NatuurdagboekKoos Dijksterhuis

Winterbloei is uitzonderlijk voor pastinaak

Bloeiend knoopkruid en pastinaak

De winterse bloeiers die ik van lezers gemeld krijg bewijzen wat de thermometer ook bewijst: het heeft deze winter nog geen dag gevroren. Kees Nagtzaam uit Oudenbosch zag op 11 januari een dotterbloem en op 17 januari speenkruid bloeien. Peter van Dalen vond in Rotterdam op 18 januari bloeiende pastinaak, en op 2 januari schermhavikskruid. Willie Joosten trof een bloeiende stekelbrem aan op een pas afgeplagd stuk hei bij Havelte.

Zelf trof ik op Schiermonnikoog drie bloeiende judaspenningen aan. Het zijn waarschijnlijk de noordelijkste judaspenningen van Nederland en al heeft Schier een zeeklimaat met relatief zachte winters, dat uitgerekend zulke noorderlingen zo vroeg of laat bloeien vind ik opmerkelijk.

Pastinaak is een schermbloem, die doorgaans in de nazomer bloeit. De naam heeft Marten Toonder geïnspireerd tot de held Pee Pastinakel, een mythische tuinman die in de wereld van heer Bommel het bos beschermt tegen de verturving.

Bijna vergeten groente

Pastinaak wordt wel met wilde peen in wegbermen gezaaid. Peen en pastinaak hebben allebei eetbare wortels. Peen heeft witte schermbloemen, pastinaak gele. Pastinaak komt weer een beetje in de mode, als bijna vergeten groente. Pastinaken zijn dikke, witte wortels met een anijsachtige smaak. Proef maar eens, het wordt ’s winters geoogst.

Maar winterbloei is uitzonderlijk voor pastinaak. Ook voor havikskruid trouwens, een eveneens in de nazomer bloeiende plant, maar dan uit de familie der composieten.

Stekelbrem is een kleine brem die pioniert op kale grond. Door de neerslag van stikstof uit de veeteelt is de plant zeldzaam geworden, maar dankzij het moderne natuurbeheer waarin grond met stikstof en al wordt afgeplagd, wordt de soort weer algemener. Net als brem bloeit ie in de lente en zomer. Zijn neef de gaspeldoorn echter bloeit juist midden in de winter. Mocht u op de hei een bloeiende brem tegenkomen, dan is dat waarschijnlijk gaspeldoorn.

Iedere dag verwondert bioloog Koos Dijksterhuis zich over iets dat groeit of bloeit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden