Natuurdagboek

Zoals bijen elkaar de weg wijzen met hun draaikontjes, trommelen wespen subtiel op elkaars kop

Hoornaars op een appel. Beeld Koos Dijksterhuis

Lezer Rob Stoeckart stuurde foto's van hoornaars. Hij zag ze valappels uithollen en hij zag ze elkaar met hun voorpoten bij de kop pakken, betasten en besnuffelen. Waarom doen ze dat?

Hoornaars zijn groepsdieren, ze leven met honderden familieleden in een nest. Daarvandaan zwerven ze rond om voedsel te halen voor hun larven en hun koningin. Ze maken andere insecten soldaat maar versmaden blijkbaar ook een appel niet.

In mijn kindertijd hadden we twee grote en drie kleine appelbomen in de tuin. Ik werd wel eens uit appels rapen gestuurd. En raapte soms ook op vrijwillige basis een appel om, hetzij op te eten (als-ie rijp en onaangetast was), hetzij om naar vijandelijke buurtvriendjes te gooien (als-ie bruin en verrot was). Het rapen van appels diende voorzichtig te gebeuren, want haastige spoed kon tot een wespensteek leiden. De valappels zaten vol wespen, die de appel uitholden. Ze knaagden het vruchtvlees op, terwijl ze de schil onaangeroerd lieten.

Draaikontjes

Hoornaars hebben die lekkernij kennelijk ook in de gaten. Op appelmoes, appelsap en appeltaart heb ik ze nog nooit gezien, en ik hoop maar dat ze die drie niet ontdekken, want dan zullen zoetekauwende mensen ze nog meer verwensen en vergiftigen. Dat betasten en omhelzen van wespen wordt door insectenkenners drummen genoemd.

Toevallig publiceerden afgelopen lente Amerikaanse biologen een onderzoek waaruit bleek dat wespen elkaar met dat gedrum niet alleen begroeten en keuren (heeft ze wel onze nestgeur, is het geen vijand of parasiet?), maar dat wespen elkaar er ook mee vertellen of en waar ze iets eetbaars weten te vinden. Zoals bijen elkaar de weg wijzen met hun draaikontjes en mieren met een geurtje, doen wespen dat met subtiel getrommel op elkaars kop.

En wie weet zijn er nog meer redenen om elkaar te omhelzen en betasten. Misschien hoort het wel bij het paringsritueel dat in de nazomer plaatsvindt.

Iedere dag verwondert Koos Dijksterhuis zich over iets dat groeit of bloeit. Eerdere afleveringen vind je in het dossier Natuurdagboek .

Lees ook

Bij thuiskomst na vakantie ontdekte Wim Boevink een wespennest in huis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden