null Beeld

Personeelstekort

Arbeidsmigranten van buiten de EU? De Franse horeca zit er niet op te wachten

Veel Europese landen kampen met een groot personeelstekort. Wat zijn de oplossingen? Trouw bekijkt het in een paar Europese landen. Vandaag: Frankrijk.

Kleis Jager

“Waar moet ik ze laten?”, vraagt Hocine Moudoud. “In de kelder soms?” Moudoud (50) is eigenaar van de Bistro du Jardin in hartje Parijs, vlak bij winkelcentrum Forum des Halles. Hij kan kort zijn over de inspanningen van de Union des métiers et des industries de l’hôtellerie (Umih), de bond voor horeca-werkgevers, om vacatures deels te laten vervullen door Tunesiërs. De werkgeversbond onderhandelt met het Aneti, het arbeidsbureau in Tunesië, er is alleen nog geen akkoord getekend.

Voor Moudoud is het geen oplossing. Want net zoals in de landbouw al heel lang gebruikelijk is, zouden de werkgevers dan verantwoordelijk zijn voor de huisvesting. “Als je behalve het loon en de sociale lasten ook nog de huur van werknemers in deze dure regio moet betalen, dan kun je wel ophouden”, zegt de bistro-eigenaar.

Volgens de Umih komt de Franse horeca met het hoogseizoen in zicht nu tussen de 250.000 en 300.000 mensen tekort. Een enorm aantal. Sommige zaken zouden gedwongen worden een paar dagen per week te sluiten. Sommige restaurants schrappen de lunch of het diner of overwegen dat te doen.

Het loont niet

Dat is heel beroerd, beaamt Moudoud, die zelf ‘gelukkig op dit moment’ geen personeelsproblemen heeft. “De kern van de zaak is dat het in Frankrijk te weinig loont om de handen uit de mouwen te steken”, denkt hij. “Wie thuisblijft, heeft bijna net zo veel te besteden. Zo leren mensen af om te werken voor hun centen. Toen ik dertig jaar geleden in dit vak begon, was dat echt nog niet zo.”

Daar is Arnold Essener, bedrijfsleider van de naburige brasserie Au père tranquille, het helemaal mee eens. “Je krijgt mensen met geen stok aan het werk. Wij hebben twaalf mensen in de bediening nodig, maar we moeten het doen met acht. Je kunt op je hoofd gaan staan, maar we krijgen ze niet.” Essener (28) heeft wel oren naar seizoenswerkers. “Ik zou het uitstekend vinden, maar ik moet toegeven dat ik ook geen oplossing heb voor de huisvesting.”

De personeelsproblemen in de horeca zijn niet van vandaag of gisteren. In 2019 telde de sector al 150.000 vacatures. Na de coronacrisis bleek dat nog erger. Veel werknemers gebruikten de lockdown om zich om te scholen, of men besloot eenvoudig dat het genoeg was. Zo zag Essener een paar medewerkers naar ‘het zuiden’ vertrekken. “Die gooiden het roer helemaal om.”

7,3 procent is werkloos

De werkloosheid daalt in Frankrijk, dat lange tijd een van de slechtste leerlingen in de EU-klas was op het gebied van werkgelegenheid. In het eerste kwartaal van dit jaar waren 2,2 miljoen Fransen op zoek naar werk, 7,3 procent van de beroepsbevolking. Het is het laagste niveau sinds 2008. De horeca voert het rijtje van sectoren die onder spanning staan aan, gevolgd door de bouw en de zorg.

Werken in de horeca is synoniem met tijden die moeilijk te combineren zijn met een privéleven. Voor een beloning die overeenkomt met het minimumloon, dat in Frankrijk op dit moment is vastgesteld op 1304,64 euro netto per maand. Begin dit jaar gingen de lonen omhoog, gemiddeld met 16 procent. Voor 39 uur per week geldt nu een minimum van 1472 euro.

Vincent Sitz, eigenaar van het restaurant Baltard au Louvre in Parijs. Beeld Steven Wassenaar
Vincent Sitz, eigenaar van het restaurant Baltard au Louvre in Parijs.Beeld Steven Wassenaar

“Geld is niet het enige”, zegt Vincent Sitz, die iets verderop eigenaar is van restaurant Baltard au Louvre. Sitz (51) vindt dat de sector zichzelf ter discussie moet stellen. “We moeten ons meer voor ons personeel gaan interesseren. Dat betekent bijvoorbeeld meedenken over werktijden en de autoritaire managementstijl aanpassen. Hard schreeuwen naar ondergeschikten in de keuken is nu nog vaak de norm.”

Ook belangrijk: de kwaliteit van het werk verbeteren. “Je moet mensen leren dat serveren meer is dan een dienblad neerzetten. Iemand moet ook gasten ontvangen en iets over wijn kunnen vertellen.” Sitz, die ook actief is voor de tweede horeca-werkgeversbond GNI (Groupement national des indépendants hôtellerie-restauration), ziet niets in het Tunesië-plan. “We kunnen ze geen onderdak bieden, om te beginnen. En er gebeurt zo niets met het structurele probleem. We moeten aantrekkelijker worden.”

Lees ook:

Werknemers zijn door de krappe arbeidsmarkt gewilder dan ooit

De onderhandelingspositie van werkenden verbetert hard in deze ongekend krappe arbeidsmarkt. Flexwerkers hebben vaker uitzicht op een vast contract dan een jaar geleden, blijkt uit cijfers van het CBS en TNO.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden