nieuws in via ons liveblog.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden