Zwerfafval

Zwerfinator Dirk Groot: ‘Nu de knijpflesjes en kartonnen sap- en zuivelpakken nog’

Zwerfinator Dirk Groot Beeld Patrick Post
Zwerfinator Dirk GrootBeeld Patrick Post

Milieuorganisaties vieren de invoering van statiegeld op blikjes als een overwinning. ‘Onze zakken zullen minder zwaar zijn’, voorspelt Zwerfinator Dirk Groot. 

“Fantastisch nieuws”, noemt zwerfafvalraper Dirk Groot de aankondiging dat het kabinet statiegeld invoert op blikjes. "Het kon ook niet anders, maar dit komt eerder dan voorspeld. We hebben ervoor gestreden en Stientje (staatssecretaris Van Veldhoven, red.) heeft er nu een klap op gegeven.”

Daarmee zet de staatssecretaris een punt achter een discussie “die onnodig lang heeft geduurd”, zegt Rob Buurman van Recycling Netwerk. “Een paar jaar geleden leek het nog muurvast te zitten. Dit gaan we vieren.” 

“Onze zakken zullen minder zwaar zijn”, voorspelt Zwerfinator Groot. “Nu nog statiegeld op de verpakkingen voor sap en zuivel, zoals Duitsland vorige week heeft aangekondigd. Want wat doet de klant die kan kiezen tussen een flesje, een blikje of een kartonnen pak, dat goedkoper is omdat er geen statiegeld op zit? Water zit nu al steeds vaker in karton.” 

Tussen wal en schip

Er blijft altijd wat te wensen over, zegt ook Buurman. “De knijpzakjes vallen tussen wal en schip. En die worden steeds populairder. Maar dat doet geen afbreuk aan deze overwinning.”

“Doorstatiegeld voorkomen we jaarlijks honderd miljoen flesjes en blikjes die als zwerfafval op straat, in parken en rivieren terechtkomen”, reageert de Plastic Soup Surfer. De organisatie prijst ‘Stientjes slimmigheid’. De staatssecretaris van milieu heeft de statiegelddiscussie vlot getrokken door de flesjes los te koppelen van de blikjes en het resultaat - minder zwerfafval - centraal te stellen. 

Van Veldhoven volgde daarin de ‘petitiemotie’ van bioloog Merijn Tinga, stelt de organisatie trots. Hij bood zijn motie, om binnen drie jaar de hoeveelheid plastic zwerfflesjes met 90 procent te verminderen, begin 2017 aan, nadat hij 55.000 handtekeningen had verzameld door op een surfplank van plastic flesjes de Noordzee over te steken. Van Veldhoven stelde het doel bij naar 70 procent, en besloot met ingang van 1 juli 2021 statiegeld op kleine plastic flesjes te gaan heffen toen duidelijk werd dat de  verpakkingsindustrie dat percentage niet zou halen. Met hetzelfde argument volgt nu het statiegeld op blikjes.

‘Er moet nog een en ander worden opgetuigd’

Dat het nog bijna twee jaar duurt voor het zover is, is begrijpelijk, zeggen zowel Groot als Buurman. “Er moet nog een en ander worden opgetuigd. Ik weet hoe groot de stroom is”, lacht Groot. “Interessant dat de invoering op 31 december 2022 staat”, constateert Buurman. Van Veldhoven zei vorig jaar al dat statiegeld op blikjes in 2022 zou worden ingevoerd als de industrie de doelstelling niet zou halen. 

“We moeten nu kijken of de supermarkten gaan meewerken”, zegt Buurman. Die hebben zich het felst tegen statiegeld op blikjes verzet, weet Groot. “Maar zij moeten dit ook uitvoeren. De verpakkingsindustrie had het al opgegeven. Rond plastic flesjes is nog wel een campagne opgezet, maar de laatste jaren is er niets meer rond zwerfafval georganiseerd. Dat vind ik wel opzienbarend.”

De industrie gaat nu keihard aan het werk om er een goed werkend systeem van te maken, denkt directeur Helene van Zutphen van Nederland Schoon. “Statiegeld gaat zeker werken als oplossing voor flesjes en blikjes, maar niet voor het hele zwerfafvalprobleem. Papier is nog steeds de grootste factor. Alleen als we het samen doen, lossen we dat op. Maar ook dat gaat ons lukken.” 

Lees ook:

Ook blikjes krijgen nu echt statiegeld. ‘Er is geen realistisch alternatief gebleken’

Na twintig jaar politiek gesteggel heeft staatssecretaris Stientje van Veldhoven (milieu) de knoop doorgehakt: blikjes krijgen 15 cent statiegeld, vanaf 31 december 2022.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden