Handelsoorlog

Australië verscheurt afspraken over de nieuwe zijderoute, China dreigt met tegenmaatregelen

De Australische minister van buitenlandse zaken, Marise Payne, schrapt de plannen met China.   Beeld Getty Images
De Australische minister van buitenlandse zaken, Marise Payne, schrapt de plannen met China.Beeld Getty Images

China dreigt met tegenmaatregelen na het opzeggen van afspraken over de nieuwe zijderoute. De handelsspanningen tussen beide landen lopen op.

Twee jaar geleden waren de verhoudingen tussen China en Australië nog goed genoeg om elkaar mooie beloftes te doen over de Nieuwe Zijderoute – dat internationale netwerk van spoorlijnen en zeehavens waarmee China op allerlei continenten voet aan de grond heeft gekregen. Woensdag zette de nationale overheid van Australië een streep door de plannen die deelstaat Victoria en China onderling hadden gemaakt.

Victoria zou dat strategische biljoenenproject van China gaan promoten, en Chinese bedrijven konden gaan meebouwen aan de infrastructuur rondom Melbourne. Maar volgens minister van buitenlandse zaken Marise Payne zijn die plannen niet in lijn met het nationale veiligheidsbeleid. En daarom worden ze geschrapt.

China ziet dat als een ‘onredelijke provocatie’. Het onderlinge vertrouwen is beschaamd, zegt woordvoerder Wang Wenbin, en hij verwijt Australië een ‘koude-oorlog-mentaliteit’. “Maak de onderlinge relaties niet nog slechter”, zei Wang, “want we hebben al serieuze problemen”. Voor China is het zogenoemde Belt en Road Initiatief een prestigieus project.

Nationale overheid

Sinds december vorig jaar moeten Australische deelstaten, lokale overheden en universiteiten hun internationale afspraken melden bij het ministerie van buitenlandse zaken. Dat zijn er meer dan duizend gebleken. Geschrapt worden nu de overeenkomsten tussen Victoria enerzijds en Iran, Syrië en China anderzijds. Deelstaat Victoria had die eigenhandig gesloten. Door nieuwe wetgeving kan de nationale overheid nu ingrijpen.

De minister van defensie wijst daarbij op de cyberaanvallen door China en de toenemende militaire dreiging van de opkomende supermacht. Hij zegt dat China de verdragen voor propaganda gebruikt. Eerder besloot Australië apparatuur van Huawei te boycotten, tot ongenoegen van China.

De afspraken over de Zijderoute gingen niet alleen over de aanleg van nieuwe infrastructuur, maar ook over het uitwisselen van kennis, en samenwerkingen op het gebied van biotechnologie en hoogwaardige productiemethoden. Verder wilden Victoria en China de onderlinge handel stimuleren.

Op zoek naar nieuwe klanten

China overweegt nu tegenmaatregelen te nemen, en dat zou niet voor het eerst zijn. Toen Australië vorig jaar opriep tot een onderzoek naar de herkomst van het coronavirus, blokkeerde China de invoer van Australische steenkolen, rundvlees, wijn en kreeft. Op Australische gerst heeft China een invoerbelasting van 80 procent ingesteld. Australische boeren konden op zoek naar nieuwe klanten.

Voor Australië is China de belangrijkste buitenlandse markt. Er staat dus wel wat op het spel. Het scheelt voor Australië dat Chinese staalfabrieken niet zonder ijzererts uit Australië kunnen. Dankzij die ijzererts kwam de Australische export naar China vorig jaar slechts 2 procent lager uit dan in 2019.

Lees ook:

Hoe een Chinese visvoerfabriek in Gambia schade veroorzaakt

Wereldwijd investeert China langs een nieuwe Zijderoute om grondstoffen en handelsroutes veilig te stellen. Zoals in Gambia, waar het visfabrieken bouwt voor zijn kweekvis. De ecologische gevolgen zijn enorm.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden