Caribisch gebied

Zestien miljoen voor natuurherstel Bonaire, Saba en Sint Eustatius

Het eiland Saba.Beeld ANP

Nederland investeert in behoud van de soortenrijkdom in Caribisch Nederland. Minister Carola Schouten (landbouw en natuur) stuurt een natuurherstelplan naar de Tweede Kamer.

Het kabinet trekt 16 miljoen uit voor natuurherstel op Bonaire, Saba en Sint Eustatius. Negen miljoen daarvan is een structurele bijdrage voor natuurherstel, de overige zeven miljoen is een eenmalige bijdrage voor het herstel van het koraal. Het Wereld Natuurfonds vindt de eenmalige zeven miljoen teleurstellend en ziet liever een structurele bijdrage voor het koraal.

De Tweede Kamer had minister Schouten gevraagd om een reddingsplan voor het rif, omdat de kwaliteit hard terugloopt. Het koraal van de drie eilanden, die samen Caribisch Nederland vormen, geldt in de regio nog steeds als het meest waardevolle. Jaarlijks trekken duizenden toeristen naar Bonaire om er te duiken. Maar zonder ingrijpen zal het rif steeds verder aftakelen.

In een overheidsrapport werd de toestand van de ecosystemen en de soorten planten en dieren op de eilanden vorig jaar beoordeeld als ‘matig tot zeer ongunstig’. Caribisch Nederland voldoet bij lange na niet aan de doelen van het VN-verdrag voor behoud van biodiversiteit, dat tien jaar geleden door Nederland is getekend. 

Biodiversiteitsverdrag

Volgend jaar wordt onderhandeld over een nieuw internationaal biodiversiteitsverdrag. Die VN-conferentie zou dit najaar in de Chinese stad Kunming worden gehouden, maar werd uitgesteld door de corona-crisis. Een nieuwe datum is er nog niet.

Caribisch Nederland geldt als een hotspot voor biodiversiteit. De drie eilanden zijn rijk aan belangrijke soorten dieren en planten. Maar alleen al op Bonaire lopen 35.000 geiten en honderden ezels vrij rond, die de natuur op het eiland kaalvreten. Daardoor ontstaat erosie. Zand en voedingsstoffen spoelen in zee, waardoor de waterkwaliteit bij het koraal ernstig wordt aangetast. Voor 2030 moet de vervuiling zijn opgelost, staat in een milieuplan dat in samenspraak met de eilandbesturen is opgesteld. Ook op Saba en Sint Eustatius zijn er flinke problemen door loslopende geiten.

In het plan staat dat binnen tien jaar ‘alle wilde grazers’ (geiten, ezels, varkens) op de eilanden moeten zijn geslacht of bij boeren achter hekken zijn opgesloten. In 2024 moeten veehouders hun gebied al hebben omheind, aldus het plan.

Dood koraal op Bonaire

Riolering

Op de eilanden is amper riolering en wordt afvalwater vaak ongezuiverd geloosd. Rioolwater van woningen wordt vaak opgevangen in ondergrondse tanks, maar die zijn niet zelden lek waardoor via de bodem van kalksteen, vervuiling uiteindelijk alsnog in zee belandt. Het kabinet wil dat op Bonaire binnen vier jaar grote lozers worden aangesloten op een rioleringsstelsel. Nu is er nog alleen riolering in delen van de hoofdstad Kralendijk. Op Saba en Sint Eustatius moeten ook systemen voor beheer van afvalwater komen.

Het kabinet wil dat er voor alle bedreigde dier- en plantensoorten uiterlijk in 2030 plannen worden gemaakt om ze te beschermen. Zonodig moeten voor inheemse soorten fok- en kweekprogramma’s worden opgesteld. Ook moeten invasieve soorten – dieren die niet in het eilandmilieu thuishoren (zoals koraalduivels, ratten, verwilderde katten en honden) - beter worden bestreden.

Lees ook:

De natuur op de Caribische eilanden is in gevaar

Op Bonaire, Saba en Sint Eustatius holt de soortenrijkdom achteruit. ‘Er moet nu echt iets gebeuren.’

Dertigduizend geiten vreten Bonaire kaal

Op tien lapjes grond verspreid over Bonaire brengen vrijwilligers bedreigde inheemse bomen terug in de natuur. Er staan hekken omheen om vraatzuchtige geiten te weren. Natuurherstel, op een eiland waar meer geiten dan mensen lopen. Dweilen met de kraan open.

Het kroonjuweel van Caribisch Nederland verbleekt

Het koraalrif van Bonaire, misschien wel het meest biodiverse natuurgebied van het koninkrijk, holt achteruit. ‘Ik heb wel eens gedacht, over vijf jaar is het hele rif weg’, zegt marien bioloog Godfried van Moorsel, die de onderwaternatuur rond het eiland in 40 jaar zag verpieteren. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden