Machtsmisbruik

Apple krijgt Franse boete van 1,1 miljard euro

Apple moet in Frankrijk een boete betalen van 1,1 miljard euro. De Franse toezichthouder voor concurrentie verwijt het Amerikaanse technologieconcern onder meer kartelvorming. 

Het is de grootste kartelboete die de Autorité de la Concurrence ooit heeft opgelegd. Apple heeft ook misbruik gemaakt van de economische afhankelijkheid van z’n onafhankelijke distributeurs, de winkels die Apple-producten aanbieden als een zogenoemde ‘premium reseller’.

Een daarvan, eBizcuss, diende in 2012 een klacht in en daardoor kwam de zaak aan het rollen. Voor het onderzoek deed de toezichthouder in 2013 invallen in het Franse hoofdkantoor van Apple en bij enkele tussenhandelaren. De zaak duurde zo lang omdat Apple de rechtmatigheid daarvan aanvocht. De Franse rechter gaf de toezichthouder uiteindelijk gelijk.

Ook twee groothandels, Tech Data en Ingram Micro, krijgen boetes wegens deelname aan het kartel, opgeteld 139 miljoen euro. De zaak draait onder meer om iPads, en betreft de periode 2005-2013.

Praktijken van ruim een decennium geleden

Apple noemt de boete ‘ontmoedigend’ en zegt in een reactie dat z’n investeringen en innovaties voor 240.000 banen in het land zorgen. Bovendien gaat de zaak volgens Apple over praktijken van ruim een decennium geleden. Ook voor andere bedrijven in Frankrijk zal deze uitspraak gevolgen hebben, waarschuwt Apple.

Volgens de Franse toezichthouder was de consument uiteindelijk de dupe van de verkooppraktijken. “Apple en zijn groothandelaren besloten om niet te concurreren en te voorkomen dat andere distributeurs zouden concurreren”, zegt voorzitter Isabelle de Silva namens de Franse toezichthouder. Tech Data en Ingram Micro kregen van Apple precies te horen aan welke afnemer ze hoeveel producten mochten leveren.

Deze afnemers waren afhankelijk van het aanbod van Apple en dat maakte ze kwetsbaar. De waakhond ontdekte dat Apple hiervan misbruik maakte. Bij de lancering van een nieuw product kregen deze Apple Premium Resellers onvoldoende voorraad, waardoor ze bestellingen moesten annuleren. De eigen winkels van Apple kregen wel voldoende voorraad.

Verder konden de onafhankelijke winkels de Apple-producten niet ongestraft tegen een lagere prijs verkopen. Hierdoor zag de consument in alle winkels dezelfde prijzen. Het is verboden dat een producent de concurrentie ondermijnt tussen afnemers, meldt de toezichthouder. Ook is het niet toegestaan om vaste consumentenprijzen af te spreken met distributeurs. Verder mag een leverancier externe verkopers niet benadelen ten opzichte van het eigen distributienetwerk.

Prestaties opzettelijk verslechterd

Vorige maand kreeg Apple ook al een boete in Frankrijk. Die bedroeg 25 miljoen euro en kwam van een toezichthouder die consumenten beschermt. De reden was dat Apple de prestaties van oudere iPhones opzettelijk had verslechterd. Door een software-update gingen de apparaatjes trager werken.

Volgens Apple was dit opzettelijk: het bedrijf wilde voorkomen dat de toestellen zomaar zouden uitvallen door een verouderde accu. Maar klanten wisten van niets. Door de maatregel van Apple waren klanten sneller geneigd om een nieuwe smartphone te kopen. In plaats daarvan hadden ze evengoed de accu kunnen vervangen.

De verhoudingen waren al stroef tussen Frankrijk en het Amerikaanse technologiehart Silicon Valley. Begin dit jaar zetten de Verenigde Staten Frankrijk onder druk om een belasting voor technologiebedrijven uit te stellen. Onder aanvoering van president Donald Trump dreigden de VS met tegenmaatregelen, zoals invoerheffingen op Franse kaas en wijn. Frankrijk ging overstag.

Lees ook:

Consumentenwaakhond onderzoekt machtsmisbruik Apple
Apple ligt vaker onder vuur. Zo deed Autoriteit Consument en Markt (ACM) onderzoek naar het machtsmisbruik van techbedrijf Apple in de App Store. Het aanschaffen van apps buiten de App Store om is op de iPhone namelijk niet mogelijk, waardoor app-aanbieders zijn overgeleverd aan de voorwaarden die Apple stelt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden