null Beeld koos dijksterhuis
Beeld koos dijksterhuis

NatuurdagboekKoos Dijksterhuis

Wilde zwaan kleef aan

Met een Trouw-lezer die ik ken van ­lezersreizen naar Spitsbergen ga ik op vogelexcursie. We doen in een waterrijk gebied een verrassende waarneming. We kijken naar eenden en futen, horen roerdompen, waterrallen en een wielewaal. In de verte steekt een witte hals uit de vegetatie. Een zwanenhals.

De zwaan trekt zijn kop in, maar door de kijker is duidelijk te zien dat die snavel geen knobbel heeft en niet oranjerood is, maar geel met zwart. Wilde zwaan! Weldra zien we een tweede.

Ik herinner me dat wilde zwanen, vanouds vogels uit Lapland en IJsland die hier alleen overwinteren, in Wapserveen gebroed hebben – het eerste broedgeval van Nederland. Op internet vind ik publicaties daarover, van Arend van Dijk. Dat eerste broedgeval blijkt alweer zestien jaar geleden te zijn, bij Wapserveen. Sindsdien horen wilde zwanen tot ’s lands broedvogels. Het bleef lang bij één paar, en slechts zelden lukte het om kuikens groot te brengen, maar in 2007 werden er vier groot.

Bezoek wordt niet op prijs gesteld

In 2010, zo schreef Van Dijk in de nieuwsbrief van de Vogelwacht Uffelte, nam een ander paar het stokje over. Het vrouwtje werd aan haar kleurringen herkend als een van de vier kuikens uit 2007. Haar man was van onbekende herkomst. Dit vrouwtje werd in 2019 vervangen door een jongere zus, slechts twee jaar oud. Het jonge paar nestelde twee seizoenen, maar kreeg geen eieren. Door de telefoon vertelt Van Dijk dat de zwanen dit jaar in Diependal een nest hebben, waar ze voorheen na het broeden al heengingen om te ruien. “Hopelijk hebben ze succes”, zegt hij. “Het vrouwtje is er intussen oud genoeg voor. Maar ze zijn broer en zus, dus misschien lukt het niet door inteelt.”

Hij vertelt dat dit jaar ergens een tweede paar actief is, het paar dat wij zien. De vogels zijn in de weer met stengels en sprieten. Ze geven een overvliegende knobbelzwaan woest klapwiekend en toeterend te kennen dat bezoek niet op prijs gesteld wordt.

Drie keer per week schrijft bioloog Koos Dijksterhuis over iets wat groeit of bloeit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden